Odyssey, Book 9 (Ι)
τὸν δ’ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς ·
2Ἀλκίνοε κρεῖον, πάντων ἀριδείκετε λαῶν,3ἦ τοι μὲν τόδε καλὸν ἀκουέμεν ἐστὶν ἀοιδοῦ4τοιοῦδ’οἷος ὅδ’ἐστί, θεοῖς ἐναλίγκιος αὐδήν.5οὐ γὰρ ἐγώ γέ τί φημι τέλος χαριέστερον εἶναι6ἢ ὅτ’ἐυφροσύνη μὲν ἔχῃ κάτα δῆμον ἅπαντα,7δαιτυμόνες δ’ἀνὰ δώματ’ἀκουάζωνται ἀοιδοῦ8ἥμενοι ἑξείης, παρὰ δὲ πλήθωσι τράπεζαι9σίτου καὶ κρειῶν, μέθυ δ’ἐκ κρητῆρος ἀφύσσων10οἰνοχόος φορέῃσι καὶ ἐγχείῃ δεπάεσσι ·11τοῦτό τί μοι κάλλιστον ἐνὶ φρεσὶν εἴδεται εἶναι.12σοὶ δ’ἐμὰ κήδεα θυμὸς ἐπετράπετο στονόεντα13εἴρεσθ’, ὄφρ’ἔτι μᾶλλον ὀδυρόμενος στεναχίζω ·14τί πρῶτόν τοι ἔπειτα, τί δ’ὑστάτιον καταλέξω;15κήδε’ἐπεί μοι πολλὰ δόσαν θεοὶ Οὐρανίωνες.16νῦν δ’ὄνομα πρῶτον μυθήσομαι, ὄφρα καὶ ὑμεῖς17εἴδετ’, ἐγὼ δ’ἂν ἔπειτα φυγὼν ὕπο νηλεὲς ἦμαρ18ὑμῖν ξεῖνος ἔω καὶ ἀπόπροθι δώματα ναίων.19εἴμ’Ὀδυσεὺς Λαερτιάδης, ὃς πᾶσι δόλοισιν20ἀνθρώποισι μέλω, καί μευ κλέος οὐρανὸν ἵκει.21ναιετάω δ’Ἰθάκην ἐυδείελον · ἐν δ’ὄρος αὐτῇ22Νήριτον εἰνοσίφυλλον, ἀριπρεπές · ἀμφὶ δὲ νῆσοι23πολλαὶ ναιετάουσι μάλα σχεδὸν ἀλλήλῃσι,24Δουλίχιόντε Σάμητε καὶ ὑλήεσσα Ζάκυνθος.25αὐτὴ δὲ χθαμαλὴ πανυπερτάτη εἰν ἁλὶ κεῖται26πρὸς ζόφον, αἱ δέτ’ἄνευθε πρὸς ἠῶτ’ἠέλιόντε,27τρηχεῖ’, ἀλλ’ἀγαθὴ κουροτρόφος · οὔ τοι ἐγώ γε28ἧς γαίης δύναμαι γλυκερώτερον ἄλλο ἰδέσθαι.29ἦ μέν μ’αὐτόθ’ἔρυκε Καλυψώ, δῖα θεάων,30ἐν σπέσσι γλαφυροῖσι, λιλαιομένη πόσιν εἶναι ·31ὣς δ’αὔτως Κίρκη κατερήτυεν ἐν μεγάροισιν32Αἰαίη δολόεσσα, λιλαιομένη πόσιν εἶναι ·33ἀλλ’ἐμὸν οὔ ποτε θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ἔπειθον.34ὣς οὐδὲν γλύκιον ἧς πατρίδος οὐ δὲ τοκήων35γίγνεται, εἴ περ καί τις ἀπόπροθι πίονα οἶκον36γαίῃ ἐν ἀλλοδαπῇ ναίει ἀπάνευθε τοκήων.37εἰ δ’ἄγε τοι καὶ νόστον ἐμὸν πολυκηδέ’ἐνίσπω,38ὅν μοι Ζεὺς ἐφέηκεν ἀπὸ Τροίηθεν ἰόντι.39Ἰλιόθεν με φέρων ἄνεμος Κικόνεσσι πέλασσεν,40Ἰσμάρῳ. ἔνθα δ’ἐγὼ πόλιν ἔπραθον, ὤλεσα δ’αὐτούς ·41ἐκ πόλιος δ’ἀλόχους καὶ κτήματα πολλὰ λαβόντες42δασσάμεθ’, ὡς μή τίς μοι ἀτεμβόμενος κίοι ἴσης.43ἔνθ’ἦ τοι μὲν ἐγὼ διερῷ ποδὶ φευγέμεν ἡμέας44ἠνώγεα, τοὶ δὲ μέγα νήπιοι οὐκ ἐπίθοντο.45ἔνθα δὲ πολλὸν μὲν μέθυ πίνετο, πολλὰ δὲ μῆλα46ἔσφαζον παρὰ θῖνα καὶ εἰλίποδας ἕλικας βοῦς ·47τόφρα δ’ἄρ’οἰχόμενοι Κίκονες Κικόνεσσι γεγώνευν,48οἵ σφιν γείτονες ἦσαν, ἅμα πλέονες καὶ ἀρείους,49ἤπειρον ναίοντες, ἐπιστάμενοι μὲν ἀφ’ἵππων50ἀνδράσι μάρνασθαι καὶ ὅθι χρὴ πεζὸν ἐόντα.51ἦλθον ἔπειθ’ὅσα φύλλα καὶ ἄνθεα γίγνεται ὥρῃ,52ἠέριοι · τότε δή ῥα κακὴ Διὸς αἶσα παρέστη53ἡμῖν αἰνομόροισιν, ἵν’ἄλγεα πολλὰ πάθοιμεν.54στησάμενοι δ’ἐμάχοντο μάχην παρὰ νηυσὶ θοῇσι,55βάλλον δ’ἀλλήλους χαλκήρεσιν ἐγχείῃσιν.56ὄφρα μὲν ἠὼς ἦν καὶ ἀέξετο ἱερὸν ἦμαρ,57τόφρα δ’ἀλεξόμενοι μένομεν πλέονάς περ ἐόντας.58ἦμος δ’ἠέλιος μετενίσσετο βουλυτόνδε,59καὶ τότε δὴ Κίκονες κλῖναν δαμάσαντες Ἀχαιούς.60ἓξ δ’ἀφ’ἑκάστης νηὸς ἐυκνήμιδες ἑταῖροι61ὤλονθ’· οἱ δ’ἄλλοι φύγομεν θάνατόντε μόροντε.62ἔνθεν δὲ προτέρω πλέομεν ἀκαχήμενοι ἦτορ,63ἄσμενοι ἐκ θανάτοιο, φίλους ὀλέσαντες ἑταίρους.64οὐ δ’ἄρα μοι προτέρω νῆες κίον ἀμφιέλισσαι,65πρίν τινα τῶν δειλῶν ἑτάρων τρὶς ἕκαστον ἀῦσαι,66οἳ θάνον ἐν πεδίῳ Κικόνων ὕπο δῃωθέντες.67νηυσὶ δ’ἐπῶρσ’ἄνεμον Βορέην νεφεληγερέτα Ζεὺς68λαίλαπι θεσπεσίῃ, σὺν δὲ νεφέεσσι κάλυψε69γαῖαν ὁμοῦ καὶ πόντον · ὀρώρει δ’οὐρανόθεν νύξ.70αἱ μὲν ἔπειτ’ἐφέροντ’ἐπικάρσιαι, ἱστία δέ σφιν71τριχθάτε καὶ τετραχθὰ διέσχισεν ἲς ἀνέμοιο.72καὶ τὰ μὲν ἐς νῆας κάθεμεν, δείσαντες ὄλεθρον,73αὐτὰς δ’ἐσσυμένως προερέσσαμεν ἤπειρόνδε.74ἔνθα δύω νύκτας δύοτ’ἤματα συνεχὲς αἰεὶ75κείμεθ’, ὁμοῦ καμάτῳτε καὶ ἄλγεσι θυμὸν ἔδοντες.76ἀλλ’ὅτε δὴ τρίτον ἦμαρ ἐυπλόκαμος τέλεσ’Ἠώς,77ἱστοὺς στησάμενοι ἀνάθ’ἱστία λεύκ’ἐρύσαντες78ἥμεθα, τὰς δ’ἄνεμόςτε κυβερνῆταίτ’ἴθυνον.79καί νύ κεν ἀσκηθὴς ἱκόμην ἐς πατρίδα γαῖαν ·80ἀλλά με κῦμα ῥόοςτε περιγνάμπτοντα Μάλειαν81καὶ Βορέης ἀπέωσε, παρέπλαγξεν δὲ Κυθήρων.82ἔνθεν δ’ἐννῆμαρ φερόμην ὀλοοῖς ἀνέμοισιν83πόντον ἐπ’ἰχθυόεντα · ἀτὰρ δεκάτῃ ἐπέβημεν84γαίης Λωτοφάγων, οἵτ’ἄνθινον εἶδαρ ἔδουσιν.85ἔνθα δ’ἐπ’ἠπείρου βῆμεν καὶ ἀφυσσάμεθ’ὕδωρ,86αἶψα δὲ δεῖπνον ἕλοντο θοῇς παρὰ νηυσὶν ἑταῖροι.87αὐτὰρ ἐπεὶ σίτοιότ’ἐπασσάμεθ’ἠδὲ ποτῆτος,88δὴ τοτ’ἐγὼν ἑτάρους προΐειν πεύθεσθαι ἰόντας,89οἵ τινες ἀνέρες εἶεν ἐπὶ χθονὶ σῖτον ἔδοντες90ἄνδρε δύω κρίνας, τρίτατον κήρυχ’ἅμ’ὀπάσσας.91οἱ δ’αἶψ’οἰχόμενοι μίγεν ἀνδράσι Λωτοφάγοισιν ·92οὐ δ’ἄρα Λωτοφάγοι μήδονθ’ἑτάροισιν ὄλεθρον93ἡμετέροις, ἀλλά σφι δόσαν λωτοῖο πάσασθαι.94τῶν δ’ὅς τις λωτοῖο φάγοι μελιηδέα καρπόν,95οὐκέτ’ἀπαγγεῖλαι πάλιν ἤθελεν οὐ δὲ νέεσθαι,96ἀλλ’αὐτοῦ βούλοντο μετ’ἀνδράσι Λωτοφάγοισι97λωτὸν ἐρεπτόμενοι μενέμεν νόστουτε λαθέσθαι.98τοὺς μὲν ἐγὼν ἐπὶ νῆας ἄγον κλαίοντας ἀνάγκῃ,99νηυσὶ δ’ἐνὶ γλαφυρῇσιν ὑπὸ ζυγὰ δῆσα ἐρύσσας.100αὐτὰρ τοὺς ἄλλους κελόμην ἐρίηρας ἑταίρους101σπερχομένους νηῶν ἐπιβαινέμεν ὠκειάων,102μή πώς τις λωτοῖο φαγὼν νόστοιο λάθηται.103οἱ δ’αἶψ’εἴσβαινον καὶ ἐπὶ κληῖσι καθῖζον,104ἑξῆς δ’ἑζόμενοι πολιὴν ἅλα τύπτον ἐρετμοῖς.105ἔνθεν δὲ προτέρω πλέομεν ἀκαχήμενοι ἦτορ ·106Κυκλώπων δ’ἐς γαῖαν ὑπερφιάλων ἀθεμίστων107ἱκόμεθ’, οἵ ῥα θεοῖσι πεποιθότες ἀθανάτοισιν108οὔτε φυτεύουσιν χερσὶν φυτὸν οὔτ’ἀρόωσιν,109ἀλλὰ τά γ’ἄσπαρτα καὶ ἀνήροτα πάντα φύονται,110πυροὶ καὶ κριθαὶ ἠδ’ἄμπελοι, αἵτε φέρουσιν111οἶνον ἐριστάφυλον, καί σφιν Διὸς ὄμβρος ἀέξει.112τοῖσιν δ’οὔτ’ἀγοραὶ βουληφόροι οὔτε θέμιστες,113ἀλλ’οἵ γ’ὑψηλῶν ὀρέων ναίουσι κάρηνα114ἐν σπέσσι γλαφυροῖσι, θεμιστεύει δὲ ἕκαστος115παίδων ἠδ’ἀλόχων, οὐ δ’ἀλλήλων ἀλέγουσιν.116νῆσος ἔπειτα λάχεια παρὲκ λιμένος τετάνυσται,117γαίης Κυκλώπων οὔτε σχεδὸν οὔτ’ἀποτηλοῦ,118ὑλήεσσ’· ἐν δ’αἶγες ἀπειρέσιαι γεγάασιν119ἄγριαι · οὐ μὲν γὰρ πάτος ἀνθρώπων ἀπερύκει,120οὐ δέ μιν εἰσοιχνεῦσι κυνηγέται, οἵτε καθ’ὕλην121ἄλγεα πάσχουσιν κορυφὰς ὀρέων ἐφέποντες.122οὔτ’ἄρα ποίμνῃσιν καταΐσχεται οὔτ’ἀρότοισιν,123ἀλλ’ἥ γ’ἄσπαρτος καὶ ἀνήροτος ἤματα πάντα124ἀνδρῶν χηρεύει, βόσκει δέτε μηκάδας αἶγας.125οὐ γὰρ Κυκλώπεσσι νέες πάρα μιλτοπάρῃοι,126οὐ δ’ἄνδρες νηῶν ἔνι τέκτονες, οἵ κε κάμοιεν127νῆας ἐυσσέλμους, αἵ κεν τελέοιεν ἕκαστα128ἄστε’ἐπ’ἀνθρώπων ἱκνεύμεναι, οἷάτε πολλὰ129ἄνδρες ἐπ’ἀλλήλους νηυσὶν περόωσι θάλασσαν ·130οἵ κέ σφιν καὶ νῆσον ἐυκτιμένην ἐκάμοντο.131οὐ μὲν γάρ τι κακή γε, φέροι δέ κεν ὥρια πάντα ·132ἐν μὲν γὰρ λειμῶνες ἁλὸς πολιοῖο παρ’ὄχθας133ὑδρηλοὶ μαλακοί · μάλα κ’ἄφθιτοι ἄμπελοι εἶεν.134ἐν δ’ἄροσις λείη · μάλα κεν βαθὺ λήιον αἰεὶ135εἰς ὥρας ἀμῷεν, ἐπεὶ μάλα πῖαρ ὑπ’οὖδας.136ἐν δὲ λιμὴν ἐύορμος, ἵν’οὐ χρεὼ πείσματός ἐστιν,137οὔτ’εὐνὰς βαλέειν οὔτε πρυμνήσι’ἀνάψαι,138ἀλλ’ἐπικέλσαντας μεῖναι χρόνον εἰς ὅ κε ναυτέων139θυμὸς ἐποτρύνῃ καὶ ἐπιπνεύσωσιν ἀῆται.140αὐτὰρ ἐπὶ κρατὸς λιμένος ῥέει ἀγλαὸν ὕδωρ,141κρήνη ὑπὸ σπείους · περὶ δ’αἴγειροι πεφύασιν.142ἔνθα κατεπλέομεν, καί τις θεὸς ἡγεμόνευεν143νύκτα δι’ὀρφναίην, οὐ δὲ προυφαίνετ’ἰδέσθαι ·144ἀὴρ γὰρ περὶ νηυσὶ βαθεῖ’ἦν, οὐ δὲ σελήνη145οὐρανόθεν προύφαινε, κατείχετο δὲ νεφέεσσιν.146ἔνθ’οὔ τις τὴν νῆσον ἐσέδρακεν ὀφθαλμοῖσιν,147οὔτ’οὖν κύματα μακρὰ κυλινδόμενα προτὶ χέρσον148εἰσίδομεν, πρὶν νῆας ἐυσσέλμους ἐπικέλσαι.149κελσάσῃσι δὲ νηυσὶ καθείλομεν ἱστία πάντα,150ἐκ δὲ καὶ αὐτοὶ βῆμεν ἐπὶ ῥηγμῖνι θαλάσσης ·151ἔνθα δ’ἀποβρίξαντες ἐμείναμεν Ἠῶ δῖαν.152ἦμος δ’ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς,153νῆσον θαυμάζοντες ἐδινεόμεσθα κατ’αὐτήν.154ὦρσαν δὲ νύμφαι, κοῦραι Διὸς αἰγιόχοιο,155αἶγας ὀρεσκῴους, ἵνα δειπνήσειαν ἑταῖροι.156αὐτίκα καμπύλα τόξα καὶ αἰγανέας δολιχαύλους157εἱλόμεθ’ἐκ νηῶν, διὰ δὲ τρίχα κοσμηθέντες158βάλλομεν · αἶψα δ’ἔδωκε θεὸς μενοεικέα θήρην.159νῆες μέν μοι ἕποντο δυώδεκα, ἐς δὲ ἑκάστην160ἐννέα λάγχανον αἶγες · ἐμοὶ δὲ δέκ’ἔξελον οἴῳ.161ὣς τότε μὲν πρόπαν ἦμαρ ἐς ἠέλιον καταδύντα162ἥμεθα δαινύμενοι κρέατ’ἄσπετα καὶ μέθυ ἡδύ ·163οὐ γάρ πω νηῶν ἐξέφθιτο οἶνος ἐρυθρός,164ἀλλ’ἐνέην · πολλὸν γὰρ ἐν ἀμφιφορεῦσιν ἕκαστοι165ἠφύσαμεν Κικόνων. ἱερὸν πτολίεθρον ἑλόντες.166Κυκλώπων δ’ἐς γαῖαν ἐλεύσσομεν ἐγγὺς ἐόντων,167καπνόντ’αὐτῶντε φθογγὴν ὀίωντε καὶ αἰγῶν.168ἦμος δ’ἠέλιος κατέδυ καὶ ἐπὶ κνέφας ἦλθε,169δὴ τότε κοιμήθημεν ἐπὶ ῥηγμῖνι θαλάσσης.170ἦμος δ’ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς,171καὶ τότ’ἐγὼν ἀγορὴν θέμενος μετὰ πᾶσιν ἔειπον ·177ὣς εἰπὼν ἀνὰ νηὸς ἔβην, ἐκέλευσα δ’ἑταίρους178αὐτούςτ’ἀμβαίνειν ἀνάτε πρυμνήσια λῦσαι.179οἱ δ’αἶψ’εἴσβαινον καὶ ἐπὶ κληῖσι καθῖζον,180ἑξῆς δ’ἑζόμενοι πολιὴν ἅλα τύπτον ἐρετμοῖς.181ἀλλ’ὅτε δὴ τὸν χῶρον ἀφικόμεθ’ἐγγὺς ἐόντα,182ἔνθα δ’ἐπ’ἐσχατιῇ σπέος εἴδομεν ἄγχι θαλάσσης,183ὑψηλόν, δάφνῃσι κατηρεφές. ἔνθα δὲ πολλὰ184μῆλ’, ὄιέςτε καὶ αἶγες, ἰαύεσκον · περὶ δ’αὐλὴ185ὑψηλὴ δέδμητο κατωρυχέεσσι λίθοισι186μακρῇσίντε πίτυσσιν ἰδὲ δρυσὶν ὑψικόμοισιν.187ἔνθα δ’ἀνὴρ ἐνίαυε πελώριος, ὅς ῥα τὰ μῆλα188οἶος ποιμαίνεσκεν ἀπόπροθεν · οὐ δὲ μετ’ἄλλους189πωλεῖτ’, ἀλλ’ἀπάνευθεν ἐὼν ἀθεμίστια ᾔδη.190καὶ γὰρ θαῦμ’ἐτέτυκτο πελώριον, οὐ δὲ ἐῴκει191ἀνδρί γε σιτοφάγῳ, ἀλλὰ ῥίῳ ὑλήεντι192ὑψηλῶν ὀρέων, ὅτε φαίνεται οἶον ἀπ’ἄλλων.193δὴ τότε τοὺς ἄλλους κελόμην ἐρίηρας ἑταίρους194αὐτοῦ πὰρ νηίτε μένειν καὶ νῆα ἔρυσθαι,195αὐτὰρ ἐγὼ κρίνας ἑτάρων δυοκαίδεκ’ἀρίστους196βῆν · ἀτὰρ αἴγεον ἀσκὸν ἔχον μέλανος οἴνοιο197ἡδέος, ὅν μοι ἔδωκε Μάρων, Εὐάνθεος υἱός,198ἱρεὺς Ἀπόλλωνος, ὃς Ἴσμαρον ἀμφιβεβήκει,199οὕνεκά μιν σὺν παιδὶ περισχόμεθ’ἠδὲ γυναικὶ200ἁζόμενοι · ᾤκει γὰρ ἐν ἄλσεϊ δενδρήεντι201Φοίβου Ἀπόλλωνος. ὁ δέ μοι πόρεν ἀγλαὰ δῶρα ·202χρυσοῦ μέν μοι ἔδωκ’ἐυεργέος ἑπτὰ τάλαντα,203δῶκε δέ μοι κρητῆρα πανάργυρον, αὐτὰρ ἔπειτα204οἶνον ἐν ἀμφιφορεῦσι δυώδεκα πᾶσιν ἀφύσσας205ἡδὺν ἀκηράσιον, θεῖον ποτόν · οὐ δέ τις αὐτὸν206ἠείδη δμώων οὐ δ’ἀμφιπόλων ἐνὶ οἴκῳ,207ἀλλ’αὐτὸς ἄλοχόςτε φίλη ταμίητε μί’οἴη.208τὸν δ’ὅτε πίνοιεν μελιηδέα οἶνον ἐρυθρόν,209ἓν δέπας ἐμπλήσας ὕδατος ἀνὰ εἴκοσι μέτρα210χεῦ’, ὀδμὴ δ’ἡδεῖα ἀπὸ κρητῆρος ὀδώδει211θεσπεσίη · τότ’ἂν οὔ τοι ἀποσχέσθαι φίλον ἦεν.212τοῦ φέρον ἐμπλήσας ἀσκὸν μέγαν, ἐν δὲ καὶ ᾖα213κωρύκῳ · αὐτίκα γάρ μοι ὀίσατο θυμὸς ἀγήνωρ214ἄνδρ’ἐπελεύσεσθαι μεγάλην ἐπιειμένον ἀλκήν,215ἄγριον, οὔτε δίκας ἐὺ εἰδότα οὔτε θέμιστας.216καρπαλίμως δ’εἰς ἄντρον ἀφικόμεθ’, οὐ δέ μιν ἔνδον217εὕρομεν, ἀλλ’ἐνόμευε νομὸν κάτα πίονα μῆλα.218ἐλθόντες δ’εἰς ἄντρον ἐθηεύμεσθα ἕκαστα.219ταρσοὶ μὲν τυρῶν βρῖθον, στείνοντο δὲ σηκοὶ220ἀρνῶν ἠδ’ἐρίφων · διακεκριμέναι δὲ ἕκασται221ἔρχατο, χωρὶς μὲν πρόγονοι, χωρὶς δὲ μέτασσαι,222χωρὶς δ’αὖθ’ἕρσαι. ναῖον δ’ὀρῷ ἄγγεα πάντα,223γαυλοίτε σκαφίδεςτε, τετυγμένα, τοῖς ἐνάμελγεν.224ἔνθ’ἐμὲ μὲν πρώτισθ’ἕταροι λίσσοντ’ἐπέεσσιν225τυρῶν αἰνυμένους ἰέναι πάλιν, αὐτὰρ ἔπειτα226καρπαλίμως ἐπὶ νῆα θοὴν ἐρίφουςτε καὶ ἄρνας227σηκῶν ἐξελάσαντας ἐπιπλεῖν ἁλμυρὸν ὕδωρ ·228ἀλλ’ἐγὼ οὐ πιθόμην, ἦτ’ἂν πολὺ κέρδιον ἦεν,229ὄφρ’αὐτόντε ἴδοιμι, καὶ εἴ μοι ξείνια δοίη.230οὐ δ’ἄρ’ἔμελλ’ἑτάροισι φανεὶς ἐρατεινὸς ἔσεσθαι.231ἔνθα δὲ πῦρ κήαντες ἐθύσαμεν ἠδὲ καὶ αὐτοὶ232τυρῶν αἰνύμενοι φάγομεν, μένομέντέ μιν ἔνδον233ἥμενοι, ἧος ἐπῆλθε νέμων. φέρε δ’ὄβριμον ἄχθος234ὕλης ἀζαλέης, ἵνα οἱ ποτιδόρπιον εἴη,235ἔντοσθεν δ’ἄντροιο βαλὼν ὀρυμαγδὸν ἔθηκεν ·236ἡμεῖς δὲ δείσαντες ἀπεσσύμεθ’ἐς μυχὸν ἄντρου.237αὐτὰρ ὅ γ’εἰς εὐρὺ σπέος ἤλασε πίονα μῆλα238πάντα μάλ’ὅσσ’ἤμελγε, τὰ δ’ἄρσενα λεῖπε θύρηφιν,239ἀρνειούςτε τράγουςτε, βαθείης ἔκτοθεν αὐλῆς.240αὐτὰρ ἔπειτ’ἐπέθηκε θυρεὸν μέγαν ὑψόσ’ἀείρας,241ὄβριμον · οὐκ ἂν τόν γε δύω καὶ εἴκοσ’ἄμαξαι242ἐσθλαὶ τετράκυκλοι ἀπ’οὔδεος ὀχλίσσειαν ·243τόσσην ἠλίβατον πέτρην ἐπέθηκε θύρῃσιν.244ἑζόμενος δ’ἤμελγεν ὄις καὶ μηκάδας αἶγας,245πάντα κατὰ μοῖραν, καὶ ὑπ’ἔμβρυον ἧκεν ἑκάστῃ.246αὐτίκα δ’ἥμισυ μὲν θρέψας λευκοῖο γάλακτος247πλεκτοῖς ἐν ταλάροισιν ἀμησάμενος κατέθηκεν,248ἥμισυ δ’αὖτ’ἔστησεν ἐν ἄγγεσιν, ὄφρα οἱ εἴη249πίνειν αἰνυμένῳ καί οἱ ποτιδόρπιον εἴη.250αὐτὰρ ἐπεὶ δὴ σπεῦσε πονησάμενος τὰ ἃ ἔργα,251καὶ τότε πῦρ ἀνέκαιε καὶ εἴσιδεν, εἴρετο δ’ἡμέας ·256ὣς ἔφαθ’, ἡμῖν δ’αὖτε κατεκλάσθη φίλον ἦτορ,257δεισάντων φθόγγοντε βαρὺν αὐτόντε πέλωρον.258ἀλλὰ καὶ ὥς μιν ἔπεσσιν ἀμειβόμενος προσέειπον ·272ὣς ἐφάμην, ὁ δέ μ’αὐτίκ’ἀμείβετο νηλέι θυμῷ ·281ὣς φάτο πειράζων, ἐμὲ δ’οὐ λάθεν εἰδότα πολλά,282ἀλλά μιν ἄψορρον προσέφην δολίοις ἐπέεσσι ·287ὣς ἐφάμην, ὁ δέ μ’οὐδὲν ἀμείβετο νηλέι θυμῷ,288ἀλλ’ὅ γ’ἀναΐξας ἑτάροις ἐπὶ χεῖρας ἴαλλε,289σὺν δὲ δύω μάρψας ὥςτε σκύλακας ποτὶ γαίῃ290κόπτ’· ἐκ δ’ἐγκέφαλος χαμάδις ῥέε, δεῦε δὲ γαῖαν.291τοὺς δὲ διὰ μελεϊστὶ ταμὼν ὡπλίσσατο δόρπον ·292ἤσθιε δ’ὥςτε λέων ὀρεσίτροφος, οὐ δ’ἀπέλειπεν,293ἔγκατάτε σάρκαςτε καὶ ὀστέα μυελόεντα.294ἡμεῖς δὲ κλαίοντες ἀνεσχέθομεν Διὶ χεῖρας,295σχέτλια ἔργ’ὁρόωντες, ἀμηχανίη δ’ἔχε θυμόν.296αὐτὰρ ἐπεὶ Κύκλωψ μεγάλην ἐμπλήσατο νηδὺν297ἀνδρόμεα κρέ’ἔδων καὶ ἐπ’ἄκρητον γάλα πίνων,298κεῖτ’ἔντοσθ’ἄντροιο τανυσσάμενος διὰ μήλων.299τὸν μὲν ἐγὼ βούλευσα κατὰ μεγαλήτορα θυμὸν300ἆσσον ἰών, ξίφος ὀξὺ ἐρυσσάμενος παρὰ μηροῦ,301οὐτάμεναι πρὸς στῆθος, ὅθι φρένες ἧπαρ ἔχουσι,302χείρ’ἐπιμασσάμενος · ἕτερος δέ με θυμὸς ἔρυκεν.303αὐτοῦ γάρ κε καὶ ἄμμες ἀπωλόμεθ’αἰπὺν ὄλεθρον ·304οὐ γάρ κεν δυνάμεσθα θυράων ὑψηλάων305χερσὶν ἀπώσασθαι λίθον ὄβριμον, ὃν προσέθηκεν.306ὣς τότε μὲν στενάχοντες ἐμείναμεν Ἠῶ δῖαν.307ἦμος δ’ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς,308καὶ τότε πῦρ ἀνέκαιε καὶ ἤμελγε κλυτὰ μῆλα,309πάντα κατὰ μοῖραν, καὶ ὑπ’ἔμβρυον ἧκεν ἑκάστῃ.310αὐτὰρ ἐπεὶ δὴ σπεῦσε πονησάμενος τὰ ἃ ἔργα,311σὺν δ’ὅ γε δὴ αὖτε δύω μάρψας ὡπλίσσατο δεῖπνον.312δειπνήσας δ’ἄντρου ἐξήλασε πίονα μῆλα,313ῥηιδίως ἀφελὼν θυρεὸν μέγαν · αὐτὰρ ἔπειτα314ἂψ ἐπέθηχ’, ὡς εἴτε φαρέτρῃ πῶμ’ἐπιθείη.315πολλῇ δὲ ῥοίζῳ πρὸς ὄρος τρέπε πίονα μῆλα316Κύκλωψ · αὐτὰρ ἐγὼ λιπόμην κακὰ βυσσοδομεύων,317εἴ πως τισαίμην, δοίη δέ μοι εὖχος Ἀθήνη.318ἥδε δέ μοι κατὰ θυμὸν ἀρίστη φαίνετο βουλή.319Κύκλωπος γὰρ ἔκειτο μέγα ῥόπαλον παρὰ σηκῷ,320χλωρὸν ἐλαΐνεον · τὸ μὲν ἔκταμεν, ὄφρα φοροίη321αὐανθέν. τὸ μὲν ἄμμες ἐίσκομεν εἰσορόωντες322ὅσσονθ’ἱστὸν νηὸς ἐεικοσόροιο μελαίνης,323φορτίδος εὐρείης, ἥτ’ἐκπεράᾳ μέγα λαῖτμα ·324τόσσον ἔην μῆκος, τόσσον πάχος εἰσοράασθαι.325τοῦ μὲν ὅσοντ’ὄργυιαν ἐγὼν ἀπέκοψα παραστὰς326καὶ παρέθηχ’ἑτάροισιν, ἀποξῦναι δ’ἐκέλευσα ·327οἱ δ’ὁμαλὸν ποίησαν · ἐγὼ δ’ἐθόωσα παραστὰς328ἄκρον, ἄφαρ δὲ λαβὼν ἐπυράκτεον ἐν πυρὶ κηλέῳ.329καὶ τὸ μὲν εὖ κατέθηκα κατακρύψας ὑπὸ κόπρῳ,330ἥ ῥα κατὰ σπείους κέχυτο μεγάλ’ἤλιθα πολλή ·331αὐτὰρ τοὺς ἄλλους κλήρῳ πεπαλάσθαι ἄνωγον,332ὅς τις τολμήσειεν ἐμοὶ σὺν μοχλὸν ἀείρας333τρῖψαι ἐν ὀφθαλμῷ, ὅτε τὸν γλυκὺς ὕπνος ἱκάνοι.334οἱ δ’ἔλαχον τοὺς ἄν κε καὶ ἤθελον αὐτὸς ἑλέσθαι,335τέσσαρες, αὐτὰρ ἐγὼ πέμπτος μετὰ τοῖσιν ἐλέγμην.336ἑσπέριος δ’ἦλθεν καλλίτριχα μῆλα νομεύων.337αὐτίκα δ’εἰς εὐρὺ σπέος ἤλασε πίονα μῆλα338πάντα μάλ’, οὐ δέ τι λεῖπε βαθείης ἔκτοθεν αὐλῆς,339ἤ τι ὀισάμενος, ἢ καὶ θεὸς ὣς ἐκέλευσεν.340αὐτὰρ ἔπειτ’ἐπέθηκε θυρεὸν μέγαν ὑψόσ’ἀείρας,341ἑζόμενος δ’ἤμελγεν ὄις καὶ μηκάδας αἶγας,342πάντα κατὰ μοῖραν, καὶ ὑπ’ἔμβρυον ἧκεν ἑκάστῃ.343αὐτὰρ ἐπεὶ δὴ σπεῦσε πονησάμενος τὰ ἃ ἔργα,344σὺν δ’ὅ γε δὴ αὖτε δύω μάρψας ὡπλίσσατο δόρπον.345καὶ τότ’ἐγὼ Κύκλωπα προσηύδων ἄγχι παραστάς,346κισσύβιον μετὰ χερσὶν ἔχων μέλανος οἴνοιο ·353ὣς ἐφάμην, ὁ δ’ἔδεκτο καὶ ἔκπιεν · ἥσατο δ’αἰνῶς354ἡδὺ ποτὸν πίνων καὶ μ’ᾔτεε δεύτερον αὖτις ·360ὣς φάτ’, ἀτάρ οἱ αὖτις ἐγὼ πόρον αἴθοπα οἶνον.361τρὶς μὲν ἔδωκα φέρων, τρὶς δ’ἔκπιεν ἀφραδίῃσιν.362αὐτὰρ ἐπεὶ Κύκλωπα περὶ φρένας ἤλυθεν οἶνος,363καὶ τότε δή μιν ἔπεσσι προσηύδων μειλιχίοισι ·368ὣς ἐφάμην, ὁ δέ μ’αὐτίκ’ἀμείβετο νηλέι θυμῷ ·371ἦ καὶ ἀνακλινθεὶς πέσεν ὕπτιος, αὐτὰρ ἔπειτα372κεῖτ’ἀποδοχμώσας παχὺν αὐχένα, κὰδ δέ μιν ὕπνος373ᾕρει πανδαμάτωρ · φάρυγος δ’ἐξέσσυτο οἶνος374ψωμοίτ’ἀνδρόμεοι · ὁ δ’ἐρεύγετο οἰνοβαρείων.375καὶ τότ’ἐγὼ τὸν μοχλὸν ὑπὸ σποδοῦ ἤλασα πολλῆς,376ἧος θερμαίνοιτο · ἔπεσσι δὲ πάντας ἑταίρους377θάρσυνον, μή τίς μοι ὑποδείσας ἀναδύη.378ἀλλ’ὅτε δὴ τάχ’ὁ μοχλὸς ἐλάινος ἐν πυρὶ μέλλεν379ἅψεσθαι, χλωρός περ ἐών, διεφαίνετο δ’αἰνῶς,380καὶ τότ’ἐγὼν ἆσσον φέρον ἐκ πυρός, ἀμφὶ δ’ἑταῖροι381ἵσταντ’· αὐτὰρ θάρσος ἐνέπνευσεν μέγα δαίμων.382οἱ μὲν μοχλὸν ἑλόντες ἐλάινον, ὀξὺν ἐπ’ἄκρῳ,383ὀφθαλμῷ ἐνέρεισαν · ἐγὼ δ’ἐφύπερθεν ἐρεισθεὶς384δίνεον, ὡς ὅτε τις τρυπῷ δόρυ νήιον ἀνὴρ385τρυπάνῳ, οἱ δέτ’ἔνερθεν ὑποσσείουσιν ἱμάντι386ἁψάμενοι ἑκάτερθε, τὸ δὲ τρέχει ἐμμενὲς αἰεί.387ὣς τοῦ ἐν ὀφθαλμῷ πυριήκεα μοχλὸν ἑλόντες388δινέομεν, τὸν δ’αἷμα περίρρεε θερμὸν ἐόντα.389πάντα δέ οἱ βλέφαρ’ἀμφὶ καὶ ὀφρύας εὗσεν ἀυτμὴ390γλήνης καιομένης, σφαραγεῦντο δέ οἱ πυρὶ ῥίζαι.391ὡς δ’ὅτ’ἀνὴρ χαλκεὺς πέλεκυν μέγαν ἠὲ σκέπαρνον392εἰν ὕδατι ψυχρῷ βάπτῃ μεγάλα ἰάχοντα393φαρμάσσων · τὸ γὰρ αὖτε σιδήρου γε κράτος ἐστίν394ὣς τοῦ σίζ’ὀφθαλμὸς ἐλαϊνέῳ περὶ μοχλῷ.395σμερδαλέον δὲ μέγ’ᾤμωξεν, περὶ δ’ἴαχε πέτρη,396ἡμεῖς δὲ δείσαντες ἀπεσσύμεθ’· αὐτὰρ ὁ μοχλὸν397ἐξέρυσ’ὀφθαλμοῖο πεφυρμένον αἵματι πολλῷ.398τὸν μὲν ἔπειτ’ἔρριψεν ἀπὸ ἕο χερσὶν ἀλύων,399αὐτὰρ ὁ Κύκλωπας μεγάλ’ἤπυεν, οἵ ῥά μιν ἀμφὶς400ᾤκεον ἐν σπήεσσι δι’ἄκριας ἠνεμοέσσας.401οἱ δὲ βοῆς ἀίοντες ἐφοίτων ἄλλοθεν ἄλλος,402ἱστάμενοι δ’εἴροντο περὶ σπέος ὅττι ἑ κήδοι ·407τοὺς δ’αὖτ’ἐξ ἄντρου προσέφη κρατερὸς Πολύφημος ·409οἱ δ’ἀπαμειβόμενοι ἔπεα πτερόεντ’ἀγόρευον ·413ὣς ἄρ’ἔφαν ἀπιόντες, ἐμὸν δ’ἐγέλασσε φίλον κῆρ,414ὡς ὄνομ’ἐξαπάτησεν ἐμὸν καὶ μῆτις ἀμύμων.415Κύκλωψ δὲ στενάχωντε καὶ ὠδίνων ὀδύνῃσι416χερσὶ ψηλαφόων ἀπὸ μὲν λίθον εἷλε θυράων,417αὐτὸς δ’εἰνὶ θύρῃσι καθέζετο χεῖρε πετάσσας,418εἴ τινά που μετ’ὄεσσι λάβοι στείχοντα θύραζε ·419οὕτω γάρ πού μ’ἤλπετ’ἐνὶ φρεσὶ νήπιον εἶναι.420αὐτὰρ ἐγὼ βούλευον, ὅπως ὄχ’ἄριστα γένοιτο,421εἴ τιν’ἑταίροισιν θανάτου λύσιν ἠδ’ἐμοὶ αὐτῷ422εὑροίμην · πάντας δὲ δόλους καὶ μῆτιν ὕφαινον423ὥςτε περὶ ψυχῆς · μέγα γὰρ κακὸν ἐγγύθεν ἦεν.424ἥδε δέ μοι κατὰ θυμὸν ἀρίστη φαίνετο βουλή.425ἄρσενες ὄιες ἦσαν ἐυτρεφέες, δασύμαλλοι,426καλοίτε μεγάλοιτε, ἰοδνεφὲς εἶρος ἔχοντες ·427τοὺς ἀκέων συνέεργον ἐυστρεφέεσσι λύγοισιν,428τῇς ἔπι Κύκλωψ εὗδε πέλωρ, ἀθεμίστια εἰδώς,429σύντρεις αἰνύμενος · ὁ μὲν ἐν μέσῳ ἄνδρα φέρεσκε,430τὼ δ’ἑτέρω ἑκάτερθεν ἴτην σώοντες ἑταίρους.431τρεῖς δὲ ἕκαστον φῶτ’ὄιες φέρον · αὐτὰρ ἐγώ γε —432ἀρνειὸς γὰρ ἔην μήλων ὄχ’ἄριστος ἁπάντων,433τοῦ κατὰ νῶτα λαβών, λασίην ὑπὸ γαστέρ’ἐλυσθεὶς434κείμην · αὐτὰρ χερσὶν ἀώτου θεσπεσίοιο435νωλεμέως στρεφθεὶς ἐχόμην τετληότι θυμῷ.436ὣς τότε μὲν στενάχοντες ἐμείναμεν Ἠῶ δῖαν.437ἦμος δ’ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς,438καὶ τότ’ἔπειτα νομόνδ’ἐξέσσυτο ἄρσενα μῆλα,439θήλειαι δὲ μέμηκον ἀνήμελκτοι περὶ σηκούς ·440οὔθατα γὰρ σφαραγεῦντο. ἄναξ δ’ὀδύνῃσι κακῇσι441τειρόμενος πάντων ὀίων ἐπεμαίετο νῶτα442ὀρθῶν ἑσταότων · τὸ δὲ νήπιος οὐκ ἐνόησεν,443ὥς οἱ ὑπ’εἰροπόκων ὀίων στέρνοισι δέδεντο.444ὕστατος ἀρνειὸς μήλων ἔστειχε θύραζε445λάχνῳ στεινόμενος καὶ ἐμοὶ πυκινὰ φρονέοντι.446τὸν δ’ἐπιμασσάμενος προσέφη κρατερὸς Πολύφημος ·461ὣς εἰπὼν τὸν κριὸν ἀπὸ ἕο πέμπε θύραζε.462ἐλθόντες δ’ἠβαιὸν ἀπὸ σπείουςτε καὶ αὐλῆς463πρῶτος ὑπ’ἀρνειοῦ λυόμην, ὑπέλυσα δ’ἑταίρους.464καρπαλίμως δὲ τὰ μῆλα ταναύποδα, πίονα δημῷ,465πολλὰ περιτροπέοντες ἐλαύνομεν, ὄφρ’ἐπὶ νῆα466ἱκόμεθ’. ἀσπάσιοι δὲ φίλοις ἑτάροισι φάνημεν,467οἳ φύγομεν θάνατον, τοὺς δὲ στενάχοντο γοῶντες.468ἀλλ’ἐγὼ οὐκ εἴων, ἀνὰ δ’ὀφρύσι νεῦον ἑκάστῳ,469κλαίειν, ἀλλ’ἐκέλευσα θοῶς καλλίτριχα μῆλα470πόλλ’ἐν νηὶ βαλόντας ἐπιπλεῖν ἁλμυρὸν ὕδωρ.471οἱ δ’αἶψ’εἴσβαινον καὶ ἐπὶ κληῖσι καθῖζον,472ἑξῆς δ’ἑζόμενοι πολιὴν ἅλα τύπτον ἐρετμοῖς.473ἀλλ’ὅτε τόσσον ἀπῆν, ὅσσοντε γέγωνε βοήσας,474καὶ τότ’ἐγὼ Κύκλωπα προσηύδων κερτομίοισι ·480ὣς ἐφάμην, ὁ δ’ἔπειτα χολώσατο κηρόθι μᾶλλον,481ἧκε δ’ἀπορρήξας κορυφὴν ὄρεος μεγάλοιο,482κὰδ δ’ἔβαλε προπάροιθε νεὸς κυανοπρῴροιο483τυτθόν, ἐδεύησεν δ’οἰήιον ἄκρον ἱκέσθαι,484ἐκλύσθη δὲ θάλασσα κατερχομένης ὑπὸ πέτρης ·485τὴν δ’αἶψ’ἤπειρόνδε παλιρρόθιον φέρε κῦμα,486πλημυρὶς ἐκ πόντοιο, θέμωσε δὲ χέρσον ἱκέσθαι.487αὐτὰρ ἐγὼ χείρεσσι λαβὼν περιμήκεα κοντὸν488ὦσα παρέξ, ἑτάροισι δ’ἐποτρύνας ἐκέλευσα489ἐμβαλέειν κώπῃς, ἵν’ὑπὲκ κακότητα φύγοιμεν,490κρατὶ κατανεύων · οἱ δὲ προπεσόντες ἔρεσσον.491ἀλλ’ὅτε δὴ δὶς τόσσον ἅλα πρήσσοντες ἀπῆμεν,492καὶ τότε δὴ Κύκλωπα προσηύδων · ἀμφὶ δ’ἑταῖροι493μειλιχίοις ἐπέεσσιν ἐρήτυον ἄλλοθεν ἄλλος ·500ὣς φάσαν, ἀλλ’οὐ πεῖθον ἐμὸν μεγαλήτορα θυμόν,501ἀλλά μιν ἄψορρον προσέφην κεκοτηότι θυμῷ ·506ὣς ἐφάμην, ὁ δέ μ’οἰμώξας ἠμείβετο μύθῳ ·522ὣς ἔφατ’, αὐτὰρ ἐγώ μιν ἀμειβόμενος προσέειπον ·526ὣς ἐφάμην, ὁ δ’ἔπειτα Ποσειδάωνι ἄνακτι527εὔχετο χεῖρ’ὀρέγων εἰς οὐρανὸν ἀστερόεντα ·536ὣς ἔφατ’εὐχόμενος, τοῦ δ’ἔκλυε κυανοχαίτης.537αὐτὰρ ὅ γ’ἐξαῦτις πολὺ μείζονα λᾶαν ἀείρας538ἧκ’ἐπιδινήσας, ἐπέρεισε δὲ ἶν’ἀπέλεθρον,539κὰδ’δ’ἔβαλεν μετόπισθε νεὸς κυανοπρῴροιο540τυτθόν, ἐδεύησεν δ’οἰήιον ἄκρον ἱκέσθαι.541ἐκλύσθη δὲ θάλασσα κατερχομένης ὑπὸ πέτρης ·542τὴν δὲ πρόσω φέρε κῦμα, θέμωσε δὲ χέρσον ἱκέσθαι.543ἀλλ’ὅτε δὴ τὴν νῆσον ἀφικόμεθ’, ἔνθα περ ἄλλαι544νῆες ἐύσσελμοι μένον ἁθρόαι, ἀμφὶ δ’ἑταῖροι545ἥατ’ὀδυρόμενοι, ἡμέας ποτιδέγμενοι αἰεί,546νῆα μὲν ἔνθ’ἐλθόντες ἐκέλσαμεν ἐν ψαμάθοισιν,547ἐκ δὲ καὶ αὐτοὶ βῆμεν ἐπὶ ῥηγμῖνι θαλάσσης.548μῆλα δὲ Κύκλωπος γλαφυρῆς ἐκ νηὸς ἑλόντες549δασσάμεθ’, ὡς μή τίς μοι ἀτεμβόμενος κίοι ἴσης.550ἀρνειὸν δ’ἐμοὶ οἴῳ ἐυκνήμιδες ἑταῖροι551μήλων δαιομένων δόσαν ἔξοχα · τὸν δ’ἐπὶ θινὶ552Ζηνὶ κελαινεφέι Κρονίδῃ, ὃς πᾶσιν ἀνάσσει,553ῥέξας μηρί’ἔκαιον · ὁ δ’οὐκ ἐμπάζετο ἱρῶν,554ἀλλ’ὅ γε μερμήριξεν ὅπως ἀπολοίατο πᾶσαι555νῆες ἐύσσελμοι καὶ ἐμοὶ ἐρίηρες ἑταῖροι.556ὣς τότε μὲν πρόπαν ἦμαρ ἐς ἠέλιον καταδύντα557ἥμεθα δαινύμενοι κρέατ’ἄσπετα καὶ μέθυ ἡδύ ·558ἦμος δ’ἠέλιος κατέδυ καὶ ἐπὶ κνέφας ἦλθε,559δὴ τότε κοιμήθημεν ἐπὶ ῥηγμῖνι θαλάσσης.560ἦμος δ’ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς,561δὴ τότ’ἐγὼν ἑτάροισιν ἐποτρύνας ἐκέλευσα562αὐτούςτ’ἀμβαίνειν ἀνάτε πρυμνήσια λῦσαι ·563οἱ δ’αἶψ’εἴσβαινον καὶ ἐπὶ κληῖσι καθῖζον,564ἑξῆς δ’ἑζόμενοι πολιὴν ἅλα τύπτον ἐρετμοῖς.565ἔνθεν δὲ προτέρω πλέομεν ἀκαχήμενοι ἦτορ,566ἄσμενοι ἐκ θανάτοιο, φίλους ὀλέσαντες ἑταίρους.