Hero

Stereometrics, 1

1.1

1.1.1σφαίρας δοθείσης τῆς διαμέτρου ποδῶν εὑρεῖν τὸ στερεόν. Ἀρχιμήδης ἐν τοῖς Περὶ σφαίρας καὶ κυλίνδρου δείκνυσιν, ὅτι κύλινδρος βάσιν μὲν ἔχων ἴσην τῷ μεγίστῳ τῶν ἐν τῇ σφαίρᾳ κύκλων, ὕψος δὲ ἴσον τῇ διαμέτρῳ τῆς σφαίρας, ἡμιόλιός ἐστι τῆς σφαίρας · ὥστε κατὰ τοῦτον τὸν λόγον δεῖ τὰ ἐφ’ἑαυτὰ λαβεῖν, καὶ τῶν γινομένων ἐπὶ τὰ ια τὸ ιδʹ, καὶ ταῦτα ἐπὶ τὸ ὕψος τοῦ κυλίνδρου πολυπλασιασθέντα, τουτέστιν ἐπὶ τὰ , καὶ τῶν γινομένων λαβεῖν τὸ Ϛʹ ϛʹ καὶ ἀποφέρεσθαι ἐπὶ τὸ τῆς σφαίρας στερεόν · εἰσὶ δὲ πόδες φκγ καὶ ιζ εἰκοστομόνα.

1.1.2κατὰ τὸν αὐτὸν λόγον δείκνυται, ὡς ια κύβοι ἀπὸ τῆς διαμέτρου τῆς σφαίρας ἴσοι γίνονται κα σφαίραις · ὥστε δεήσει τὰ κυβίσαντα · ἔστι δὲ ͵ᾱ · τούτων λαβεῖν τὸ ἐνδεκάκις καʹ · καὶ τοσοῦτον γίνεται τὸ στερεὸν τῆς σφαίρας.

1.2

1.2.1σφαῖρα, ἧς περίμετρος ποδῶν κβ · εὑρεῖν αὐτῆς τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · λαβὲ ἀπὸ τῆς περιμέτρου τὴν διάμετρον ἀπὸ τοῦ ὑποκειμένου ὑποδείγματος τῶν κύκλων καὶ ἔσται διάμετρος ποδῶν ζ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται μθ. ταῦτα πάλιν ἐπὶ τὰ ζ · γίνονται τμγ · καὶ ταῦτα δεκάκις καὶ ἅπαξ · γίνονται ͵γψογ. ταῦτα ἀνάλυσον παρὰ τὰ κα · γίνονται ροθ ωʹ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τῆς σφαίρας.

1.2.2τὴν δὲ ἐπιφάνειαν εὑρήσομεν οὕτως · ἀεὶ θὶς τὴν διάμετρον · γίνονται ιδ. ταῦτα δεκάκις καὶ ἅπαξ · γίνονται ρνδ. τοσούτων ἔσται ποδῶν ἐπιφάνεια τῆς σφαίρας.

1.3

1.3.1ἄλλως. σφαῖρα, ἧς διάμετρος, τουτέστιν ἄξων, ποδῶν ζ εὑρεῖν αὐτῆς τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · τὰ ζ τῆς διαμέτρου κύβισον, τουτέστιν αὐτὰ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται μθ · καὶ ταῦτα πάλιν ἑπτάκις · γίνονται τμγ. ταῦτα ἀεὶ δεκάκις καὶ ἅπαξ · γίνονται, γψογ · ὧν τὸ καʹ · γίνονται ροθ ωʹ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τῆς σφαίρας. σφαῖραν μετρήσομεν, ἧς διάμετρος ποδῶν ζ, δὲ περίμετρος ποδῶν κβ · εὑρεῖν αὐτῆς τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · τὴν διάμετρον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται μθ. ταῦτα ποιῶ πάλιν ἐπὶ τὴν διάμετρον τῶν ζ · γίνονται πόδες τμγ · ταῦτα πολυπλασιάζω ἑνδεκάκις · γίνονται πόδες ͵γψογ · ταῦτα μερίζω παρὰ τὸν κᾶ · γίνονται ροθ β. τοσούτου ἐστὶ τὸ στερεὸν τῆς σφαίρας. τὴν δὲ ἐπιφάνειαν τῆς αὐτῆς σφαίρας εὑρήσομεν οὕτως · πάντοτε τὴν διάμετρον τῶν ζ ἐπὶ τὴν περίμετρον τῶν κβ · γίνονται πόδες ρνδ. τοσούτου ἔσται ἐπιφάνεια τῆς σφαίρας, ποδῶν ρνδ.

1.4

1.4.1σφαίρας διάμετρος ποδῶν · εὑρεῖν αὐτῆς τὴν ἐπιφάνειαν. ποιῶ οὕτως · τὴν διάμετρον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται ρ. ταῦτα καθολικῶς ποίησον ἐνδεκάκις · γίνονται, αρ. τούτων λαβὲ τὸ ιδʹ · γίνονται οη Ϛʹ ιδʹ. ταῦτα καθολικῶς ποίησον τετράκις · γίνονται τιδ δʹ κηʹ. τοσούτου γίνεται ἐπιφάνεια τῆς σφαίρας.

1.4.2ἐποίησα δὲ τὰ γενόμενα τετράκις παρὰ ταύτην τὴν αἰτίαν · δείκνυσι γὰρ Ἀρχιμήδης, ὅτι ἐπιφάνεια τῆς σφαίρας τετραπλάσιον ἑνὸς μεγίστου κύκλου.

1.5

1.5.1ἄλλως μετρῆσαι τὴν ἐπιφάνειαν. ποίησον οὕτως · τὴν διάμετρον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται ρ. ταῦτα ποίησον ἐπὶ τὰ μδ · γίνονται ͵δυ. τούτων λαβὲ τὸ ιδʹ · γίνονται τιδ δʹ κηʹ. τοσούτων ποδῶν ἐπιφάνεια τῆς σφαίρας.

1.6

1.6.1ἄλλως. ποίησον τὴν διάμετρον δίς · γίνονται κ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται υ. ταῦτα ἐνδεκάκις · γίνονται, δυ. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται τιδ δʹ κηʹ. τοσούτων γίνεται ἐπιφάνεια τῆς σφαίρας.

1.7

1.7.1πάλιν σφαίρας τὸ στερεὸν εὑρήσομεν οὕτως · διάμετρος ποδῶν . κύβισον τὰ · ἐφ’ἑαυτὰ γίνονται ρ · ταῦτα πάλιν ἐπὶ · γίνονται ͵ᾱ. ταῦτα ποίησον ἐνδεκάκις καὶ τούτων λαβὲ τὸ καʹ · καὶ γίνεται τὸ στερεὸν φκγ καὶ ιζ καʹ. ἐποιήσαμεν δὲ τὰ γενόμενα ἐνδεκάκις καὶ τὸ καʹ ἐλάβομεν διὰ ταύτην τὴν αἰτίαν · δείκνυσιν Ἀρχιμήδης, ὅτι ια κύβοι ἴσοι γίνονται κα σφαίραις.

1.8

1.8.1ἄλλως. σφαίρας διάμετρος ποδῶν δ. ποίει οὕτως · μέτρει κύκλον · γίνεται ἄρα ἀπὸ τῆς διαμέτρου τὸ ἐμβαδὸν ποδῶν ιβ Ϛʹ ιδʹ · γίνεται καὶ βάσις τοῦ περελαμβάνοντος κυλίνδρου τὴν σφαῖραν τὸ αὐτό. πολυπλασιάζω οὖν τὰ ιβ Ϛʹ ιδʹ ἐπὶ τὸ ὕψος τοῦ κυλίνδρου τοῦ περιλαμβάνοντος τὴν σφαῖραν, τουτέστιν ἐπὶ τὰ δ γίνονται δʹ κηʹ · τοσούτου γίνεται αὐτὸς κύλινδρος. καὶ ἐλάβομεν τὰ β μέρη τῶν ν δʹ κηʹ · καὶ τοσούτου γίνεται τὸ στερεὸν τῆς σφαίρας · ἔστι δὲ λγ Ϛʹμβʹ.

1.9

1.9.1ἄξων σφαίρας τί ἐστιν; εὐθεῖα διὰ κέντρου ἠγμένη καὶ περατουμένη ἐφ’ἑκάτερα τὰ μέρη ὑπὸ τῆς σφαίρας, ἀμετακίνητος, περὶ ἣν σφαῖρα κινεῖται καὶ στρέφεται.

1.10

1.10.1ἐὰν σφαῖρα τμηθῇ, τομὴ κύκλος γίνεται. τῶν δὲ ἐν τῇ σφαίρᾳ κύκλων οἱ μὲν διὰ μέσου τὴν σφαῖραν τέμνουσιν, οἱ δὲ οὔ · οἱ μὲν οὖν διὰ μέσου τέμνοντες καλοῦνται μέγιστοι καὶ πάντες ἀλλήλοις ἴσοι εἰσίν, οἱ δὲ οὐ διὰ μέσου οὐ πάντες πᾶσιν ἴσοι, ἀλλά τινές τισι. καὶ ἔτι τῶν ἐν τῇ σφαίρᾳ κύκλων οἳ μέν εἰσιν ὀρθοὶ πρὸς τὸν ἄξονα, οὗτοι ἑαυτοῖς παράλληλοί εἰσιν · παράλληλοι δέ εἰσιν οἱ τὸ αὐτὸ ἀεὶ διάστημα μεταξὺ ἔχοντες ἑαυτῶν καὶ μήτε μεῖζον μιήτε ἔλαττον.

1.11

1.11.1ὁρίζων κύκλος ἐστίν, ὃς καὶ αὐτὸς διὰ μέσου τέμνει τὴν σφαῖραν εἴςτε τὸ ἀφανὲς καὶ τὸ φαινόμενον, ἀφ’οὗ καὶ ὁρίζων ἐκλήθη. διαφοραὶ δὲ τῶν ὁριζόντων πλείους · μὲν γὰρ ἔστι διὰ τῶν πόλων τῆς σφαίρας, δὲ ὀρθὸς πρὸς τὸν ἄξονα · καὶ ὅσαι εἰσὶ διαφοραὶ τῶν ὁριζόντων, τοσαῦται διαφοροὶ καὶ θέσεις τῆς σφαίρας τυγχάνουσιν.

1.12

1.12.1ὀξὺς κῶνος, οὗ μὲν διάμετρος τῆς βάσεως ποδῶν ζ, δὲ ἀπὸ τῆς κορυφῆς κάθετος ποδῶν λ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · ὥσπερ ἐπὶ τῶν κύκλων ἀπὸ τῶν ζ τῆς διαμέτρου ἔσται τὸ ἐμβαδὸν ποδῶν λη Ϛʹ · καὶ λαβὲ ἀπὸ τῶν λ τοῦ ὕψους, τουτέστι τῆς καθέτου, τὸ γʹ · γίνονται . ταῦτα ἐπὶ τὰ λη Ϛʹ · γίνονται τπε. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τοῦ κώνου. κῶνον μετρήσομεν, οὗ διάμετρος τῆς βάσεως ποδῶν ζ, δὲ ἀπὸ τῆς κορυφῆς κάθετος ποδῶν λ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ ἐμβαδόν. ποιῶ οὕτως · ὥσπερ καὶ ἐπὶ τῶν κύκλων ἀπὸ τῶν ζ ποδῶν τῆς διαμέτρου ἔστω τὸ ἐμβαδὸν ποδῶν λη Ϛʹ · καὶ λαμβάνω ἀπὸ τῶν λ ποδῶν τοῦ ὕψους τῆς καθέτου τὸ γʹ · γίνονται . ταῦτα ποιῶ ἐπὶ τὰ λη Ϛʹ ·γίνονται πόδες τπε. τοσούτων ποδῶν ἔσται τὸ στερεὸν τοῦ κώνου.

1.13

1.13.1ἄλλως αὐτὸς κῶνος ὀξυγώνιος. μετρήσωμεν οὕτως · ἔστω διάμετρος τοῦ περὶ τὴν βάσιν κύκλου ποδῶν ϛ, δὲ ἄξων ποδῶν ιβ, ἔστιν ὕψος μῆκος · εὑρεῖν τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · ἔλαβον τοῦ κύκλου τὴν διάμετρον. τὸ ἐμβαδὸν ποιήσας · ἐφ’ἑαυτὰ τὰ ϛ καὶ τὰ γινόμενα ἐνδεκάκις καὶ τὸ ιδʹ, καὶ γίνονται κη δʹ κηʹ · ταῦτα ἐπολυπλασίασα ἐπὶ τὰ ιβ · γίνονται τλθ γ ζʹ. τοσοῦτον γίνεται τὸ στερεὸν τοῦ κυλίνδρου.

1.13.2ἐπεὶ οὖν οὐχ ὑπόκειταί μοι κυλίνδρου μέτρησιν εὑρεῖν ἐπὶ τοῦ προκειμένου, ἀλλὰ κώνου, ἔλαβον τὸ γʹ τῶν τλθ γ ζʹ · γίνονται ριγ ζʹ. τοσούτου γίνεται τὸ στερεὸν τοῦ κώνου · δέδεικται γὰρ ἐν τῇ στοιχειώσει Εὐκλείδου, ὅτι πᾶς κῶνος τρίτον μέρος ἐστὶ κυλίνδρου τοῦ τὴν αὐτὴν βάσιν ἔχοντος καὶ ὕψος ἴσον.

1.14

1.14.1ἔστι κῶνον μετρῆσαι ἀπότε κλιμάτων καὶ τῆς περὶ τὸν κύκλον διαμέτρου οὕτως · τὰ κλίματα ἀνὰ ποδῶν κ, τῆς δὲ βάσεως διάμετρος ποδῶν κδ · εὑρεῖν τὴν κάθετον καὶ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · ἔλαβον τῆς διαμέτρου τὸ Ϛʹ · γίνονται ιβ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρμδ. καὶ τὰ ἀπὸ τοῦ κλίματος κ εφ’ἑαυτά · γίνονται υ. ἀπὸ τούτων ἆρον τὰ ρμδ · λοιπὰ σνς. τούτων λαβὲ πλευρὰν τετραγωνικήν · γίνονται ιϛ · τοσούτου γίνεται κάθετος.

1.14.2ἵνα δὲ καὶ τὸ στερεὸν εὕρω, ἐμέτρησα ἀπὸ τῶν κδ τὸν κύκλον · γίνεται τὸ ἐμβαδὸν υνβ Ϛʹ ιδʹ. τούτων λαβὲ τὸ γʹ · γίνεται τοῦ κώνου τὸ στερεὸν μετὰ τοῦ πολυπλασιασμοῦ τῆς καθέτου.

1.15

1.15.1κῶνος κόλουρος καὶ ἀτέλεστος, οὗ μὲν μείζων διάμετρος ποδῶν , δὲ ἥττων ποδῶν δ, τὸ δὲ μῆκος ποδῶν λ. εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὔτως · σύνθες τὰς δύο διαμέτρους τὰ καὶ δ · γίνονται ιδ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ζ, ἐστιν διάμετρος, ὡς εἶναι τὸ ἐμβαδὸν ἀκολούθως τοῖς προγεγρμμένοις κύκλοις ποδῶν λη Ϛʹ. ταῦτα ἐπὶ τὰ λ τοῦ μήκους · γίνονται ͵αρνε. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ τερεὸν τοῦ κώνου. ἔστω κῶνος κόλουρος, οὗ διάμετρος μείζων ποδῶν , δὲ ἥττων ποδῶν δ, καὶ τὸ μῆκος ποδῶν λ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · σύνθες τὰς β διαμέτρους τὰ καὶ τὰ δ · γίνονται ιδ · ὧν Ϛʹ γίνεται ζ, ἐστι διάμετρος. τοσούτου τὸ ἐμιβαδὸν γίνεται, ποδῶν ληϚʹ. ταῦτα ποιῶ ἐπὶ τοὺς λ τοῦ μήκους · γίνονται πόδες, αρνε. τοσούτων ποδῶν ἐστι τὸ στερεὸν τοῦ κώνου, ποδῶν ͵αρνε.

1.16

1.16.1ἄλλως. κῶνον δὲ κόλουρον μετρῆσαι καὶ εὑρεῖν τὸ στερεὸν ἀπότε τῶν διαμέτρων καὶ καθέτου. ἔστω διάμετρος τοῦ μείζονος κύκλου ποδῶν ϛ, τοῦ δὲ ἐλάττονος ποδῶν β, δὲ κάθετος ποδῶν δ. ποιῶ οὕτως · τὰ ϛ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται λϛ · καὶ τὰ β ἐφ’ἑαυτά · γίνονται δ · ὁμοῦ μ. καὶ τὰ ϛ ἐπολυπλασίασα ἐπὶ τὰ β · γίνονται ιβ · καὶ ταῦτα προσέθηκα τοῖς μ · γίνονται νβ. ταῦτα τετράκις, τουτέστιν ἐπὶ τὴν κάθετον · γίνονται ση. ποίησον ἐνδεκάκις · γίνονται ͵βσπη. τούτων τό μβʹ · γίνονται νδ καὶ κ μβʹ μβʹ, τουτέστι νδ γʹ ζʹ. τοσούτου ἐστὶν ἄρα τὸ στερεόν.

1.17

1.17.1ἔτι μετρήσωμεν κῶνον κόλουρον ἀπότε διαμέτρου καὶ ἀπὸ τῶν κλιμάτων, οὗ ἐστι τῆς κορυφῆς διάμετρος ποδῶν δ, τὰ δὲ κλίματα ἀνὰ ιε, δὲ τῆς βάσεως διάμετρος ποδῶν κη · εὑρεῖν τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · ὑφεῖλον κορυφὴν ἀπὸ τῆς βάσεως · λοιπὰ κδ. τούτων τὸ Ϛʹ · γίνονται ιβ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρμδ. καὶ τὰ ἀπὸ τοῦ κλίματος ἐφ’ἑαυτά · γίνονται σκε. ἀπὸ τούτων ἄφελε τὰ ρμδ · λοιπὰ πα · ὧν πλευρὰ τετραγωνικὴ γίνεται θ. τοσούτου γίνεται κάθετος.

1.17.2τὸ δὲ στερεὸν εὑρήσομεν οὕτως · συνέθηκα κορυφὴν καὶ βάσιν · γίνονται λβ. τούτων τὸ Ϛʹ · γίνονται ιϛ. μετρῶ νῦν κύκλον, οὗ διάμετρος ποδῶν ιϛ · ποιῶ τὴν διάμετρον ἐφ’ἑαυτὴν καὶ τὰ γενόμενα ἐνδεκάκις · ὧν τὸ ιδʹ · καὶ μετὰ τὸ λαβεῖν με τὸ ἐμβαδὸν πάλιν ἀφεῖλον κορυφὴν ἀπὸ τῆς βάσεως · λοιπὰ κδ. τούτων τὸ Ϛʹ · γίνονται ιβ. ἀπὸ τούτων πάλιν ἐμέτρησα τὸν ἐλάχιστον κύκλον, καὶ ὅταν εὕρω τὸ ἐμβαδόν, τῶν γινομένων λαμβάνω τὸ γʹ · ταῦτα προσθεὶς τῷ τοῦ μείζονος κύκλου ἐμβαδῷ τὰ γενόμενα ἐπολυπλασίασα ἐπὶ τὴν κάθετον · καὶ τοσοῦτον γίνεται τὸ στερεὸν τοῦ κώνου.

1.18

1.18.1aὀβελίσκος ἔχων εἰς τὴν βάσιν κύκλον, οὗ μὲν διάμετρος ποδῶν μβ, αἱ δὲ πλευραὶ αὐτοῦ ἐγκεκλιμέναι οὖσαι ἀνὰ ποδῶν οε · εὑρεῖν αὐτοῦ τὴν κάθετον. ποίει οὕτως · λαβὲ τῆς βάσεως τὸ ἥμισυ · γίνονται κα. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται υμα · καὶ μίαν πλευρὰν τοῦ κώνου γενομένην ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται ͵εχκε · ἐξ ὧν ὕφειλε τὰ μα πρὸς τοῖς υ · λοιπὰ ͵ερπδ · ὧν υμα, ἅτινα ἄφελε ἀεὶ πλευρὰ τετράγωνος · γίνονται οβ. τοσούτων ἔσται ποδῶν κάθετος.

1.18.2aἐὰν δὲ θέλῃς τοῦ αὐτοῦ ὀβελίσκου τὸ στερεὸν εὑρεῖν, ποίει οὕτως · λαβὲ τῆς βάσεως τὸ ἐμβαδὸν κατὰ τὸ προκείμενον ὑπόδειγμα τῶν κύκλων καὶ τὰ γενόμενα πολυπλασίασον ἐπὶ τὸ γʹ τῆς καθέτου. τοσούτων ἔκται ποδῶν τὸ στερεὸν τοῦ ὀβελίσκου.

1.18.1bἔστω κῶνος λεγόμενος ὀβελίσκος καὶ ἐχέτω τὴν βάσιν κύκλον, οὗ διάμετρος ποδῶν μβ. τοῦ δὲ κώνου αἰ πλευραὶ αἱ ἐγκεκλιμέναι ἔστωσαν ἀπὸ ποδῶν οε · τούτου τὴν κάθετον εὑρήσομεν οὕτως · λαμβάνω τοὺς οε πόδας τῆς πλευρᾶς ἐφ’ἑαυτούς · γίνονται ͵εχκε καὶ τῆς βω σεως τὸ Ϛʹ · γίνονται κα. ταῦτα ποίει ἐφ’ἑαυτά · γίνονται υμα, ἅτινα ἄφελε ἀπὸ τῶν ͵εχκε · λοιπὸν μένει, ερπδ · ὧν πλευρὰ τετραγωνικὴ τραγωνικὴ γίνεται ποδῶν οβ. τοσούτου ἔσται κάθετος τοῦ κώνου, ποδῶν οβ.

1.18.2bεὑρεῖν καὶ τὸ ἐμβαδὸν ποδῶν ͵ατπϛ. ταῦτα ἐπὶ τὸ γʹ τῆς καθέτου, ἐπὶ τὰ κδ · γίνονται πόδες γ γσξδ. τοσούτων ποδῶν ἔσται τὸ στερεὸν τοῦ κώνου.

1.18.3bεὑρεῖν αὐτοῦ καὶ τὴν ἐπιφάνειαν. τῆς βάσεως τὸ Ϛʹ · γίνονται κα. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον, ἐπὶ τὰ οβ γίνονται ͵αφιβ. ταῦτα ἐπὶ τὰ κβ · γίνονται γ ͵γσξδ. τούτων τὸ ζʹ · γίνονται, δψνβ. τοσούτων ἐπιφάνεια τοῦ κώνου. κύλινδρον μετρήσομεν, οὗ τὸ μῆκος ποδῶν ν, δὲ διάμετρος ποδῶν ζ, καὶ περιφέρεια ποδῶν κβ. εὕρομεν ἀπὸ τῆς περιφερείας ὡς καὶ ἐπὶ τῶν κύκλων, καὶ ἔστω τὸ ἐμβαδὸν ποδῶν λη Ϛʹ. ταῦτα ποιῶ ἐπὶ τὸ μῆκος τῶν ν · γίνονται πόδες ͵αϡκε. τοσούτων ποδῶν ἔσται τὸ στερεὸν τοῦ κυλίνδρου.

1.19

1.19.1κύλινδρος, οὗ τὸ μὲν μῆκος ποδῶν ν, δὲ περιφέρεια ποδῶν κβ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · λαβὲ ἀπὸ τῆς περιφερείας ὡς καὶ ἐπὶ τῶν κύκλων τὸ ἐμβαδόν · γί νονται λη Ϛʹ. ταῦτα ἐπὶ τὰ ν · γίνονται ͵αϡκε. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τοῦ κυλίνδρου.

1.20

1.20.1κύλινδρον μέτρει οὕτως, οὗ διάμετρος τοῦ κύκλου ποδῶν ϛ, δὲ ἄξων, τουτέστι τὸ μῆκος, ποδῶν ιβ · εὑρεῖν τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · ἐμέτρησα κύκλον, οὗ διάμετρος ποδῶν ϛ, καθὼς πρόκειται · γίνεται τὸ ἐμβαδὸν αὐτοῦ ποδῶν κη δʹ κηʹ. ταῦτα ἐπολυπλασίασα ἐπὶ τὸν ἄξονα · γίνονται πόδες τλθ καὶ γ ζʹ ζʹ. τοσούτων γίνεται τὸ στερεὸν τοῦ κυλίνδρου.

1.20.2τὴν δὲ ἐπιφάνειαν αὐτοῦ εὑρήσεις οὕτως · ποίησον τὴν διάμετρον τρὶς καὶ ζʹ, ἐπειδὴ τῆς διαμέτρου περίμετρος τριπλάσιός ἐστιν καὶ ἐφέβδομος, καὶ προσάγαγε τὰ γενόμενα ἐπὶ τὸν ἄξονα, τουτέστιν ἐπὶ τὰ ιβ τοῦ ὕψους · καὶ τοσούτου ἐστὶν ἐπιφάνεια τοῦ κυλίνδρου.

1.21

1.21.1κίων, οὗ τὸ μῆκος ποδῶν κα · λαμβάνω τούτου τὸ ζʹ καὶ τὸ ηʹ, ἐπειδὴ ἔδρα τοῦ κίονος κατὰ διάμετρόν ἐστιν τὸ ζʹ καὶ ἔφεδρος τὸ ηʹ. μίξας τὰς δύο διαμέτρους κράτει τὸ Ϛʹ · γίνονται β Ϛʹ δʹ ιϛʹ. ἀπὸ τούτων ποίει κύκλου τὸ ἐμβαδόν · γίνονται πόδες ζ ιεʹ (G2 )γʹ. ταῦτα ἐπὶ τὸ μῆκος · γίνονται πόδες ρμζ Ϛʹ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τοῦ κίονος.

1.21.2εἰ δὲ θέλεις τὴν ἐπιφάνειαν μετρῆσαι, λαβὲ ἔδρας καὶ ἐφέδρας τοὺς κύκλους καὶ μίξας ἆρον τὸ Ϛʹ · ἐπὶ ταῦτα τὸ μῆκος · καὶ τοσούτου ἐπιφάνεια ἔσται τοῦ κίονος.

1.21.3τοῦ κίονος ἔκθεσις τοῦ αὐτοῦ Πατρικίου διόρθωσις · οἱ γὰρ ἀρχαῖοι τὰς δύο διαμέτρους οὐκ ἔμιξαν.

1.22

1.22.1κύβον μετρῆσαι, τουτέστι σχῆμα στερεὸν περιεχόμενον ὑπὸ τριῶν διαστάσεων, μήκους, πλάτους, ὕψους ἀκολούθως βάθους · καὶ πῶς; ἐπὶ μὲν τῶν σχημάτων ὕψος, ἐπὶ δὲ τῶν ὀρυγμάτων βάθος. ἔστω οὖν κύβος μῆκος πηχῶν η, πλάτος πηχῶν η καὶ ὕψος πηχῶν η · εὑρεῖν, πόσωον τὸ στερεὸν πηχῶν γίνεται κύβος. ποιῶ τοὺς η τοῦ μήκους ἐπὶ τοὺς ὀκτὼ τοῦ πλάτους · γίνονται ξδ · τούτους ἐπὶ τοὺς η τοῦ ὕψους · γίνονται φιβ. ἔσται κύβος πηχῶν φιβ.

1.23

1.23.1κύβος τετράγωνος ἰσόπλευρος, οὗ μὲν βάσις ποδῶν , τὸ μῆκος ποδῶν , τὸ ὕψος ποδῶν · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · τὰ τῆς βάσεως ἑξηκοντάκις · γίνονται χ · καὶ ταῦτα ἐπὶ τὰ τοῦ μήκους · γίνονται ͵ϛ · καὶ ταῦτα ἐπὶ τὰ τοῦ ὕψους · γίνονται ϛ · ὧν τὸ ξʹ · γίνονται ͵α. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τοῦ κύβου.

1.24

1.24.1κύβος παραλληλόγραμμος, οὗ παράλληλος ποδῶν κ, δὲ ἐπιζευγνύουσα ποδῶν , τὸ δὲ ὕψος ποδῶν λ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · τὰ κ τῆς παραλλήλου ἐπὶ τὰ · γίνονται ς, ὅπερ ἐστὶν ἐμβαδόν. ταῦτα ἐπὶ τὰ λ τοῦ ὕρψους · γίνονται ͵ϛ · τοσούτου ἔσται τὸ στερεὸν τοῦ κύβου.

1.25

1.25.1σφηνίσκος, οὗ τὸ μὲν μῆκος ποδῶν κε, τὸ δὲ πλάτος τὸ μεῖζον ποδῶν ζ, τὸ δὲ ἧττον ποδῶν ε, τὸ δὲ πάχος τὸ μεῖζον ποδῶν ϛ, τὸ δὲ ἧττον ποδῶν δ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · σύνθες τὰ β πλάτη, τουτέστι τὰ ζ καὶ τὰ ε · γίνονται ιβ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ϛ. ὁμοίως καὶ τὰ δύο πάχη, τουτέστι τὰ ϛ καὶ τὰ δ · γίνονται · ὧν καὶ αὐτῶν τὸ Ϛʹ · γίνονται ε. ταῦτα ἐπὶ τὰ ϛ · γίνονται λ · καὶ ταῦτα πάλιν ἐπὶ τὰ κλ · γίνονται ψν. τοσούτων ἔσται τὸ στερεὸν τοῦ σφηωίσκου. σφῆνα μετρῆσαι, οὗ τὸ μῆκος ποδῶν κε, τὸ δὲ πλάτος τὸ μεῖζον ποδῶν ζ, τὸ δὲ μικρότερον ποδῶν ε, πάχος τὸ μεῖζον ποδῶν ϛ, τὸ δὲ ἧττον ποδῶν δ ερεῖν αὐτοῦ τὸ ἐμβαδόν. ποιῶ οὕτως · σύνθες τὰ β πλάτη τὰ ζ καὶ τὰ ε · γίνονται ιβ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ϛ. ὁμοίως καὶ τὰ β πάχη τὰ ϛ καὶ τὰ δγίνονται · ὧν Ϛʹ γίνονται ε. ταῦτα ἐπὶ τὰ ϛ · γίνονται πόδες λ · καὶ ταῦτα ἐπὶ τὰ κε τοῦ μήκους · γίνονται πόδες ψν. τοσούτων ποδῶν ἐστι τὸ στερεὸν τοῦ σφηνός, ποδῶν ψν.

1.26

1.26.1ἄλλως. ἔστω σφηνίσκος, ὃς καλεῖται ὑπό τινων ὄνυξ, ἔχων τὸ μὲν ἀπὸ κεφαλῆς δακτύλων ἕξ, τὸ δὲ ἄλλο δακτύλων , τὸ πάχος δακτύλων η · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · συντιθῶ τὰ β πλάτη · γίνονται ιϛ · ἐπὶ τὸ πάχος · γίνονται ραη. ἐπὶ τὸ μῆκος ταῦτα τῶν η · γίνονται ͵ακδ. τούτων τὸ δʹ · γίνονται σνς · τοσούτων χυδαίων δακτύλων. ταῦτα μερίζω ὡς τὸ τετράγωνον.

1.27

1.27.1ἄλλως. ἔστω ὄνυξ ἔχων τὸ μὲν μῆκος δακτύλων , πλάτος δακτύλων ϛ, πάχος δακτύλων ε · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · πολυπλασιάζω τὸ πλάτος καὶ τὸ πάχος · γίνονται λ. ταῦτα ἐπὶ τὸ μῆκος · γίνονται τ. τούτων λαμβάνω τὸ Ϛʹ · γίνονται ρν. ταῦτα μερίζω ὡς τὸ τετράγωνον · γίνονται στερεοὶ δάκτυλοι ιβ δʹ.

1.28

1.28.1μείουρον τὸ προεσκαριφευμένον, οὗ τὸ μὲν μῆκος ποδῶν λ, τὸ δὲ πλάτος ποδῶν ϛ, τὸ δὲ πάχος ποδῶν δ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · τὰ ϛ ἐπὶ τὰ δ · γίνονται κδ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ιβ. ταῦτα ἐπὶ τὰ λ · γίνονται τξ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεόν. σφῆνα μείουρον μετρήσομεν, οὗ τὸ μῆκος ποδῶν λ καὶ τὸ πλάτος ποδῶν ϛ καὶ τὸ πάχος ποδῶν δ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ ἐμβαδόν. ποιῶ οὕτως · τὰ ϛ ἐπὶ τὰ δ · γίνονται πόδες κδ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ιβ. ταῦτα ἐπὶ τὰ λ · γίνονται πόδες τξ. τοσούτων ποδῶν ἔσται. τὸ στερεὸν τοῦ σφηνός, τξ.

1.29

1.29.1τὸ δὲ πλινθίον συνέστηκεν ἐκ τῶνδε τῶν ἀριθμῶν ϛ, η, θ, ιβ, μὲν η πρὸς ϛ ἐν ἐπιτρίτῳ λόγῳ, καθ’ἣν διὰ τεσσάρων ἐστὶν ἁρμονία, δὲ θ πρὸς τὸν ϛ […] ἐν διπλασίῳ, καθ’ἣν διὰ πασῶν ·G? ἕξεων ἐλέγχει καὶ τὰς ἀναλογίας πάσας · ἀριθμητικὴ μέν ἐστιν ἐν ϛ καὶ θ καὶ ιβ · οἷς γὰρ ὑπερέχει μέσος τοῦ πρώτου τρισίν, ὑπερέχεται ὑπὸ τοῦ τελευταίου · γεωμετρικὴ δὲ τῶν τεσσάρων · ὃν γὰρ λόγον ἔχει τὰ η πρὸς τὰ ϛ, τοῦτον τὰ ιβ πρὸς τὰ θ, δὲ λόγος ἐπίτριτος. ἁρμονικῆς ἀναλογίας διττὴ κρίσις, μία μέν, ὅταν, ὃν λόγον ἔχει ἔσχατος πρὸς τὸν πρῶτον, τοῦτον ἔχῃ […] ὑπερέχεται ὑπὸ τοῦ τελευταίου […].

1.30

1.30.1πυραμὶς ἐπὶ τετραγώνου βεβηκυῖα, ἧς ἑκάστη τῶν πλευρῶν ἀνὰ ποδῶν κδ, τὸ δὲ κλίμα ἀνὰ ποδῶν ιη · εὑρεῖν αὐτῆς τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · τὰ κδ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται φοϛ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται σπη. τὰ ιη ἐφ’ἑαυτά · γίνονται τκδ · ἐξ ὧν ὕφειλε τὰ σπη · λοιπὰ λϛ · ὧν πλευρὰ τετράγωνος γίνεται ϛ. τοσούτων ποδῶν ἔσται κάθετος. λαβὲ τοίνυν τῆς καθέτου τὸ γʹ · γίνονται β. ταῦτα ἐπὶ τὰ φοϛ · γίνονται ͵αρνβ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος. πυραμίδα ἐπὶ τετραγώνου βεβηκυῖαν μετρήσομεν οὕτως, ἧς ἑκάστη τῶν πλευρῶν τῆς βάσεως ἀπὸ ποδῶν κδ καὶ τὸ κλίμα τῆς πυραμίδος ποδῶν ιη · εὑρεῖν αὐτῆς τὴν κάθετον καὶ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · τὰ κδ τῆς βάσεως ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες φοϛ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται πόδες σπη. καὶ τὰ ιη τοῦ κλίματος ποιῶ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες τκδ. ἄρτι ὑφαιρῶ ἀπὸ τούτων τὰ σπη · λοιπὸν μένουσι πόδες λϛ · ὧν πλευρὰ τετραγωνικὴ γίνεται ποδῶν ϛ. τοσούτου ἔσται κάθετος τῆς πυραμίδος. ἐπειδὴ οὖν κάθετος ποδῶν ϛ, εὕρωμεν τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · τὸ γʹ τῆς καθέτου · γίνονται πόδες β. ταῦτα ποιῶ ἐπὶ τὰ φοϛ · γίνονται πόδες αρνβ. τοσούτου ἐστὶ τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος, ποδῶν ͵αρνβ.

1.31

1.31.1ἄλλως. ἔστω πυραμὶς τετράγωνος, ἧς τὰ κλίματα ἀνὰ ποδῶν ιη, αἱ δὲ τῆς βάσεως πλευραὶ ἀνὰ ποδῶν ιϛ · δεῖ δὲ ταύτης τὴν κάθετον καὶ τὸ στερεὸν εὑρεῖν. ποιῶ οὕτως · πολυπλασιάζω μίαν πλευρὰν ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται πόδες σνϛ. ταῦτα δίπλασον · γίνονται φιβ. τούτων λαβὲ τὸ δʹ · γίνονται ρκη. καὶ πολυπλασίασον τὰ κλίματα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες τκδ. ἀπὸ τούτων ὑφεῖλον τὰ ρκη · λοιπὰ ρϚ · ὧν πλευρὰ τετράγωνος γίνεται ιδ.

1.31.2τοσούτων γίνεται κάθετος. τὸ δὲ στερεὸν εὑρήσομεν οὕτως · ἐπολυπλασίασα πάλιν τὰ ἀπὸ τῆς βάσεως τὰ ιϛ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες σνς. τούτων τὸ γʹ · γίνονται πόδες πε γʹ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον · γίνονται Ϛαρε. τοσούτου ἔσται καὶ τὸ στερεὸν τῆς αὐτῆς πυραμίδος.

1.32a

1.32a.1πυραμὶς κόλουρος τεθραυσμένη τετράγωνος, ἧς αἱ πλευραὶ τῆς βάσεως ἀνὰ ποδῶν , τὰ δὲ κλίματα ἀνὰ ποδῶν θ, αἱ δὲ πλευραὶ τῆς κορυφῆς ἀνὰ ποδῶν β. εὑρεῖν αὐτῆς τὸρεόν. στεποίει οὕτως · ὕφειλε τὰ β τῆς κορυφῆς ἀπὸ τῶν τὰ τῆς βάσεως · λοιπὰ η. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ξδ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται λβ. καὶ τὰ θ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πα. ἀπὸ τούτων ὕφειλε τὰ λβ · λοιπὰ μθ · ὧν πλευρὰ τετράγωνος γίνεται ζ. τοσούτων ἔσται ποδῶν κάθετος.

1.32a.2καὶ σύνθες τὰ β τῆς κορυφῆς καὶ τὰ ι τῆς βά σεως · γίνονται ιβ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ϛ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται λϛ. εἶτα ὕφειλε τὰ δύο τῆς κορυφῆς ἀπὸ τῶν · λοιπὰ η · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται δ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ιϛ · ὧν τὸ γʹ ε γʹ. ταῦτα πρόσθες τοῖς λϛ · γίνονται μα γʹ. ταῦτα ἐπὶ τὰ ζ τῆς καθέτου · γίνονται σπθ γʹ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος.

1.32b

1.32b.1πυραμὶς κόλουρος τετράγωνος, ἧς αἱ πλευραὶ τῆς βάσεως ἀπὸ ποδῶν καὶ αἱ πλευραὶ τῆς κορυφῆς ἀπὸ ποδῶν β, τὸ δὲ κλίμα ποδῶν θ · εὑρεῖν αὐτῆς τὴν κάθετον καὶ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · ὑφεῖλον β τῆς κορυφῆς ἀπὸ τῶν ποδῶν τῆς βάσεως · λοιπὸν μένουσι πόδες η. ταῦτα ποιεῖ ἐφ’ἑαυτὰ πόδας ξδ · ὧν Ϛʹ γίνονται πόδες λβ. καὶ τὰ θ τοῦ κλίματος ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες πα. ἀπὸ τούτων ὑφεῖλον τὰ λβ · λοιπὸν μένουσι πόδες μθ · ὧν πλευρὰ τετραγωνικὴ γίνεται ποδῶν ζ. τοσούτου ἔσται κάθετος.

1.32b.2ἐπεὶ οὖν ἐστιν κάθετος ποδῶν ζ, εὕρωμεν τὸ στερεὸν οὕτως · σύνθες τοὺς β πόδας τῆς κορυφῆς καὶ τοὺς πόδας τῆς βάσεως · ὁμοῦ γίνονται πόδες ιβ · ὧν Ϛʹ γίνονται ϛ. ταῦτα ποίει ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες λϛ. πάλιν ὑφεῖλον ἀπὸ τῶν ποδῶν τῆς κορυφῆς τοὺς β πόδας · λοιπὸν μένουσιν η πόδες · ὧν Ϛʹ γίνονται δ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες ιϛ · ὧν γʹ γίνονται πόδες ε γʹ. ταῦτα πρόσθες τοῖς λϛ · γίνονται ὁμοῦ πόδες μα γʹ. ταῦτα πολυπλασιάζω ἐπὶ τοὺς ζ πόδας τῆς καθέτου · γίνονται πόδες σπθ γʹ. τοσούτων ποδῶν ἔσται τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος.

1.33

1.33.1ἄλλως. πυραμὶς τεθραυσμένη εἴτουν κόλουρος ἔστω ἐπὶ τῆς κορυφῆς ἀνὰ ποδῶν δ, τὰ δὲ κλίματα ἀνὰ ποδῶν ιε, α δὲ τῆς βάσεως πλευραὶ ἀνὰ ποδῶν κη · εὑρεῖν αὐτῆς τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · ἄφελε κορυφὴν ἀπὸ τῆς βάσεως · λοιπὰ κδ. τούτων τὸ Ϛʹ · γίνονται ιβ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρμδ. καὶ πάλιν πολυπλασίασον τὰ ἀπὸ τοῦ κλίματος ἐφ’ἑαυτά · γίνονται σκε. ἀπὸ τούτων ὑφαιρῶ τὰ ρμδ · λοιπὰ πα. τοσούτου γίνεται κάθετος τοῦ τετραπεδίου δυνάμει.

1.33.2καὶ πάλιν ἄφελε κορυφὴν ἀπὸ τῆς βάσεως · λοιπὰ κδ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ιβ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρμδ. καὶ ἄφελε τὴν τοῦ τετραπεδίου κάθετον τὰ πα ἀπὸ τῶν ρμδ · λοιπὰ ξγ. τούτων τετραγωνικὴ πλευρὰ γίνεται η παρὰ ιϛʹ.

1.33.3τοσούτων ἔσται κάθετος. τὸ δὲ στερεὸν εὑρήσομεν οὕτως · σύνθες κορυφὴν καὶ βάσιν · γίνονται λβ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ιϛ · ἐφ’ἑαυτὰ γίνονται σνϛ. πάλιν ἀφεῖλον κορυφὴν ἀπὸ τῆς βάσεως · λοιπὰ κδ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ιβ · ἐφ’ἑαυτὰ γίνονται ρμδ. τούτων τὸ γʹ · γίνονται μη. ταῦτα προσάγαγε τοῖς σνϛ · γίνονται τδ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον · γίνονται βυιγ. τοσούτων γίνεται τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος.

1.34

1.34.1ἔστω πυραμὶς ἑτερομήκης ὁμοίως καὶ κόλουρος εἴτουν ἡμιτελής, ἧς αἱ μὲν β πλευραὶ ἀνὰ ποδῶν ιδ, αἱ δὲ ἄλλαι ἀνὰ ποδῶν κ, τὰ δὲ κλίματα ἀνὰ ποδῶν κϛ καὶ κορυφὴ μὲν κατὰ μῆκος ποδῶν δ, δὲ κατὰ πλάτος ποδῶν β · εὑρεῖν τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως ἄφελε κορυφὴν ἀπὸ τῆς βάσεως παράλληλον ἀπὸ παραλλήλου τὰ β ἀπὸ τῶν ιδ · λοιπὰ ιβ ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρμδ · ὧν Ϛʹ γίνονται οβ. καὶ ὁμοίως τὰ δ ἀπὸ τῶν κ · λοιπὰ ιϛ · ἐφ’ἑαυτὰ γίνονται σνϛ ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ρκη. καὶ τὰ οβ · γίνονται ς. τούτων ἄφελε τὸ Ϛʹ · γίνονται ρ. πολυπλασίασον τὰ κλίματα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται χοϛ ἀφ’ὧν ὕφειλε τὰ ρ · λοιπὰ φοϛ. τούτων λαβὲ τετραγωνικὴν πλευράν · γίνονται κδ. τοσούτου γίνεται κάθετος.

1.34.2σύνθες οὖν τὰς παραλλήλους βάσεις τὰ δ καὶ τὰ κ · γίνονται κδ · ὧν τὸ Ϛʹ γίνονται ιβ. πάλιν σύνθες τὰ β καὶ τὰ ιδ · γίνονται ιϛ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται η. ταῦτα ἐπὶ τὰ ιβ · γίνονται Ϛ. ἄφελε νῦν κορυφὴν ἀπὸ τῆς βάσεως, τουτέστι τὰ δ ἀπὸ τῶν κ · λοιπὰ ιϛ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται η. ὁμοίως καὶ τὰ β ἀπὸ τῶν ιδ · λοιπὰ ιβ · ὧν Ϛʹ γίνονται ϛ. ταῦτα ἐπὶ τὰ η · γίνονται μη. καθόλου λάμβανε τὸ γʹ · γίνονται ιϛ. ταῦτα προσάγαγε τοῖς Ϛ · γίνονται ριβ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον, τουτέστιν ἐπὶ τὰ κδ · γίνονται βχπη. τοσούτων γίνεται τὸ στερεὸν τῆς ἑτερομήκους πυραμίδος.

1.35

1.35.1aπυραμὶς ἐπὶ ἰσοπλεύρου βεβηκυῖα, ἧς ἑκάστη πλευρὰ τῆς βάσεως ἀνὰ ποδῶν λ, τὸ δὲ κλίμα ποδῶν κ · εὑρεῖν αὐτῆς τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · τὰ λ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται Ϡ · ὧν τὸ γʹ τ. καὶ τὰ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται υ · ἐξ ὧν ὑφεῖλον τὰ τ · λοιπὰ ρ · ὧν πλευρὰ τετράγωνος γίνεται . τοσούτων ἔσται ποδῶν κάθετος.

1.35.2aποίει οὕτως νῦν · τὰ λ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται Ϡ · ὧν τὸ γʹ καὶ τὸ ιʹ · γίνονται τϚ · ὧν τὸ γʹ · γίνονται ρλ. ταῦτα ἐπὶ τὰ τῆς καθέτου · γίνονται ͵ατ. τοσούτῶν ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τῆς τριγώνου πυραμίδος.

1.35.1bπυραμίδα ἐπὶ ἰσοπλεύτριγώνου ρου τριγώνου βεβηκυῖαν μετρήσομεν οὕτως, ἧς ἑκάστη πλευρὰ τῆς βάσεως ἀπὸ ποδῶν λ καὶ τὸ κλίμα ποδῶν κ · εὑρεῖν αὐτῆς τὴν κάθετον. ποιῶ οὕτως · τὰ λ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται Ϡ ὧν γʹ γίνονται τ. καὶ τὰ κ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται υ. ἀπὸ τούτων ὑφεῖλον τὰ τ · λοιπὸν μένουσι πόδες ρ · ὧν πλευρὰ τετραγωνικὴ γίνεται ποδῶν . τοσούτων ποδῶν ἐστιν κάθετος, ποδῶν .

1.35.2bἐπεὶ οὖν ἐστιν κάθετος ποδῶν , εὑρήσομεν τὸ ἐμβαδὸν οὕτως · λαβὲ τὸ ἐμβαδὸν τοῦ τριγώνου τῆς βάσεως · τὰ λ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται Ϡ · ὧν γʹ καὶ ιʹ γίνονται πόδες τϚ. τούτων τὸ γʹ · γίνονται ρλ. ταῦτα ἐπὶ τὰ ι · γίνονται ͵ατ. τοσούτου ἔσται τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος, ποδῶν ͵ατ.

1.36

1.36.1ἄλλως. ἔστω πυραμὶς ἐπὶ ἰσοπλεύρου τριγώνου, ἧς τὰ κλίματα ἀνὰ ποδῶν ιγ, αἱ δὲ τῆς βάσεως ἀνὰ ποδῶν ιβ · δεῖ δὲ αὐτῆς τὴν κάθετον καὶ τὸ στερεὸν εὑρεῖν. ποιῶ οὕτως · τὰ ιβ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρμδ. τούτων τὸ γʹ · γίνονται μη. τὰ ἀπὸ τοῦ κλίματος ιγ ἐφ’ἑαυτὰ ρξθ. ἀπὸ τούτων ὕφειλε τὰ μη · λοιπὰ ρκα · τούτων πλευρὰ τετραγωνικὴ γίνεται ια. τοσούτου γίνεται κάθετος.

1.36.2τὸ δὲ στερεὸν εὑρήσομεν οὕτως · ἐμέτρησα ἀπὸ τῶν τῆς βάσεως ιβ τὸ ἐπίπεδον τοῦ ἰσοπλεύρου τριγώνου · ἔστι δὲ τὸ ἐμβαδὸν ποδῶν ξβ γʹ λʹ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον · γίνονται χπϛ λʹ. τούτων τὸ γʹ · γίνονται σκη Ϛʹ ϛʹʹ. τοσούτου γίνεται τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος.

1.37

1.37.1ἄλλως. πυραμὶς ἔχουσα τὴν βάσιν τρίγωνον ὀρθογώνιον, οὗ κάθετος ποδῶν ϛ, δὲ βάσις ποδῶν η, δὲ ὑποτείνουσα ποδῶν , αἱ δὲ πλευραὶ τῆς πυραμίδος ἀνὰ ποδῶν ιγ · εὑρεῖν αὐτῆς τὴν κάθετον. ποίει οὕτως · πρῶτον λαβὲ τὴν διάμετρον τοῦ κύκλου τοῦ περιγράφοντος τὸ τρίγωνον · γίνονται · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ε. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ἄε. καὶ τὰ ιγ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρξθ · ἐξ ὧν κούφισον τὰ κε · λοιπὰ ρμδ · ὧν πλευρὰ τετράγωνος γίνεται ιβ. τοσούτων ἔσται ποδῶν κάθετος.

1.37.2ἐὰν δὲ θέλῃς τὸ στερεὸν εὑρεῖν, ποίει οὕτως · πρῶτον ζήτει τοῦ τριγώνου τὸ ἐμβαδόν · γίνονται κδ · καὶ λαβὲ τῆς καθέτου τὸ γʹ · γίνονται δ. ταῦτα πολυπλασίασον ἐπὶ τὸ ἐμβαδόν, τουτέστιν ἐπὶ τὰ κδ · γίνονται Ϛ. τοσούτων ἔσται τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος.

1.38

1.38.1ἔστω πυραμὶς τρίγωνος ἰσόπλευρος τεθραυσμένη εἴτουν κόλουρος, ἧς αἱ πλευραὶ τῆς κορυφῆς ἀνὰ ποδῶν β, τὰ δὲ κλίματα ἀνὰ ποδῶν ιγ, αἱ δὲ τῆς βάσεως πλευραὶ ἀνὰ ποδῶν ιδ · εὑρεῖν τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · ἄφελε κορυφὴν ἀπὸ τῆς βάσεως · λοιπὰ ιβ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρμδ. τούτων τὸ γʹ · γίνονται μη. καὶ τὰ ἀπὸ τοῦ κλίματος ιγ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρξθ. ἀπὸ τούτων ἆρον τὰ μη · λοιπὰ ρκα · ὧν τετραγωνικὴ πλευρὰ γίνεται ια. τοσούτου γίνεται κάθετος.

1.38.2τὸ στερεὸν μετρήσωμεν οὕτως · συνέθηκα κορυφὴν καὶ βάσιν · γίνονται κϛ · ὧν τὸ Ϛʹ ·γίνονται ιγ. ἐμέτρησα ἀπὸ τούτων τρίγωνον ἰσόπλευρον · γίνεται τὸ ἐμβαδὸν ποδῶν ογ Ϛʹ γʹ ιεʹ. ταῦτα ἐξεθέμην. καὶ πάλιν κορυφὴν ἄφελε ἀπὸ τῆς βάσεως · λοιπὰ ιβ · ὧν Ϛʹγίνονται ϛ. ἐμέτρησα ἀπὸ τούτων ἐλάχιστον τρίγωνον ἰσόπλευρον, οὗ γίνεται τὸ ἐμβαδὸν ξβ γʹ ιεʹ. τούτων τὸ γʹ · γίνονται κ Ϛʹ δʹ κʹ. ταῦτα προσάγαγε τοῖς πρότερον ἐκτεθεῖσιν ογ Ϛʹ γʹ ιεʹ · γίνονται δ Ϛʹ εʹ ὡς ἔγγιστα. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον · καὶ τοσούτων γίνεται τὸ στερεὸν ἤγουν ͵αμα Ϛʹ εʹ.

1.39

1.39.1aπάλιν ἔστω πυραμὶς ἔχουσα τὴν βάσιν τετράγωνον, ἧς ἑκάστη πλευρὰ ἀνὰ ποδῶν , τὰ δὲ κλίματα ἀνὰ ποδῶν ιγ Ϛʹ εὑρεῖν αὐτῆς τὴν κάθετον καὶ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · λαβὲ τοῦ τετραγώνου πλευρὰν γενομένην ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται ρ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ν. καὶ τὰ ιγ Ϛʹ τῆς πλευρᾶς ἐφ’ἑαυτά, λέγω δὴ τοῦ κλίματος · γίνονται ρπβ δʹ ἐξ ὧν ὕφειλε τὰ ν · λοιπὰ ρλβ δʹ · ὧν πλευρὰ τετράγωνος γίνεται ια Ϛʹ. τοσούτων ἔσται ποδῶν κάθετος.

1.39.2aἐὰν δὲ θέλῃς καὶ τὸ στερεὸν αὐτῆς εὑρεῖν, λαβὲ τοῦ τετραγώνου τὸ ἐμβαδόν · γίνονται ρ. ταῦτα ἐπὶ τὸ γʹ τῆς καθέτου, τουτέστιν ἐπὶ τὰ γ Ϛʹ γʹ · γίνονται τπγ γʹ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος.

1.39.1bἔστω πυραμὶς βάσιν ἔχουσα τετράγωνον, καὶ ἐχέτω ἑκάστην πλευρὰν ἀνὰ ποδῶν , δὲ πυραμὶς ἐχέτω τὰς πλευρὰς ἀνακεκλιμένας ἀπὸ ποδῶν ιγ Ϛʹ · εὑρεῖν τῆς πυραμίδος τὴν κάθετον καὶ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · πολυπλασιάζω τοῦ τετραγώνου τὴν πλευρὰν ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται ρ. τούτων τὸ Ϛʹ · γίνονται ν. καὶ τὰ ιγ Ϛʹ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες ρπβ δʹ. αἴρω ἀπὸ τούτων τὰ ν · λοιπὸν μένουσι πόδες ρλβ δʹ ὧν πλευρὰ τετραγωνικὴ γίνεται ποδῶν ια Ϛʹ.

1.39.2bτὸ δὲ στερεὸν εὑρίσκεται οὕτως · τοῦ τετραγώνο τὸ ἐμβαδὸν γίνεται ποδῶν ρ. ταῦτα πολυπλασιάζω ἐπὶ τὸ γʹ μέρος τῆς καθέτου · γίνονται πόδες τπγ γʹ. τοσούτων ποδῶν ἐστι τὸ στερεὸν τῆς πυραμίδος, ποδῶν τπγ γʹ.

1.40

1.40.1κογχίων μετρήσεις διάφοροι. κόγχη, ἧς βάσις μὲν ποδῶν η, δὲ κάθετος ποδῶν δ, καὶ ἔσω ἕλκουσα ποδῶν δ · εὑρεῖν αὐτῆς τὴν ἐπιφάνειαν. μέτρει κύκλον, οὗ διάμετρος ποδῶν η · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ ἐμβαδόν. ποίει οὕτως · τὰ η τῆς διαμέτρου ἐφ’ἑαυτά γίνονται ξδ. ταῦτα δεκάκις καὶ ἅπαξ · γίνονται ψδ · ὧν τὸ ιδʹ · γίνονται δʹ κηʹ. τοσούτου γίνεται τῆς κόγχης ἐπιφάνεια. κύκλος δὲ μετρεῖται, ὅταν κάθετος καὶ ἔσω ἕλκουσα ἴσαι ἀλλήλαις ὦσιν, καὶ αἱ δύο ποιῶσι διάμετρον μίαν ἴσην ἑαυταῖς.

1.41

1.41.1ἄλλως. κόγχη μετρηθήσεται τὸν τρόπον τοῦτον · ἔστω τῆς κόγχης μὲν βάσις ποδῶν ιβ, δὲ κάθετος ποδῶν δ, δὲ ἔσω ἕλκουσα ποδῶν γ. ποίει οὕτως · λαβὲ τῶν ιβ τὸ Ϛʹ · γίνονται ϛ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται λϛ. καὶ τὰ δ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ιϛ. ταῦτα προσάγαγε τοῖς λς · γίνονται νβ. καὶ προσάγαγε αὐτοῖς τὸ ἴδιον Ϛʹ · γίνονται οη. καὶ τὰ γ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται θ. προσάγαγε τοῖς οη · γίνονται πζ. ταῦτα ποίησον ἐπὶ τὴν ἔσω ὑποτείνουσαν, τουτέστιν ἐπὶ τὰ γ · γίνονται σξα · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ρλ Ϛʹ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ͵αυλε · ὧν τὸ καʹ · γίνονται ξη γʹ. τοσούτων γίνεται τὸ στερεὸν σὺν τῷ κενώματι.

1.41.2ἀφ’ὧν χρὴ ραι τὸ κένωμα ὁμοίως μετρήσαντας. ἐχέτω γὰρ κόγχη τὸ πλάτος τῆς βάσεως τοῦ οἰκοδομήματος ποδῶν β · λοιπὸν βάσις τοῦ ἐσωφώτου εἴτουν τοῦ κενώματος ποδῶν , δὲ πρὸς ὀρθὰς ποδῶν γ, δὲ ἔσω τείνουσα ποδῶν β.

1.41.3γίνεται οὖν τοῦ κενώματος ὁμοίως μετρουμένου κατὰ τὰ προλεχθέντα τῶν τῆς διαμέτρου τὸ Ϛʹ ε. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται κε. καὶ τὰ γ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται θ ὁμοῦ γίνονται λδ · οἷς προσάγαγε τὸ ἴδιον ἥμισυ · γίνονται να. καὶ τὰ β ἐφ’ἑαυτά · γίνονται δ. προσάγαγε τοῖς να · γίνονται νε. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται χε · ὧν τὸ καʹ · γίνονται κη καὶ ιζ καʹ καʹ. τοσούτου τὸ στερεὸν τοῦ κενώματος. ταῦτα ἄφελε ἀπὸ τῶν ξη γʹ · λοιπὰ λθ γʹ ζʹ καʹ. τοσούτου καταλείπεται τὸ στερεὸν τῆς οἰκοδομῆς, τῆς κόγχης δηλονότι.

1.41.4τμήματος σφαίρας, τουτέστιν ἰσαρίθμου, πάντα ποίησον δι’ἀλλήλων, καὶ τῶν γενομένων καθόλου τὸ Ϛʹ καὶ τὸ μβʹ, ἐπειδήπερ πάσης σφαίρας τοῦ κυβισθέντος τῆς διαμέτρου μέρος Ϛʹ καὶ μβʹ ἴσον ἐστὶ τῇ σφαίρᾳ.

1.42

1.42.1θέατρον, οὗ μὲν μείζων περιφέρεια ποδῶν υκ, δὲ ἐλάττων ποδῶν ρπ, αἱ δὲ βαθμίδες εἰσὶ τῷ ἀριθμῷ σπ · εὑρεῖν, πόσους ἄνδρας χωρεῖ. ποίει οὕτως · σύνθες τὴν μείζονα καὶ τὴν ἐλάττονα, τουτέστι τὰ υκ καὶ τὰ ρπ · γίνονται χ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται τ. ταῦτα πολυπλασίασον ἐπὶ τὰς βαθμίδας · γίνονται η ͵δ. τοσούτους ἄνδρας χωρεῖ · ἕκαστος γὰρ ποὺς ἕνα ἄνδρα χωρεῖ. μαθεῖν θέατρον, πόσους χωρεῖ ἄνδρας, οὕτως · μετρηθὲν τὸ ἀνώτερον βάθρον ἔσχεν πόδας υκ, καὶ τὸ κατώτερον ἔσχεν πόδας ρπ · ὁμοῦ γίνονται χ πόδες · ὧν τὸ Ϛʹ γίνονται τ. τὰ δὲ βάθρα ἐστὶν ἀριθμῷ ν. ταῦτα πολυπλασιάζω ἐπὶ τὰ τ · γίνονται πόδες α ͵ε. τοσούτους ἄνδρας χωρήσει · ἑκάστου γὰρ ἀνδρὸς τόπος ποδὸς ἐστι τοῦ πλάτους.

1.43

1.43.1aἄλλο θέατρον, οὗ εἰσιν αἱ βαθμίδες, εἰ τύχοι, σν, λαμβάνει δὲ πρῶτος βαθμὸς κάτω ἄνδρας μ, δὲ ἄνω ρκ · εὑρεῖν, πόσους ἄνδρας χωρεῖ. ποίει οὕτως · σύνθες τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνδρῶν τοῦ κάτω βαθμοῦ καὶ τοῦ ἄνω · γίνονται ρξ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται π. ταῦτα ἐπὶ τοὺς σν βαθμούς · γίνονται β. τοσούτους ἄνδρας χωρεῖ τὸ θέατρον.

1.43.2aἐὰν δὲ ἀπὸ τοῦ πρώτου βαθμοῦ ἕως τοῦ ὑστέρου εἰς τὸ ὕστερον λαμβάνει πλείους ἄνδρας ε, θέλεις δὲ γνῶναι, ὕστερος βαθμός, τουτέστιν ἀνώτερος, πόσους ἄνδρας χωρεῖ λαμβάνοντος τοῦ πρώτου βαθμοῦ, τουτέστι τοῦ κατωτέρου, ἄνδρας μ, ἔχοντος τοῦ θεάτρου βαθμοὺς σν, ποίει οὕτως · ὕφειλε ἀπὸ τῶν βαθμῶν · λοιπὰ σμθ. ταῦτα ἐπὶ τὰ ε · γίνονται, ασμε. καὶ πρόσθες τοὺς μ τοὺς τοῦ πρώτου βαθμοῦ · γίνονται ασπε. τοσούτους ἄνδρας χωρεῖ ὕστερος βαθμὸς ἄνωθεν.

1.43.2bἐὰν δὲ εἴπῃ τις, ὅτι ἕκαστος βαθμὸς ἐκ τοῦ ὑστέρου βαθμοῦ λαμβάνει πλέον τοῦ ἑτέρου ἄνδρας ἀριθμὸν ε, ἔχει δὲ βαθμοὺς ἀριθμῷ ν, μ δὲ λαμβάνει ὕστερος βαθμός · πρῶτος βαθμὸς πόσους χωρεῖ; ποιῶ οὕτως · αἴρω ἀπὸ τῶν ν μονάδα · λοιπὸν μένουσι ἄρα σμε. πρόσθες τούτοις τὰ μ τοῦ ὑστέρου βαθμοῦ · γίνονται σπε. τοσούτους χωρήσει ἄνδρας αʹ βαθμός.

1.44

1.44.1ἀμφιθέατρον, οὗ τὸ μὲν μῆκος ποδῶν σμ, τὸ δὲ πλάτος ποδῶν ξ · εὑρεῖν αὐτοῦ · τὴν περίμετρον. ποίει οὕτως · τὰ σμ τοῦ μήκους ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ε ͵ζχ · καὶ τὰ ξ τοῦ πλάτους ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ͵γχ · καὶ τὸ πλάτος ἐπὶ τὸ μῆκος · γίνονται α ͵δυ. καὶ σύνθες τοὺς τρεῖς ἀριθμούς · γίνονται ζ εχ. τούτων ἀεὶ λάμβανε πλευρὰν τετραγωνικήν · γίνονται σοε. ταῦτα δὲ δίς · γίνονται φν. τοσούτου ἔσται περίμετρος. ἔστω ἀμφιθέατρον καὶ ἐχέτω τὸ μὲν μῆκος ποδῶν σμ, τὸ δὲ πλάτος ξ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ ἐμβαδόν. ποιῶ οὕτως · πολυπλασιάζω τὸ μῆκος ἐπὶ τὸ πλάτος · γίνονται πόδες α ͵δυ. ταῦτα ἀεὶ πολυπλασιάζω ια · γίνονται πόδες ιε ͵ηυ. τούτων μερίζω τὸ ιδʹ · γίνονται πόδες α ͵ατιδ δʹ κηʹ. τοσούτων ποδῶν ἔσται τὸ ἐμβαδόν. τὴν δὲ περίμετρον εὑρήσομεν οὕτως · πολυπλασιάζω τὸ μῆκος τὰ σμ ἐκ διπλοῦ · γίνονται πόδες ῡπ. προστιθῶ νῦν τὸ πλάτος τοὺς ξ πόδας καὶ τὸ ἕκτον μέρος τοῦ πλάτους · γίνονται · ὁμοῦ γίνονται πόδες ο. ταῦτα προστιθῶ τοῖς ῡπ ποσὶ τοῦ διπλοῦ μήκους · γίνονται πόδες φν. τοσούτων ποδῶν ἐστιν περίμετρος τοῦ ἀμφιθεάτρου.

1.45

1.45.1τρίκλινος, οὗ τὸ μὲν πλάτος ποδῶν κϛ Ϛʹ, τὸ δὲ μῆκος ποδῶν λᾱ, τὸ δὲ ὕψος ποδῶν λη, διὰ τοίχου β δʹ. τὸ ἐν τοίχῳ ἐπὶ τὰ λᾱ · γίνονται ξθ Ϛʹ δʹ. ταῦτα ἐπὶ τὰ λη τοῦ ὕψους · γίνονται ͵βχν Ϛʹ. ταῦτα τετράκις, ἐπειδὴ τέσσαρές εἰσι τοῖχοι · γίνονται α χβ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τοῦ τρικλίνου τὰ ἐν τοίχῳ.

1.46

1.46.1τρίκλινος ἤτοι ὡρεῖον, οὗ τὸ μὲν μῆκος πηχῶν κ, τὸ δὲ πλάτος πηχῶν ῑε, τὸ δὲ ὕψος πηχῶν ϛ · εὑρεῖν, πόσους μοδίους χωρεῖ. ποίει οὕτως · τὰ τοῦ μήκους ἐπὶ τὰ ῑε τοῦ πλάτους · γίνονται τ · καὶ ταῦτα ἐπὶ τὰ ϛ τοῦ ὕψους · γίνονται ᾱω. ταῦτα ἀεὶ πολυπλασίαζε ἐπὶ τὰ ῑᾱ κβʹ · γίνονται μόδιοι α θωπα Ϛʹ δʹ κβʹ μδʹ. τοσούτους μοδίους λαμβάνει τρίκλινος.

1.47

1.47.1κολυμβήθρας καὶ φρέατος καὶ γουβικῶν ἀνοιγμάτων καὶ τοίχων καὶ λίθον καὶ πηλῶν καὶ δοκῶν καὶ οἱωνδηποτοῦν σχημάτων ἐὰν μάθῃς τὸ μῆκος καὶ τὸ πλάτος καὶ τὸ βάθος τὸ ὕψος, θέλῃς δὲ γνῶναι, πόσα κεράμια χωρεῖ, πόσοι πόδες στερεοὶ γίνονται, ποίει οὕτως · πολυπλασίαζε τὸ μῆκος ἐπὶ τὸ πλάτος καὶ τὰ γινόμενα ἐπὶ τὸ βάθος τὸ ὕψος · καὶ τοσαῦτα κεράμια ἔσονται πόδες στερεοί.

1.48

1.48.1κολυμβήθρα, ἧς τὸ μῆκος ποδῶν κε, τὸ δὲ πλάτος ποδῶν ῑβ, τὸ δὲ ὕψος τὸ βάθος ποδῶν ε · εὑρεῖν, πόσα κεράμια χωρεῖ, πόσοι πόδες στερεοὶ γίνονται. ποίει οὕτως · πολυπλασίαζε τὰ ῑβ ἐπὶ τὰ κε · γίνονται τ. ταῦτα ἐπὶ τὰ ε τοῦ βάθους τοῦ ὕψους · γίνονται, αφ. τοσαῦτα κεράμια χωρεῖ κολυμβήθρα.

1.49

1.49.1κολυμβήθρα, ἧς τὸ μὲν μῆκος ποδῶν , τὸ δὲ ὕψος τὸ βάθος ποδῶν δ καὶ τὸ πλάτος ποδῶν ε · εὑρεῖν, πόσους πόδας μαρμάρων συνάγει. ποίει οὕτως · σύνθες τὰ τοῦ μήκους καὶ τὰ ε τοῦ πλάτους · γίνονται ῑε. ταῦτα δίς · γίνονται λ. ταῦτα ἐπὶ τὸ βάθος ἤτοι τὸ ὕψος · γίνονται ρκ. τοσούτους πόδας μαρμάρων συνάγει κολυμβήθρα.

1.49.2ἐὰν θέλῃς καὶ τὸ ἔδαφος τῆς κολυμβήθρας εὑρεῖν, ποίει οὕτως · πολυπλασίαζε τὸ πλάτος ἐπὶ τὸ μῆκος · γίνονται ν. τοσούτους πόδας μαρμάρων συνάγει τὸ ἔδαφος. τούτους πρόσθες τοῖς ρκ · γίνονται ὁμοῦ ρο. τοσοῦτοι πόδες μαρμάρων εἰσὶ τῆς κολυμβήθρας.

1.50

1.50.1φρέαρ, οὗ διάμετρος ποδῶν ε καὶ περιοικοδόμημα τῶν τοίχων ἐχόντων πλάτος ποδῶν β, τὸ δὲ βάθος αὐτοῦ ποδῶν κ · εὑρεῖν, πόσων ποδῶν ἐστιν τοῖχος. τοῦ τοίχου τὸ πλάτος δίς · γίνονται δ. ταῦτα προστίθει τοῖς ε τῆς διαμέτρου · γίνονται θ, ὡς εἶναι τὴν διάμετρον τοῦτε φρέατος καὶ τῶν τοίχων ὁμοῦ ποδῶν θ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πᾱ · ἐξ ὧν ἄφελε τὴν διάμετρον τοῦ φρέατος γενομένην ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται κε · λοιπὰ νϛ. ταῦτα δεκάκις καὶ ἅπαξ · γίνονται χιϛ. τούτων ἀεὶ τὸ ιδʹ · γίνονται μδ. ταῦτα πολυπλασίασον ἐπὶ τὰ κ τοῦ βάθους · γίνονται ωπ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τοῖχος τοῦ ὅλου φρέατος.

1.51

1.51.1Κοῦπα, ἧς κάτω διάμετρος ποδῶν ε, δὲ ἄνω ποδῶν γ, τὸ δὲ ὕψος αὐτῆς ποδῶν η · ἔχει δὲ οἶνον, εἰ τύχοι, ποδῶν ϛ · εὑρεῖν, πόσα κεράμια χωρεῖ. ποίει οὕτως · ὕφειλε τὰ τρία τῆς ἄνω διαμέτρου ἀπὸ τῶν ε τῆς κάτω · λοιπὰ β. ταῦτα ἐπὶ τὰ ϛ · γίνονται ῑβ. τούτων τὸ ηʹ · γίνεται Ϛʹ. ὕφειλε τὴν Ϛʹ ἀπὸ τῶν ε · λοιπὰ γ Ϛʹ. τοσούτων ἔσται ποδῶν τὸ πλάτος, ἕως ὅπῃ οἶνος ἐτύγχανε.

1.51.2σύνθες τοίνυν τὰ γ Ϛʹ καὶ τὰ ε · γίνονται η Ϛʹ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται δ δʹ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ῑη ιϛʹ. ταῦτα δεκάκις καὶ ἅπαξ · γίνονται ρϚη Ϛʹ ηʹιϛʹ. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται ῑδ ζʹ κηʹ ριβʹ σκδʹ. ταῦτα ἐπὶ τὰ ϛ τοῦ ὕψους · γίνονται πε ζʹ. τοσαῦτα κεράμια χωρεῖ κοῦπα.

1.52

1.52.1βούτης, ἧς ἄνω διάμετρος ποδῶν ϛ, δὲ κάτω ποδῶν η, τὸ δὲ ὕψος ποδῶν · εὑρεῖν, πόσα κεράμια χωρεῖ. ποίει οὕτως · σύνθες τὴν ἄνω διάμετρον καὶ τὴν κάτω · γίνονται ῑδ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ζ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται μθ. ταῦτα δεκάκις καὶ ἅπαξ · γίνονται φλθ. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται λη Ϛʹ. ταῦτα ἐπὶ τὰ τοῦ ὕψους · γίνονται τπε. τοσαῦτα κεράμια χωρεῖ βούτης.

1.53

1.53.1πλοῖον, οὗ τὸ μὲν μῆκος ποδῶν κδ, δὲ βάσις πηχῶν ϛ, δὲ κάτω βάσις πηχῶν δ · εὑρεῖν, πόσα κεράμια χωρεῖ. ποίει οὕτως · τὴν βάσιν ἐπὶ τὴν βάσιν · γίνονται κδ. ταῦτα πάλιν ἐπὶ τὰ κδ τοῦ μήκους · γίνονται φοϛ. τούτων ἀεὶ τὸ γʹ · γίνονται ρϚβ. ταῦτα σύνθες μετὰ τῶν φοϛ · γίνονται ψξη · ἅπερ εἰσὶ κεράμια. χωρεῖ δὲ τὸ κεράμιον μοδίους · γίνονται μόδιοι ζχπ. τοσούτους μοδίους χωρεῖ τὸ πλοῖον.

1.54

1.54.1εἰ δὲ στερεομετρίαν οἰκοδομῆς ἡμικυκλίου ἤγουν ἀψίδος θέλῃς μετρῆσαι, ἧς διάμετρος ποδῶν ϛ, δὲ κάθετος ποδῶν γ καὶ τὸ πάχος τοῦ τοίχου ποδὸς , πρόσθες τοῖς ϛ ποσὶ τῆς διαμέτρου τὸν πόδα τοῦ ἑνὸς μέρους τοῦ πάχους τοῦ τοίχου · γίνονται πόδες ζ · ὧν περίμετρος ἕτερον αὐτῶν Ϛʹ δʹ μέρος · γίνονται πόδες ῑᾱ. τούτους ἐπὶ τὸ ὕψος τῆς οἰκοδομῆς.

1.55

1.55.1εἰ θέλεις σκηνῶσαι τὸν ἀέρα τῆς σφαίρας, μέτρησον κατὰ τὴν προγεγραμμένην μέθοδον τῆς σφαίρας χωρὶς τοῦ πάχους τῶν τοίχων. οἷον ἔστω διάμετρος τοῦ ἐμφώτου τῆς σφαίρας ποδῶν η, τὸ δὲ πάχος τῶν β τοίχων ποδῶν β. πολυπλασιάζεις τοὺς η πόδας τοῦ ἐμφώτου ἐφ’ἑαυτούς · γίνονται πόδες ξδ. τούτους πάλιν πολυπλασιάζεις ἐπὶ τοὺς αὐτοὺς η πόδας τῆς διαμέτρου · γίνονται πόδες φῑβ. τούτους πολυπλασιάζεις ἑνδεκάκις · γίνονται πόδες ͵εχλβ. τούτους μέρισον παρὰ τὸν κᾱ · γίνονται πόδες σξη ζʹ καʹ. τοσοῦτον ἔστω τὸ σκήνωμα τοῦ ἀέρος τῆς σφαίρας.

1.56

1.56.1ἡμισφαίριον μετρήσομεν κατὰ τὴν μέθοδον τῆς σφαίρας τὰ συναγόμενα παρὰ τὸν μβ μερίζοντες. οἷον ἔστω διάμετρος ποδῶν ζ, δὲ περίμετρος ποδῶν κβ · εὑρεῖν τούτου τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · τοὺς ζ πόδας τῆς διαμέτρου ἐφ’ἑαυτούς · γίνονται μθ. τούτους πάλιν ἐπὶ τοὺς αὐτοὺς ζ τῆς διαμέτρου · γίνονται τμγ · ταῦτα πολυπλασιάζω ἐπὶ τὸν ῑᾱ καὶ μερίζω παρὰ τὸν μβ · γίνονται πθ Ϛʹ γʹ. τοσούτου ἔσται τὸ στερεὸν τοῦ ἡμισφαιρίου.

1.57

1.57.1σκήνωσιν μετρῆσαι ἀέρος ἡμισφαιρίου. μέτρησον κατὰ τὴν προγεγραμμένην μέθοδον τῆς μετρήσεως τοῦ στερεοῦ τοῦ ἡμισφαιρίου χωρὶς τοῦ πάχους τῶν τοίχων. οἷον ἔστω διάμετρος τοῦ ἐμφώτου τοῦ ἡμισφαιρίου ποδῶν , τὸ δὲ πάχος τῶν β τοίχων ποδῶν δ. τοὺς πόδας τῆς διαμέτρου τοῦ ἐμφώτου καὶ μόνους πολυπλασιάζεις ἐφ’ἑαυτούς · γίνονται ρ. τὰ ρ ἐπὶ τοὺς αὐτοὺς · γίνονται . ταῦτα πολυπλασιάζεις ἑνδεκάκις · γίνονται α ͵ᾱ. τούτων τὸ μβʹ · γίνονται πόδες σξᾱ Ϛʹ γʹ ιδʹ. τοσούτων ἔστω ποδῶν τὸ σκήνωμα τοῦ ἀέρος τοῦ ἡμισφαιρίου.

1.58

1.58.1ἐπιφάνειαν ἤγουν ἐμβαδὸν χώρησιν τοῦ αὐτοῦ ἡμισφαιρίου τοῦ ἔχοντος διάμετρον ποδῶν , περίμετρον ποδῶν λᾱ δʹ ζʹ κηʹ, μετρήσομεν πάντοτε οὕτως · τὴν διάμετρον τῶν ἐπὶ τοὺς λᾱ δʹ ζʹ κηʹ τῆς περιμέτρου · γίνονται τιδ δʹ κηʹ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται πόδες ρνζ ηʹ νϛʹ. τοσούτου ἔσται τὸ ἐμβαδὸν τοῦ ἡμισφαιρίου.

1.59

1.59.1κόγχην ἤγουν τεταρτημόριον μετρήσομεν κατὰ τὴν μέθοδον τοῦ ἡμισφαιρίου τὰ συναγόμενα μερίζοντες παρὰ τὸν πδ. οἷον ἔστω διάμετρος τῆς κόγχης σὺν τοῖς β πάχεσι τῶν τοίχων ποδῶν ῑδ. τούτους ἐφ’ἑαυτούς · γίνονται ρϚ. ταῦτα πάλιν ἐπὶ τὰ ῑδ τῆς αὐτῆς διαμέτρου · γίνονται βψμδ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται γ ρπδ. τούτων τὸ πδʹ · γίνονται πόδες τνθ γʹ. τοσούτων ἔστω τὸ στερεὸν τῆς κόγχης ὁλόμαζον.

1.60

1.60.1σκήνωσιν μετρῆσαι ἀέρος τῆς αὐτῆς κόγχης ἤγουν τεταρτημορίου καὶ εὑρεῖν τὴν στερεομετρίαν τῆς οἰκοδομῆς. μέτρησον κατὰ τὴν αὐτὴν μέθοδον τοῦ ὁλομάζου τῆς κόγχης χωρὶς τοῦ πάχους τῶν τοίχων. οἷον τοὺς πόδας τῆς διαμέτρου τοῦ ἐμφώτου ἐφ’ἑαυτούς · γίνονται ρ. τὰ ρ πάλιν ἐπὶ τοὺς · γίνονται ͵ᾱ. τὰ ͵ᾱ ἑνδεκάκις · γίνονται α ͵ᾱ. τούτων τὸ πδʹ · γίνονται πόδες ρλ Ϛʹ γʹ ιβʹ κηʹ. τοσούτων ποδῶν ἔστω ἀὴρ τῆς κόγχης · οὓς ἄφελε ἀπὸ τῶν προγεγραμμένων τνθ γʹ ποδῶν τοῦ ὁλομάζου · καὶ οἱ λοιποὶ πόδες σκη δʹ ηʹ τῆς οἰκοδομῆς.

1.61

1.61.1χώρησιν μετρῆσαι ἤγουν ἐμβαδὸν τῆς αὐτῆς κόγχης. τοὺς πόδας τῆς διαμέτρου ἐφ’ἑαυτούς · γίνονται ρ. τούτους ἑνδεκάκις · γίνονται ͵ᾱρ. τούτους παρὰ τὸν ῑδ · γίνονται πόδες οη Ϛʹ ιδʹ. τοσούτων ἔστω ποδῶν χώρησις ἤγουν τὸ ἐμβαδὸν τῆς κόγχης.

1.62

1.62.1εἰ θέλεις εὑρεῖν καὶ διὰ τῆς περιμέτρου τὴν ἐπιφάνειαν τῆς κόγχης, ποιήσεις οὕτως · ἔστω διάμετρος ποδῶν ζ, δὲ περίμετρος ποδῶν ῑᾱ. τὴν διάμετρον τῶν ζ ἐπὶ τὴν περίμετρον τῶν ῑᾱ · γίνονται οζ. τούτων τὸ Ϛʹ · γίνονται πόδες λη Ϛʹ. τοσούτων ἔστω ποδῶν ἐπιφάνεια τῆς κόγχης.

1.63

1.63.1πυραμίδα μετρήσομεν, ἧς τὸ μῆκος ποδῶν κ καὶ τὸ πλάτος ποδῶν κ καὶ τὸ ὕψος ποδῶν ῑϛ · εὑρεῖν αὐτῆς τὰς ὑποτεινούσας πλευρὰς ἑκάστου τοίχου ἔχοντος πάχος ποδῶν β. ποιῶ οὕτως · ἐπειδὴ πλευρὰ ἔχει ἔξωθεν πόδας κ, τὸ δὲ ἀπὸ τοῦ ἔξωθεν ἐμφώτου ἕως τοῦ μεσοκέντρου, ὡς προεῖπον, τὸ ὕψος ποδῶν ῑϛ, ποίησον οὕτως · τὰ ῑϛ τοῦ ὕψους ἐφ’ἑαυτά · γίνονται σνϛ · καὶ τὰ , τουτέστι τὸ Ϛʹ τῆς πλευρᾶς, ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρ · ὁμοῦ γίνονται πόδες τνϛ · ὧν πλευρὰ τετραγωνικὴ γίνεται ποδῶν ῑη Ϛʹ δʹ ηʹ. τοσούτων ποδῶν ἔσται ὑποτείνουσα πλευρὰ τοῦ ἑνὸς σκέλους ἕως τοῦ μεσοκέντρου.

1.63.2εἰ δὲ θέλεις τὸ στερεὸν τῶν τοίχων εὑρεῖν, ποίει οὕτως · τὴν ὑποτείνουσαν ἐπὶ τὰ · γίνονται πόδες ρπη Ϛʹ δʹ. τούτων τὸ Ϛʹ · γίνονται Ϛδ δʹ ηʹ. ταῦτα ἐπὶ τὸ πάχος, ἐπὶ τοὺς β πόδας · γίνονται ρπη Ϛʹ δ ʹ. τοσούτων ποδῶν ἔσται τὸ στερεὸν τοῦ τοίχου τῆς πλευρᾶς. ἀλλὰ ἐπειδὴ δ πλευρὰς ἔχει πυραμίς, γίνονται τῶν δ πλευρῶν πόδες ψνε. τοσούτων ποδῶν ἔσται τὸ στερεὸν τῶν τοίχων τῆς πυραμίδος.

1.64

1.64.1εἰ δὲ θέλεις εὑρεῖν τῆς στέγης τὸν μόλιβδον τὸν χαλκὸν τὸν κέραμον τῆς αὐτῆς πυραμίδος, ποιεῖς οὕτως · τὴν ὑποτείνουσαν, τουτέστι τὰ ῑη Ϛʹ δʹ ηʹ, ἐπὶ τοὺς πόδας · γίνονται πόδες ρπη Ϛʹ δʹ. τούτων ὑφαιρῶ τὸ Ϛʹ · λοιπὸν μένουσι πόδες Ϛδ δʹ ηʹ. τοσούτων ποδῶν ἔστιν ἐπιφάνεια τῆς στέγης τῆς πλευρᾶς. ἀλλ’ἐπειδὴ δ πλευρὰς ἔχει πυραμίς, ὁμοῦ γίνονται τῶν δ πλευρῶν πόδες τοζ Ϛʹ. τοσούτων ἔσται ἐπιφάνεια τῆς στέγης τοῦ μολίβδου τοῦ χαλκοῦ τοῦ κεράμου τῆς πυραμίδος, ποδῶν τοζ Ϛʹ, ἐπειδὴ ἀπὸ γ ἔστέγασται πυραμίς.

1.65

1.65.1σφαίρας διάμετρος ποδῶν ῑγ · εὑρεῖν αὐτῆς τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · ῑγ κύβισον · γίνονται ͵βρϚζ. ταῦτα ἑνδεκάκις · β ͵δρξζ γίνονται. τούτων τὸ καʹ · γίνονται, αρν Ϛʹ δʹ καʹ πδʹ. τοσούτων ποδῶν τὸ στερεόν. εὑρεῖν δὲ αὐτῆς καὶ τὴν ἐπιφάνειαν. ποίει οὕτως · ῑγ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρξθ. ταῦτα καθόλου τετράκις · γίνονται χοϛ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ζυλϛ. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται φλα ζʹ. τοσούτων ποδῶν ἔσται ἐπιφάνεια.

1.66

1.66.1ἡμισφαίριον μετρῆσαι, οὗ διάμετρος ποδῶν ῑγ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · τὰ ῑγ κύβισον · γίνονται ͵βρϚζ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται β ͵δρξζ. τοῦ αὐτοῦ μβʹ γίνονται φοε δʹ ηʹ. τοσούτων ποδῶν ἔσται τὸ στερεόν. εὑρεῖν αὐτοῦ καὶ τὴν ἐπιφάνειαν. τὰ ῑγ ἐφ’ἑαυτά […].

1.67

1.67.1[…] λϛ. ταῦτα τρισσάκις · γίνονται ρη · καὶ τὴν κάθετον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται πᾱ. σύνθες ὁμοῦ · γίνονται ρπθ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον, ἐπὶ τὰ θ · γίνονται, ᾱψᾱ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται α ηψῑᾱ. τούτων τὸ καʹ · γίνονται ωϚα.

1.67.2τοσούτων ἔσται τὸ στερεόν. εὑρεῖν αὐτοῦ καὶ τὴν ἐπιφάνειαν. τῆς βάσεως τὸ Ϛʹ ἐφ’ἑαυτό · γίνονται λϛ · καὶ τὴν κάθετον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται πᾱ · ὁμοῦ γίνονται ριζ. ταῦτα τετράκις · γίνονται ῡξη. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ͵ερμη. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται τξζ Ϛʹ. τοσούτου ἐπιφάνεια τοῦ μείζονος τμήματος τοῦ ἡμισφαιρίου.

1.68

1.68.1σφαίρας διάμετρος ποδῶν ῑγ · εὑρεῖν αὐτῆς τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · κύβισον τὴν διάμετρον · γίνονται, βρϚζ. ταῦτα ἑνδεκάκις β ͵δρξζ. τούτων τὸ καʹ · γίνονται ᾱρν β καʹ. τοσούτων ἔσται τὸ στερεόν.

1.69

1.69.1ἡμισφαιρίου διάμετρος ποδῶν ῑγ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · κύβισον τὴν διάμετρον · γίνονται βρϚζ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται β δρξζ. τούτων τὸ μβʹ · γίνονται φοε δʹ ιδʹ.

1.70

1.70.1τμῆμα μεῖζον ἡμισφαιρίου, οὗ διάμετρος ποδῶν ῑβ καὶ κάθετος ποδῶν θ · εὑρεῖν τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · τῆς διαμέτρου τὸ Ϛʹ · γίνονται ϛ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται λϛ. ταῦτα καθόλου ἐπὶ γ · γίνονται ρη · καὶ τὴν κάθετον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται πᾱ. σύνθες ὁμοῦ · γίνονται ρπθ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον · γίνονται, ᾱψᾱ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται α ηψῑᾱ. τούτων τὸ καʹ · γίνονται ωϚᾱ. τοσούτων ἔσται.

1.71

1.71.1τμῆμα ἦττον ἡμισφαιρίου, οὗ διάμετρος ποδῶν ῑβ καὶ κάθετος ποδῶν δ · εὑρεῖν τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · τῆς διαμέτρου τὸ Ϛʹ · γίνονται ϛ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται λϛ. ταῦτα καθόλου ἐπὶ τὰ γ · γίνονται ρη · καὶ τὴν κάθετον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται ῑϛ. σύνθες ὁμοῦ · γίνονται ρκδ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον, ἐπὶ τὰ δ · γίνονται υϚς. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ͵ευνϛ. τούτων τὸ καʹ · γίνονται σνθ β ζʹ.

1.72

1.72.1σφαίρας διάμετρος ποδῶν ῑγ · εὑρεῖν αὐτῆς τὴν ἐπιφάνειαν. ποιῶ οὕτως · τὰ ῑγ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρξθ. ταῦτα ἐπὶ τὰ δ · γίνονται χοϛ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ζυλϛ. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται φλᾱ ζʹ. τοσούτου ἔσται.

1.73

1.73.1ἡμισφαιρίου διάμετρος ποδῶν ῑγ · εὑρεῖν τὴν ἐπιφάνειαν. ποιῶ οὕτως · τὰ ῑγ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρξθ. ταῦτα τετράκις · γίνονται χοϛ. ταῦτα ποίει ἑνδεκάκις · γίνονται ζυλϛ. τούτων τὸ κηʹ · γίνονται σξε Ϛʹ ιδʹ.

1.74

1.74.1τμῆμα μεῖζον ἡμισφαιρίου, οὗ διάμετρος ποδῶν ῑβ καὶ κάθετος ποδῶν θ · εὑρεῖν τὴν ἐπιφάνειαν. ποιῶ οὕτως · τὸ Ϛʹ τῆς διαμέτρου ἐφ’ἑαυτό · γίνονται λϛ · καὶ τὴν κάθετον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται πᾱ. σύνθες · ὁμοῦ ριζ. ταῦτα ἐπὶ τὰ δ · γίνονται ῡξη. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ͵ερμη. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται τξζ Ϛʹ ζʹ ιδʹ.

1.75

1.75.1τμῆμα ἧττον ἡμισφαιρίου, οὗ διάμετρος ποδῶν ῑβ, δὲ κάθετος ποδῶν δ εὑρεῖν τὴν ἐπιφάνειαν. ποιῶ οὕτως · τὸ Ϛʹ τῆς διαμέτρου ἐφ’ἑαυτό · γίνονται λϛ · καὶ τὴν κάθετον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται ῑϛ. σύνθες ὁμοῦ · γίνονται νβ. ταῦτα καθολικῶς ἐπὶ τὰ δ · γίνονται πόδες ση. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται πόδες ͵βσπη. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται ρξγ γʹ ιδʹ μβʹ.

1.76

1.76.1φοῦρνον μετρῆσαι, οὗ τὸ ἔμφωτον ποδῶν καὶ τὸ πάχος τῆς οἰκοδομῆς ποδῶν β · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · σύνθες τὰ β πάχη · […] γίνονται ῑδ. ταῦτα κύβισον · γίνονται ͵βψμδ. ἐκ τούτων ἆρον τὸ ἔμφωτον κυβίσας · γίνονται · λοιπὸν, αψμδ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται α θρπδ. τούτων τὸ μβʹ · γίνονται ῡνϛ Ϛʹ ζʹ ιδʹ. μέτρησις φούρνου. φοῦρνον νον μετρήσωμεν οὕτως, οὗ τὸ ἔμφωτον μοδίων · ταῦτα τὰ κυβίσεται · ταῦτα ἑνδεκάκις · τούτων τὸ μβʹ. τὸ δὲ βησαλικόν · σύνθες τὴν διάμετρον καὶ τὰ πάχη · ταῦτα κύβισον.

1.77

1.77.1ἀστερίσκον μονοείλητον μετρῆσαι, οὗ τὸ ἔμφωτόν ἐστι ποδῶν δ, τὸ δὲ πάχος ἀνὰ ποδὸς , τὸ δὲ πλάτος ποδῶν γ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · σύνθες ἑκατέρωθεν τὸν ἕνα πόδα · ὁμοῦ γίνονται ϛ. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται λϛ. ἆρον τὸ ἔμφωτον ἐφ’ἑαυτό · γίνονται ῑϛ · λοιπὸν κ. ταῦτα ἐπὶ τὸ ἕν, ἐπὶ τὸ ὕψος · γίνονται κ. ταῦτα ἐπὶ τὸ πλάτος, ἐπὶ τὰ γ · γίνονται ξ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται χξ · ὧν ιδʹ γίνονται μζ ζʹ.

1.78

1.78.1ἄλλως δὲ πάλιν · σύνθες τὸ ἔμφωτον καὶ ἓν πάχος · γίνονται ε. ταῦτα ἐπὶ τὰ κβ · γίνονται ρῑ. ταῦτα ἐπὶ τὸ ὕψος, ἐπὶ τὸ · γίνονται ρῑ · ὧν ζʹ γίνονται ῑε Ϛʹ ζʹ ιδʹ. ταῦτα ἐπὶ τὸ πλάτος, ἐπὶ τὰ γ · γίνονται μζ ζʹ.

1.79

1.79.1ἀστερίσκον διπλοείλητον μετρῆσαι, οὗ διάμετρος ποδὸς καὶ τὸ πλάτος ποδῶν γ καὶ τὸ ὕψος ποδῶν β · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποίει οὕτως · τὴν διάμετρον ἐπὶ τὰ β · γίνονται η. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ξδ. ἆρον τὸ ἔμφωτον ἐφ’ἑαυτό · γίνονται ῑϛ · λοιπὸν γίνονται μη. ταῦτα ἐπὶ τὸ πλάτος, ἐπὶ τὰ γ · γίνονται ρμδ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ͵αφπδ · ὧν τὸ ιδʹ · γίνονται ρῑγ ζʹ.

1.80

1.80.1κόγχης διάμετρος ποδῶν κ, τὸ δὲ κέντρον ποδῶν ϛ Ϛʹ · εὑρεῖν, ἀπὸ ποίου κύκλου τὸ τμῆμα ἀπὸ ποίας διαμέτρου. ποίει πάντοτε τῆς βάσεως μέρος Ϛʹ ἐφ’ἑαυτό · γίνονται ρ. ταῦτα μέρισον παρὰ τὸν ϛ Ϛʹ τοῦ κέντρου · γίνονται ῑε γʹ. νῦν πρόσθες καὶ τὸ κέντρον πόδας ϛ Ϛʹ · καὶ γίνεται κᾱ Ϛʹ γʹ διάμετρος.

1.81

1.81.1τεταρτημορίου κόγχης διάμετρος ποδῶν ῑβ, τὸ δὲ κέντρον ποδῶν γ, δὲ κάθετος ποδῶν δ · εὑρεῖν τὸ στερεὸν τῆς ὑφαιρέσεως. ποίει οὕτως · τῆς βάσεως τὸ Ϛʹ ἐφ’ἑαυτό · γίνονται λϛ. ἀλλὰ καὶ τὴν κάθετον ἐφ’ἑαυτήν · γίνονται ῑϛ. ταῦτα σύνθες · γίνονται νβ. τούτοις πρόσθες τὸ Ϛʹ · γίνονται οη. ἔτι τούτοις πρόσβαλε τοῦ κέντρου τὰ γ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται θ · ὁμοῦ πόδες πζ. ταῦτα ἀεὶ τρισσάκις · γίνονται σξᾱ · ὧν τὸ Ϛʹ ρλ Ϛʹ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ͵αυλε Ϛʹ · ὧν καʹ γίνονται ξη γʹ. τοσούτου τὸ στερεὸν τῆς ὑφαιρέσεως.

1.82

1.82.1τεταρτημορίου κόγχης διάμετρος ποδῶν , κέντρον ποδῶν ζ, κάθετος ποδῶν ϛ · εὑρεῖν τὸ στερεὸν τῆς ὑφαιρέσεως. ποιῶ τῆς διαμέτρου τὸ Ϛʹ ἐφ’ἑαυτό · γίνονται κε · καὶ τὰ ϛ τῆς καθέτου ἐφ’ἑαυτά · γίνονται λϛ · ὁμοῦ γίνονται ξᾱ. τούτοις πρόσθες τὸ Ϛʹ. γίνονται Ϛʹ. καὶ τὰ ζ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται μθ · ὁμοῦ πρόσθες · γίνονται ρμ Ϛʹ. ταῦτα ἀεὶ ἐπὶ τὰ γ · γίνονται ῡκᾱ Ϛʹ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται σῑ Ϛʹ δʹ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται βτιη δʹ · ὧν τὸ καʹ · γίνονται ρῑ δʹ ηʹ. τοσούτου τὸ στερεόν.

1.83

1.83.1τεταρτημορίου κόγχης διάμετρος ποδῶν ῑβ, τὸ δὲ κέντρον ποδῶν γ, δὲ κάθετος ποδῶν δ εὑρεῖν τὴν ἐπιφάνειαν. ποίει οὕτως · τὸ Ϛʹ τῆς βάσεως ἐφ’ἑαυτό · γίνονται λϛ · καὶ τὰ δ προσλάμβανε ἐφ’ἑαυτὰ τῆς καθέτου · γίνονται ῑϛ · ὁμοῦ νβ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται κϛ. καὶ τὰ γ τοῦ κέντρου ἐφ’ἑαυτά · γίνονται θ. σύνθες ὁμοῦ · γίνονται λε. ταῦτα ἐπὶ τὰ γ · γίνονται ρε. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ͵αρνε · ὧν τὸ καʹ · γίνονται νε. τοσούτου ἐπιφάνεια.

1.84

1.84.1τεταρτημορίου κόγχης διάμετρος ποδῶν , κέντρον ποδῶν ζ, κάθετος ποδῶν ϛ · εὑρεῖν τὴν ἐπιφάνειαν. οὕτως · τῶν τὸ Ϛʹ · γίνονται ε. ταῦτα ἐφ’ἑαυτά · γίνονται κε · καὶ τὰ ϛ ἐφ’ἑαυτὰ τῆς καθέτου · γίνονται λϛ. σύνθες ὁμοῦ · γίνονται ξα · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται λ Ϛʹ · καὶ τὰ ζ τοῦ κέντρου ἐφ’ἑαυτά · γίνονται μθ. σύνθες ὁμοῦ · γίνονται οθ Ϛʹ · ταῦτα ἀεὶ ἐπὶ τὰ γ · γίνονται σληϚʹ · ταῦτα ἑνδεκάκιας · γίνονται ͵βχκγ Ϛʹ · ὧν τὸ καʹ · γίνονται ρκδ Ϛʹ γʹ ιδʹ μβʹ τοσούτου ἐπιφάνεια.

1.85

1.85.1τεταρτημορίου κόγχης λαβεῖν τὸ στερεὸν τοῦ σκηνώματος. ποίει οὕτως · τὴν διάμετρον κύβισον αὐτὴν ἐφ’ἑαυτήν · ταῦτα ἑνδεκάκις · ὧν πδʹ γίνονται πόδες.

1.85.2ἐὰν δὲ ἡμισφαιρίου, τῇ αὐτῇ μεθόδῳ παρὰ τὸ μβ · γίνονται πόδες. ἐὰν δὲ σφαίρας, ὧν καʹ γίνονται πόδες.

1.86

1.86.1τὸ ἐξεχίγωνον ἐὰν ἔχῃ διαμέτρου πόδας , μήκους πόδας , καθέτου πόδας ε, πόσου τὸ στερεὸν τῆς ὑφαιρέσεως; ποιῶ οὕτως · τὸ μῆκος ἐπὶ τὸ πλάτος · γίνονται ρ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον · γίνονται φ. ταῦτα ἐννεακαιδεκάκις · γίνονται ͵θφ · ὧν τὸ κα γίνονται πόδες υωβ γʹ καʹ. τοσούτου ἔσται τὸ στερεὸν τῆς ὑφαιρέσεως.

1.86.2καὶ πόσου ἐπιφάνεια; ποίει οὕτως · τῆς διαμέτρου τὰ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται ͵αρ · ὧν κηʹ γίνονται πόδες λθ δʹ κηʹ · ταῦτα ἐπὶ τὰ τοῦ μήκους · γίνονται πόδες τϚβ Ϛʹ δʹ ηʹ. τοσούτου ἔσται ἐπιφάνεια.

1.87

1.87.1καὶ ἐὰν ἔχῃ τὸ αὐτὸ ἐξεχίγωνον διαμέτρου πόδας , μήκους ιε, καθέτου πόδας ε, ποίει οὕτως · τὰ ἐπὶ τὰ ιε · γίνονται ρν. ταῦτα ἐπὶ τὰ ε τῆς καθέτου · γίνονται ψν. ταῦτα ἐννεακαιδεκάκις · γίνονται α ͵δσν · ὧν καʹ γίνονται πόδες χοη Ϛʹ ιδʹ. τοσούτου τὸ στερεὸν τῆς ὑφαιρέσεως.

1.87.2καὶ πόσου ἐπιφάνεια; οὕτως · τῆς διαμέτρου τὰ ι ἐφ’ἑαυτά · γίνονται ρ. ταῦτα ἑνδεκάις · γίνονται, αρ ὧν κηʹ γίνονται λθ δʹ κηʹ. ταῦτα ἐπὶ τὰ ιε τοῦ μήκους · γίνονται πόδες φπθ. τοσούτων ποδῶν ἔστω ἐπιφάνεια.

1.88

1.88.1καὶ ἐὰν ἔχῃ τὸ αὐτὸ ἐξεχίγωνον διαμέτρου πόδας ι, μήκους πόδας ιε, καθέτου πόδας ζ, πόσου τὸ στερεόν; ζήτει, καθὼς προγέγραπται, τῇ αὐτῇ μεθόδῳ. καὶ πόσου ἐπιφάνεια; ζήτει, καθὼς προγέγραπται.

1.88.2καὶ ἐὰν ἔχῃ διαμέτρου πόδας , μήκους πόδας ιε, καθέτου πόδας γ, πόσου τὸ στερεὸν τῆς ὑφαιρέσεως; ποδῶν υζ ζʹ. ζήτει, καθὼς προγέγραπται. καὶ πόσου ἐπιφάνεια; ζήτει, καθὼς προγέγραπται.

1.88.3ὁμοίως καὶ τὸ τετρακάμαρον τῇ αὐτῇ μεθόδῳ μετρεῖται, τότε στερεὸν καὶ τὸ κένωμα.

1.89

1.89.1χρὴ εἰδέναι, ὅτι ἐν τῇ μετρήσει αὐτῶν τῶν εἰλημάτων ἡμισφαιρίου ἤτοι ἐξεχιγώνου ὅτι λαμβάνει τις τὸ μῆκος καὶ τὸ πλάτος τοῦ σχήματος καὶ συντίθησι καὶ ποιεῖ τὸ Ϛʹ, τουτέστι καὶ η · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται θ. καὶ πάλιν τὴν διαγώνιον λαβών, τουτέστι πόδας ιγ, σύνθες μετὰ τῶν θ · γίνονται πόδες κβ · ὧν τὸ Ϛʹ · γίνονται ια. ἔστω διάμετρος κοινῷ λόγῳ ποδῶν ια.

1.90

1.90.1τετρακάμαρον μετρῆσαι. ποίει οὕτως · ἔστω τὸ μῆκος ποδῶν καὶ τὸ πλάτος ποδῶν , τὸ δὲ ὕψος ποδῶν ε. ποίει τὸ μῆκος ἐπὶ τὸ πλάτος · γίνονται πόδες ρ. ταῦτα ἐπὶ τοὺς ε τοῦ ὕψους · γίνονται πόδες φ · ἐξ ὧν ὑφαιρῶ τὸν ἔσωθεν ἀέρα, μῆκος ποδῶν η, πλάτγος ποδῶν η · γίνονται πόδες ξδ. ταῦτα ἐπὶ τὴν κάθετον, ετον, ἐπὶ τοὺς δ πόδας · γίνονται πόδες σνϛ ταῦτα ποιῶ ἐπὶ τὰ ιθ · γίνονται πόδες ͵δωξδ. ἄρτι μερίζω · ὧν τὸ καʹ · γίνονται πόδες σλα Ϛʹ · ιδʹ καʹ. ἆρον ἀπὸ τῶν φ ποδῶν τῆς μάσσης · λοιπὸν γίνονται πόδες σξη ϛʹ ξʹ ιδʹ.

1.91

1.91.1τετράσειρον μετρήσομεν, οὗ τὸ μῆκος ποδῶν ϛ καὶ τὸ πλάτος ποδῶν ϛ καὶ κάθετος ποδῶν γ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ στερεόν. ποιῶ οὕτως · τὴν διάμετρον ἐπὶ τὸ μῆκος · γίνονται λϛ · ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται τϚ · ὧν ιδʹ γίνονται κῆ δʹ. ταῦτα ἐπὶ τὰ γ τῆς καθέτου · γίνοντάι πόδες πδ Ϛʹ δʹ καὶ τὰ ιη δʹ · ὁμοῦ γίνονται πόδες ργ. τοσούτων ποδῶν τὸ στερεὸν τοῦ κενώματος.

1.91.2καὶ πόσου ἐπιφάνεια τοῦ αὐτοῦ τετρασείρου; ποιῶ οὕτως · λάμβανε τὴν περίμετρον ἀπὸ τῆς διαμέτρου · γίνονται πόδες ιθ παρὰ τὸ ξʹ. ταῦτα ποιῶ ἐπὶ τὴν κάθετον τῶν γ ποδῶν · γίνονται νϛ Ϛʹ ιδʹ. τοσούτων ἔστω ἐπιφάνεια τοῦ τετρασείρου.

1.92

1.92.1ἔλλειψιν μετρήσομεν, ἧς μὲν μείζων ἄξων ποδῶν ιϛ, δὲ μικρότερος ποδῶν ιβ. ἐπειδὴ οὖν ἐν τοῖς Κωνοειδέσιν Ἀρχιμήδης δείκνυσιν, ὅτι τὸ ὑπὸ τῶν ἀξόνων δύναται τὸ ἀπὸ κύκλου διαμέτρου ἴσου τῇ ἐλλείψει, ποίει οὕτως · πολυπλασίαζε τὰ ιβ ἐπὶ τὰ ιϛ · γίνονται πόδες ρϚβ. ταῦτα ποιῶ ἑνδεκάκις · γίνονται πόδες ͵βριβ · ὧν ιδʹ γίνονται πόδες ρν Ϛʹ δʹ ιδʹ κηʹ. καὶ ἕξεις τοσούτων ἀποφαίνεσθαι τὸ τῆς ἐλλείφεως ἐμβαδόν.

1.93

1.93.1ἔστω δὴ παραβολὴν μετρῆσαι τὴν ΑΒΓ, ἧς μὲν ΑΓ βάσις ποδῶν ιβ, δὲ Β 𐅵 ἄξων ποδῶν ε. ἐπεξεύχθωσαν αἱ ΑΒ, ΒΓ · τὸ ἄρα ἐμβαδὸν τοῦ ΑΒΓ τριγώνου τὸ Ϛʹ ἐστιν τοῦ ὑπὸ ΑΓ, Β𐅵, τουτέστι ποδῶν λ. ἀπέδειξεν δὲ Ἀρχιμήδης ἐν τῷ Ἐφοδικῷ λόγῳ, ὡς προείρηται, ὅτι πᾶν τμῆμα περιεχόμενον ὑπὸ εὐθείας καὶ ὀρθογωνίου κώνου τομῆς, τουτέστι παραβολῆς, ἐπίτριτον τοῦ τριγώνου τοῦ τὴν βάσιν ἔχοντος αὐτοῦ καὶ ὕψος ἴσον, τουτέστιν τοῦ ΑΒΓ τριγώνου. τοῦ δὲ ΑΒΓ τριγώνου τὸ ἐμβαδὸν ποδῶν λ · τὸ ἄρα τοῦ τμήματος τοῦ περιεχομένου ὑπὸ τῆς παραβολῆς ἔσται ποδῶν μ.

1.94

1.94.1ὄνυχα μετρήσομεν, οὗ κάθετος ποδῶν ζ καὶ βάσις ποδῶν ζ καὶ κοίλη ποδῶν ια · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ ἐμβαδόν. ποιῶ οὕτως τῆς κοίλης οὐκ ἀναγκαίας οὔσης μετρεῖσθαι · τὰ οὖν ζ ἐφ’ἑαυτά · γίνονται πόδες μθ. ταῦτα διὰ παντὸς ἐπὶ τὰ γ · γίνονται πόδες ρμζ. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται πόδες ι Ϛʹ. ἔστω τὸ ἐμβαδόν. ποδῶν Ϛʹ. λοιπόν, ἐὰν στερεόν, ποίει ταῦτα τὰ τοῦ ἐμβαδοῦ ἐπὶ τὸ πάχος · γίνονται ἐὰν δὲ θέλῃς τὴν κοίλην τοῦ ὄνυχος εὑρεῖν, πάντοτε τῇ καθέτῳ πρόστιθε τὸ ἴδιον Ϛʹ καὶ τὸ ιδʹ · ὁμοῦ γίνονται πόδες ια.

1.95

1.95.1διόνυχα μετρήσομεν, οὗ διάμετρος ποδῶν ιδ καὶ κάθετος ποδῶν ζ · εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ ἐμβαδόν. ποίει οὕτως · τὴν κάθετον ἐπὶ τὴν βάσιν, τὰ ξ ἐπὶ τὰ ιδ · γίνονται Ϛη. ταῦτα ἀεὶ ἐπὶ τὰ γ · γίνονται πόδες σϚδ. τούτων τὸ ιδʹ · γίνονται πόδες κα. τοσούτου τὸ ἐμβαδόν. βαδόν. ἐὰν δὲ στερεόν, ποίει τὸ ἐμβαδὸν ἐπὶ πάχος, καὶ ἕξεις τὸ στερεόν.

1.96

1.96.1τρίκεντρον μετρήσομεν, οὗ βάσις ποδῶν η καὶ κάθετος ποδῶν θ εὑρεῖν αὐτοῦ τὸ ἐμβαδόν. ποιῶ οὕτως · τὰ η ἐπὶ τὰ θ · γίνονται οβ · ὧν Ϛʹ γίνονται λϛ. τούτων τὸ γʹ · γίνονται πόδες ιβ. σύνθες · ὁμοῦ γίνονται πόδες μη. τοσούτου τὸ ἐμβαδόν ἐστιν. τινὲς δὲ οὕτως ἐμέτρησαν ὡς παραβολήν.

1.97

1.97.1ἄλλως δὲ πάλιν μετρήσομεν, οὗ βάσις ποδῶν η καὶ κάθετος ποδῶν θ · εὑρεῖν τὸ ἐμβαδόν. ποιῶ οὕτως · σύνθες βάσιν καὶ κάθετον · ὁμοῦ γίνονται πόδες ιζ · ὧν Ϛʹ γίνονται πόδες η Ϛʹ ταῦτα ἐφ’ἑαυτά, ὡς ἐπὶ τῶν κύκλων · γίνονται πόδες οβ δʹ. ταῦτα ἑνδεκάκις · γίνονται πόδες ψϚδ Ϛʹ δʹ. ἄρτι μερίζω · ὧν ιδʹ γίνονται πόδες νϛ Ϛʹ δʹ νϛʹ.