Triphiodorus

The Taking of Ilios

1
τέρμα πολυκμήτοιο μεταχρόνιον πολέμοιο
2
καὶ λόχον, Ἀργείης ἱππήλατον ἔργον Ἀθήνης,
3
αὐτίκα μοι σπεύδοντι πολὺν διὰ μῦθον ἀνεῖσα
4
ἔννεπε, Καλλιόπεια, καὶ ἀρχαίην ἔριν ἀνδρῶν
5
κεκριμένου πολέμοιο ταχείῃ λῦσον ἀοιδῇ.
6
ἤδη μὲν δεκάτοιο κυλινδομένου λυκάβαντος
7
γηραλέη τετάνυστο φόνων ἀκόρητος Ἐνυὼ
8
Τρωσίτε καὶ Δαναοῖσιν · ἐναιρομένων δ’ἄρα φωτῶν
9
δούρατα κεκμήκει, ξιφέων δ’ἔθνῃσκον ἀπειλαί,
10
σβέννυτο θωρήκων ἐνοπή, μινύθεσκε δ’ἑλικτὴ
11
ἁρμονίη ῥηχθεῖσα φερεσσακέων τελαμώνων,
12
ἀσπίδες οὐκ ἀνέχοντο μένειν ἔτι δοῦπον ἀκόντων,
13
λύετο καμπύλα τόξα, κατέρρεον ὠκέες ἰοί.
14
ἵπποι δ’οἱ μὲν ἄνευθεν ἀεργηλῆς ἐπὶ φάτνης
15
οἰκτρὰ κάτω μύοντες ὁμόζυγας ἔστενον ἵππους,
16
οἱ δ’αὐτοὺς ποθέοντες ὀλωλότας ἡνιοχῆας.
17
κεῖτο δὲ Πηλείδης μὲν ἔχων ἅμα νεκρὸν ἑταῖρον,
18
Ἀντιλόχῳ δ’ἐπὶ παιδὶ γέρων ὠδύρετο Νέστωρ,
19
Αἴας δ’αὐτοφόνῳ βριαρὸν δέμας ἕλκεϊ λύσας
20
φάσγανον ἐχθρὸν ἔλουσε μεμηνότος αἵματος ὄμβρῳ.
21
Τρωσὶ δὲ λωβητῆρσιν ἐφ’Ἕκτορος ἑλκυθμοῖσι
22
μυρομένοις οὐ μοῦνον ἔην ἐπιδήμιον ἄλγος,
23
ἀλλὰ καὶ ἀλλοθρόοις ἐπὶ πένθεσι κωκύοντες
24
δάκρυσιν ἠμείβοντο πολυγλώσσων ἐπικούρων.
25
κλαῖον μὲν Λύκιοι Σαρπηδόνα, τόν ποτε μήτηρ
26
ἐς Τροίην μὲν ἔπεμψεν ἀγαλλομένη Διὸς εὐνῇ,
27
δουρὶ δὲ Πατρόκλοιο Μενοιτιάδαο πεσόντα
28
αἵματι δακρύσας ἐχύθη πατρώιος ἀήρ.
29
καὶ δολίην ὑπὸ νύκτα κακῷ πεπεδημένον ὕπνῳ
30
Ῥῆσον μὲν Θρήικες ἐκώκυον · δ’ἐπὶ πότμῳ
31
Μέμνονος οὐρανίην νεφέλην ἀνεδήσατο μήτηρ
32
φέγγος ὑποκλέψασα κατηφέος ἤματος Ἠώς.
33
αἱ δ’ἀπὸ Θερμώδοντος ἀρηιφίλοιο γυναῖκες
34
κοπτόμεναι περίκυκλον ἀθηλέος ὄμφακα μαζοῦ
35
παρθένον ὠδύροντο δαΐφρονα Πενθεσίλειαν,
36
ἥτε πολυξείνοιο χορὸν πολέμοιο μολοῦσα
37
θηλείης ὑπὸ χειρὸς ἀπεσκέδασεν νέφος ἀνδρῶν
38
νῆας ἐς ἀγχιάλους · μελίῃ δέ μοῦνος ὑποστὰς
39
καὶ κτάνε καὶ σύλησε καὶ ἐκτερέιξεν Ἀχιλλεύς.
40
εἱστήκει δ’ἔτι πᾶσα θεοδμήτων ὑπὸ πύργων
41
Ἴλιος ἀκλινέεσσιν ἐπεμβεβαυῖα θεμέθλοις,
42
ἀμβολίῃ δ’ἤσχαλλε δυσαχθέι λαὸς Ἀχαιῶν.
43
καί νύ κεν ὑστατίοισιν ἐποκνήσασα πόνοισιν
44
ἀκάματός περ ἐοῦσα μάτην ἵδρωσεν Ἀθήνη,
45
εἰ μὴ Δηιφόβοιο γαμοκλόπον ὕβριν ἐάσας
46
Ἰλιόθεν Δαναοῖσιν ἐπὶ ξένος ἤλυθε μάντις,
47
οἷα δέ που μογέοντι χαριζόμενος Μενελάῳ
48
ὀψιτέλεστον ὄλεθρον ἑῇ μαντεύσατο πάτρῃ.
49
οἱ δὲ βαρυζήλοιο θεοπροπίῃς Ἑλένοιο
50
αὐτίκα μηκεδανοῖο μόθου τέλος ἠρτύναντο.
51
καὶ Σκῦρον μὲν ἔβαινε λιπὼν εὐπάρθενον ἄστυ
52
υἱὸς Ἀχιλλῆος καὶ ἐπαινῆς Δηιδαμείης ·
53
μήπω δ’εὐφυέεσσιν ἰουλίζων κροτάφοισιν
54
ἀλκὴν πατρὸς ἔφαινε νέος περ ἐὼν πολεμιστής.
55
ἦλθε δὲ καὶ Δαναοῖσιν ἑὸν βρέτας ἁγνὸν ἄγουσα
56
ληιστὴ μὲν ἐοῦσα, φίλοις δ’ἐπίκουρος Ἀθήνη.
57
ἤδη καὶ βουλῇσι θεῆς ὑποεργὸς Ἐπειὸς
58
Τροίης ἐχθρὸν ἄγαλμα πελώριον ἵππον ἐποίει.
59
καὶ δὴ τέμνετο δοῦρα καὶ ἐς πεδίον κατέβαινεν
60
Ἴδης ἐξ αὐτῆς, ὁπόθεν καὶ πρόσθε Φέρεκλος
61
νῆας Ἀλεξάνδρῳ τεκτήνατο, πήματος ἀρχήν.
62
ποίει δ’εὐρυτάτῃς μὲν ἐπὶ πλευρῇς ἀραρυῖαν
63
γαστέρα κοιλήνας, ὁπόσον νεὸς ἀμφιελίσσης
64
ὀρθὸν ἐπὶ στάθμην μέγεθος τορνώσατο τέκτων.
65
αὐχένα δὲ γλαφυροῖσιν ἐπὶ στήθεσσιν ἔπηξε
66
ξανθῷ πορφυρόπεζαν ἐπιρρήνας τρίχα χρυσῷ ·
67
δ’ἐπικυμαίνουσα μετήορος αὐχένι κυρτῷ
68
ἐκ κορυφῆς λοφόεντι κατεσφρηγίζετο δεσμῷ.
69
ὀφθαλμοὺς δ’ἐνέθηκε λιθώπεας ἐν δυσὶ κύκλοις
70
γλαυκῆς βηρύλλοιο καὶ αἱμαλέης ἀμεθύσσου ·
71
τῶν δ’ἐπιμισγομένων διδύμης ἀμαρύγματι χροιῆς
72
γλαυκῶν φοινίσσοντο λίθων ἑλίκεσσιν ὀπωπαί.
73
ἀργυφέους δ’ἐχάραξεν ἐπὶ γναθμοῖσιν ὀδόντας
74
ἄκρα δακεῖν σπεύδοντας ἐυστρέπτοιο χαλινοῦ ·
75
καὶ στόματος μεγάλοιο λαθὼν ἀνέῳξε κελεύθους
76
ἀνδράσι κευθομένοισι παλίρροον ἆσθμα φυλάσσων,
77
καὶ διὰ μυκτήρων φυσίζοος ἔρρεεν ἀήρ.
78
οὔατα δ’ἀκροτάτοισιν ἐπὶ κροτάφοισιν ἄρηρεν
79
ὀρθὰ μάλ’, αἰὲν ἑτοῖμα μένειν σάλπιγγος ἀκουήν.
80
νῶτα δ’ὁμοῦ λαγόνεσσι συνήρμοσε καὶ ῥάχιν ὑγρήν,
81
ἰσχία δὲ γλουτοῖσιν ὀλισθηροῖσι συνῆψε.
82
σύρετο δὲ πρυμνοῖσιν ἐπ’ἴχνεσιν ἔκλυτος οὐρὴ
83
ἄμπελος ὣς γναμπτοῖσι καθελκομένη θυσάνοισιν.
84
οἱ δὲ πόδες βαλίοισιν ἐπερχόμενοι γονάτεσσιν
85
εὔπτερον ὥσπερ ἔμελλον ἐπὶ δρόμον ὁπλίζεσθαι,
86
οὕτως ἠπείγοντο · μένειν δ’ἐκέλευεν ἀνάγκη.
87
οὐ μὲν ὑπὸ κνήμῃσιν ἀχαλκέες ἔξεχον ὁπλαί,
88
μαρμαρέης δ’ἑλίκεσσι κατεσφήκωντο χελώνης
89
ἁπτόμεναι πεδίοιο μόγις κρατερώνυχι χαλκῷ.
90
κληιστὴν δ’ἐνέθηκε θύρην καὶ κλίμακα τυκτήν,
91
μὲν ὅπως ἀίδηλος ἐπὶ πλευρῇς ἀραρυῖα
92
ἔνθα καὶ ἔνθα φέρῃσι λόχον κλυτόπωλον Ἀχαιῶν,
93
δ’ἵνα λυομένητε καὶ ἔμπεδον εἰς ἓν ἰοῦσα
94
εἴη σφιν καθύπερθεν ὁδὸς καὶ νέρθεν ὀροῦσαι.
95
ἀμφὶ δέ μιν λευκοῖο κατ’αὐχένος ἠδὲ γενείων
96
ἄνθεσι πορφυρέοισι πέριξ ἔζωσεν ἱμάντων
97
καὶ σκολιῇς ἑλίκεσσιν ἀναγκαίοιο χαλινοῦ
98
κολλήσας ἐλέφαντι καὶ ἀργυροδίνεϊ χαλκῷ.
99
αὐτὰρ ἐπειδὴ πάντα κάμεν μενεδήιον ἵππον,
100
κύκλον ἐυκνήμιδα ποδῶν ὑπέθηκεν ἑκάστῳ
101
ἑλκόμενος πεδίοισιν ὅπως πειθήνιος εἴη
102
μη δὲ βιαζομένοισι δυσέμβατον οἶμον ὁδεύῃ.
103
ὣς μὲν ἐξήστραπτε φόβῳ καὶ κάλλεϊ πολλῷ
104
εὐρύςθ’ὑψηλόςτε · τὸν οὐ δέ κεν ἀρνήσαιτο,
105
εἴ μιν ζωὸν ἔτετμεν, ἐλαυνέμεν ἵππιος Ἄρης.
106
ἀμφὶ δέ μιν μέγα τεῖχος ἐλήλατο, μή τις Ἀχαιῶν
107
πρίν μιν ἐσαθρήσειε, δόλον δ’ἀνάπυστον ἀνάψῃ.
108
οἱ δὲ Μυκηναίης Ἀγαμέμνονος ἐγγύθι νηὸς
109
λαῶν ὀρνυμένων ὅμαδον καὶ κῦμα φυγόντες
110
ἐς βουλὴν βασιλῆες ἀολλίσθησαν Ἀχαιῶν.
111
δὲ τανυφθόγγοιο δέμας κήρυκος ἑλοῦσα
112
συμφράδμων Ὀδυσῆι παρίστατο θοῦρις Ἀθήνη
113
ἀνδρὸς ἐπιχρίουσα μελίχροϊ νέκταρι φωνήν.
114
αὐτὰρ δαιμονίῃσι νόον βουλῇσιν ἑλίσσων
115
πρῶτα μὲν εἱστήκει κενεόφρονι φωτὶ ἐοικὼς
116
ὄμματος ἀτρέπτοιο βολὴν ἐπὶ γαῖαν ἐρείσας,
117
ἄφνω δ’ἀενάων ἐπέων ὠδῖνας ἀνοίξας
118
δεινὸν ἀνεβρόντησε καὶ ἠερίης ἅτε πηγῆς
119
ἐξέχεεν μέγα λαῖτμα μελισταγέος νιφετοῖο ·
120
φίλοι, ἤδη μὲν κρύφιος λόχος ἐκτετέλεσται
121
χερσὶ μὲν ἀνδρομέῃσιν, ἀτὰρ βουλῇσιν Ἀθήνης.
122
ὑμεῖς δ’, οἵτε μάλιστα πεποίθατε κάρτεϊ χειρῶν,
123
πρόφρονες ἀλκήεντι νόῳ καὶ τλήμονι θυμῷ
124
σπέσθε μοι · οὐ γὰρ ἔοικε πολὺν χρόνον ἐνθάδ’ἐόντας
125
μοχθίζειν ἀτέλεστα καὶ ἀχρέα γηράσκοντας,
126
ἀλλὰ χρὴ ζώοντας ἀοίδιμον ἔργον ἀνύσσαι
127
θανάτῳ βροτόεντι κακοκλεὲς αἶσχος ἀλύξαι.
128
ἡμῖν θαλπωραὶ προφερέστεραι ἤπερ ἐκείνοις,
129
εἰ μήπω στρουθοῖο καὶ ἀρχαίοιο δράκοντος
130
καὶ καλῆς πλατάνοιο καὶ ὠκυμόροις ἐπὶ τέκνοις
131
μητέρος ἑλκομένης ἁπαλῶντ’ἐλάθεσθε νεοσσῶν.
132
εἰ δὲ θεοπροπίῃσι γέρων ἀνεβάλλετο Κάλχας,
133
ἀλλὰ καὶ ὣς Ἑλένοιο μετήλυδος ὀμφητῆρος
134
μαντοσύναι καλέουσιν ἑτοιμοτάτην ἐπὶ νίκην.
135
τούνεκά μοι πείθεσθε, καὶ ἱππείην ἐπὶ νηδὺν
136
θαρσαλέοι σπεύδωμεν, ὅπως αὐτάγρετον ἄλγος
137
Τρῶες ἀταρβήτοιο θεῆς ἀπατήνορα τέχνην
138
Ἴλιον εἰσανάγωσιν ἑὸν κακὸν ἀμφαγαπῶντες.
139
οἱ δ’ἄλλοι πρυμναῖα μεθίετε πείσματα νηῶν
140
πῦρ ἴδιον πλεκτῇσιν ἐνὶ κλισίῃσι βαλόντες ·
141
Ἰλιάδος δὲ λιπόντες ἐρημαίην χθονὸς ἀκτὴν
142
πλώετε πασσυδίῃ ψευδώνυμον οἴκαδε νόστον,
143
εἰσόκεν εὐόρμου τετανυσμένον ἐκ περιωπῆς
144
ὔμμι συναγρομένοις ἐπὶ γείτονος αἰγιαλοῖο
145
σημαίνῃ παλίνορσον ἐπὶ πλόον ἑσπέριον πῦρ.
146
καὶ τότε μήτε τις ὄκνος ἐπειγομένων ἐρετάων
147
γινέσθω μήτ’ἄλλο φόβου νέφος, οἷάτε νύκτες
148
ἀνθρώποισι φέρουσιν ἐλαφροῦ δείματα θυμοῦ.
149
ἔστω δὲ προτέρης ἀρετῆς ἐμφύλιος αἰδώς,
150
μη δέ τις αἰσχύνειεν ἑὸν κλέος, ὥς κεν ἕκαστος
151
ἄξιον ὧν ἐμόγησε λάβῃ γέρας ἱπποσυνάων.
152
ὣς φάμενος βουλῆς ἐξήρχετο · τοῖο δὲ μύθοις
153
πρῶτος ἐφωμάρτησε Νεοπτόλεμος θεοειδής,
154
πῶλος ἅτε δροσόεντος ἐπειγόμενος πεδίοιο,
155
ὅστε νεοζυγέεσσιν ἀγαλλόμενος φαλάροισιν
156
ἔφθασε καὶ μάστιγα καὶ ἡνιοχῆος ἀπειλήν.
157
Τυδείδης δ’ἐπόρουσε Νεοπτολέμῳ Διομήδης
158
θαυμάζων, ὅτι τοῖος ἔην καὶ πρόσθεν Ἀχιλλεύς.
159
ἕσπετο καὶ Κυάνιππος, ὃν εὐπατέρεια Κομαιθὼ
160
Τυδηὶς θαλάμοιο μινυνθαδίοιο τυχοῦσα
161
ὠκυμόρῳ τέκε παῖδα σακεσπάλῳ Αἰγιαλῆι.
162
ἔστη καὶ Μενέλαος · ἄγεν δέ μιν ἄγριος ὁρμὴ
163
Δηιφόβου ποτὶ δῆριν, ἀπηνέι δ’ἔζεε θυμῷ
164
δεύτερον ἁρπακτῆρα γάμου λελιημένος εὑρεῖν.
165
τῷ δ’ἐπὶ Λοκρὸς ὄρουσεν Ὀιλῆος ταχὺς Αἴας,
166
εἰσέτι θυμὸν ἔχων πεπνυμένον οὐ δ’ἐπὶ κούραις
167
μαργαίνων ἀθέμιστον · ἀνέστησεν δὲ καὶ ἄλλον,
168
Κρητῶν Ἰδομενῆα μεσαιπόλιον βασιλῆα.
169
Νεστορίδης δ’ἅμα τοῖσιν ἔβη κρατερὸς Θρασυμήδης,
170
καὶ Τελαμώνιος υἱὸς ἑκηβόλος ἤιε Τεῦκρος
171
τοῖσι δ’ἐπ’Ἀδμήτοιο πάις πολύιππος ἀνέστη
172
Εὔμηλος · μετὰ τὸν δὲ θεοπρόπος ἔσσυτο Κάλχας
173
εὖ εἰδώς, ὅτι μόχθον ἀμήχανον ἐκτελέσαντες
174
ἤδη Τρώιον ἄστυ καθιππεύσουσιν Ἀχαιοί.
175
οὐ δὲ μὲν οὐ δ’οἳ ἔλειφθεν ἀποστρεφθέντες ἀρωγῆς
176
Εὐρύπυλόςτ’Εὐαιμονίδης ἀγαθόςτε Λεοντεύς,
177
Δημοφόωντ’Ἀκάμαςτε, δύω Θησήια τέκνα,
178
Ὀρτυγίδηςτ’Ἄντικλος, ὃν αὐτόθι τεθνειῶτα
179
ἵππῳ δακρύσαντες ἐνεκτερέιξαν Ἀχαιοί,
180
Πηνέλεώςτε Μέγηςτε καὶ Ἀντιφάτης ἀγαπήνωρ
181
Ἰφιδάμαςτε καὶ Εὐρυδάμας, Πελίαο γενέθλη,
182
τόξῳ δ’Ἀμφιδάμας κεκορυθμένος · ὕστατος αὖτε
183
τέχνης ἀγλαόμητις ἑῆς ἐπέβαινεν Ἐπειός.
184
εὐξάμενοι δὴ ἔπειτα Διὸς γλαυκώπιδι κούρῃ
185
ἱππείην ἔσπευδον ἐς ὁλκάδα · τοῖσι δ’Ἀθήνη
186
ἀμβροσίῃ κεράσασα θεῶν ἐκόμισσεν ἐδωδὴν
187
δεῖπνον ἔχειν, ἵνα μή τι πανημέριοι λοχόωντες
188
τειρόμενοι βαρύθοιεν ἀτερπέι γούνατα λιμῷ.
189
ὣς δ’ὁπότε κρυμοῖσιν ἀελλοπόδων νεφελάων
190
ἠέρα παχνώσασα χιὼν ἐπάλυνεν ἀρούρας,
191
τηκομένη δ’ἀνέηκε πολὺν ῥόον · οἱ δ’ἀπὸ πέτρης
192
ὀξὺ καταθρῴσκοντα κυβιστητῆρι κυδοιμῷ
193
δοῦπον ὑποπτήξαντες ὀριτρεφέος ποταμοῖο
194
θῆρες ἐρωήσαντες ὑπὸ πτύχα κοιλάδος εὐνῆς
195
σιγῇ φρικαλέῃσιν ἐπὶ πλευρῇσι μένουσι,
196
πικρὰ δὲ πεινάοντες ὀιζυρῆς ὑπ’ἀνάγκης
197
τλήμονες ἐκδέχαται, πότε παύεται ὄβριμον ὕδωρ ·
198
ὣς οἵγε γλαφυροῖο διὰ ξυλόχοιο θορόντες
199
ἀτλήτους ἀνέχοντο πόνους ἀκμῆτες Ἀχαιοί.
200
τοῖσι δ’ἐπεκλήισσε θύρην ἐγκύμονος ἵππου
201
πιστὸς ἀτεκμάρτοιο δόλου πυλαωρὸς Ὀδυσσεύς.
202
αὐτὸς δ’ἐν κεφαλῇ σκοπὸς ἕζετο · τὼ δέ οἱ ἄμφω
203
ὀφθαλμὼ ποθέοντες ἐλάνθανον ἐκτὸς ἐόντας.
204
Ἀτρείδης δ’ἐκέλευσεν ὑποδρηστῆρας Ἀχαιοὺς
205
λῦσαι λάινον ἕρκος ἐυγνάμπτοισι μακέλλαις,
206
ἵππος ὅπερ κεκάλυπτο · θέλεν δέ γυμνὸν ἐᾶσαι,
207
τηλεφανὴς ἵνα πᾶσιν ἑὴν χάριν ἀνδράσι πέμποι.
208
καὶ τὸ μὲν ἐξελάχαινον ἐφημοσύνῃ βασιλῆος.
209
ἠέλιος δ’ὅτε νύκτα παλίνσκιον ἀνδράσιν ἕλκων
210
ἐς δύσιν ἀχλυόπεζαν ἑκηβόλον ἔτραπεν ἠῶ,
211
δὴ τότε κηρύκων ἀπεκίδνατο λαὸν ἀυτὴ
212
φεύγειν ἀγγελέουσα καὶ ἑλκέμεν εἰς ἅλα κοίλην
213
νῆας ἐυκραίρους ἀνάτε πρυμνήσια λῦσαι.
214
ἔνθα δὲ πευκήεντος ἀνασχόμενοι πυρὸς ὁρμὴν
215
ἕρκεάτε πρήσαντες ἐυσταθέων κλισιάων
216
νηυσὶν ἀνεπλώεσκον ἀπὸ Ῥοιτειάδος ἀκτῆς
217
ὅρμον ἐς ἀντιπέραιον ἐυστεφάνου Τενέδοιο
218
γλαυκὸν ἀναπτύσσοντες ὕδωρ Ἀθαμαντίδος Ἕλλης.
219
μοῦνος δὲ πληγῇσιν ἑκούσια γυῖα χαραχθεὶς
220
Αἰσιμίδης ἐλέλειπτο Σίνων, ἀπατήλιος ἥρως,
221
κρυπτὸν ἐπὶ Τρώεσσι δόλον καὶ πήματα κεύθων.
222
ὡς δ’ὁπότε σταλίκεσσι λίνον περικυκλώσαντες
223
θηρσὶν ὀριπλανέεσσι λόχον πολυωπὸν ἔπηξαν
224
ἀνέρες ἀγρευτῆρες · δ’ἐκκριδὸν οἶος ἀπ’ἄλλων,
225
λαθρίδιος πυκινοῖσιν ὑπὸ πτόρθοισι δεδυκώς,
226
δίκτυα παπταίνων ἔλαθεν θηροσκόπος ἀνήρ ·
227
ὣς τότε λωβητοῖσι περίστικτος μελέεσσι
228
Τροίῃ λυγρὸν ὄλεθρον ἐμήδετο. κὰδ δέ οἱ ὤμους
229
ἕλκεσι ποιητοῖσι κατέρρεε νήχυτον αἷμα.
230
δὲ περὶ κλισίῃσιν ἐμαίνετο παννυχίη φλὸξ
231
καπνὸν ἐρευγομένη περιδινέα φοιτάδι ῥιπῇ ·
232
Ἥφαιστος δ’ἐκέλευεν ἐρίβρομος · ἐκ δὲ θυέλλας
233
παντοίας ἐτίνασσεν ἐπιπνείουσα καὶ αὐτή,
234
μήτηρ ἀθανάτοιο πυρός, φαεσίμβροτος Ἥρη.
235
ἤδη δὲ Τρώεσσι καὶ Ἰλιάδεσσι γυναιξὶν
236
ὄρθρον ὑπὸ σκιόεντα πολύθροος ἤλυθε φήμη
237
δήιον ἀγγέλλουσα φόβον σημάντορι καπνῷ.
238
αὐτίκα δ’ἐξέθορον πυλέων πετάσαντες ὀχῆας
239
πεζοίθ’ἱππῆέςτε καὶ ἐς πεδίον προχέοντο
240
διζόμενοι, μή πού τις ἔην δόλος ἄλλος Ἀχαιῶν.
241
οἱ δὲ θοοὺς οὐρῆας ὑποζεύξαντες ἀπήναις
242
ἐκ πόλιος κατέβαινον ἅμα Πριάμῳ βασιλῆι
243
ἄλλοι δημογέροντες · ἐλαφρότατοι δ’ἐγένοντο
244
θαλπόμενοι περὶ παισίν, ὅσους λίπε φοίνιος Ἄρης,
245
ὀσσόμενοι καὶ γῆρας ἐλεύθερον · οὐ μὲν ἔμελλον
246
γηθήσειν ἐπὶ δηρόν, ἐπεὶ Διὸς ἤθελε βουλή.
247
οἱ δ’ὅτε τεχνήεντος ἴδον δέμας αἰόλον ἵππου,
248
θαύμασαν ἀμφιχυθέντες, ἅτ’ἠχήεντες ἰδόντες
249
αἰετὸν ἀλκήεντα περικλάζουσι κολοιοί.
250
τοῖσι δὲ τετρηχυῖα καὶ ἄκριτος ἔμπεσε βουλή ·
251
οἱ μὲν γὰρ πολέμῳ βαρυπενθέι κεκμηῶτες,
252
ἵππον ἀπεχθήραντες, ἐπεὶ πέλεν ἔργον Ἀχαιῶν,
253
ἤθελον δολιχοῖσιν ἐπὶ κρημνοῖσιν ἀράξαι
254
ἠὲ καὶ ἀμφιτόμοισι διαρρῆξαι πελέκεσσιν ·
255
οἱ δὲ νεοξέστοιο πεποιθότες ἔργμασι τέχνης
256
ἀθανάτοις ἐκέλευον ἀρήιον ἵππον ἀνάψαι,
257
ὕστερον Ἀργείοιο μόθου σημήιον εἶναι.
258
φραζομένοις δ’ἐπὶ τοῖσι παναίολα γυῖα κομίζων
259
γυμνὸς ὑπὲρ πεδίοιο φάνη κεκακωμένος ἀνήρ ·
260
αἵματι δὲ σμώδιγγες ἀεικέϊ βεβριθυῖαι
261
ἴχνια λωβήεντα θοῶν ἀνέφαινον ἱμάντων.
262
αὐτίκα δὲ Πριάμοιο ποδῶν προπάροιθεν ἐλυσθεὶς
263
ἱκεσίαις παλάμῃσι παλαιῶν ἥψατο γούνων,
264
λισσόμενος δὲ γέροντα δολοπλόκον ἴαχε μῦθον ·
265
ἄνδρα μὲν Ἀργείοισιν ὁμόπλοον εἴ μ’ἐλεαίρεις,
266
Τρώων δὲ ῥυστῆρα καὶ ἄστεος εἴ με σαώσεις,
267
Δαρδανίδη σκηπτοῦχε, καὶ ὕστατον ἐχθρὸν Ἀχαιῶν
268
οἷά με λωβήσαντο θεῶν ὄπιν οὐκ ἀλέγοντες
269
οὐδὲν ἀλιτραίνοντα, κακοὶ καὶ ἀπηνέες αἰεί ·
270
ὣς μὲν Ἀχιλλῆος γέρας ἥρπασαν Αἰακίδαο,
271
ὣς δὲ Φιλοκτήτην ἔλιπον πεπεδημένον ὕδρῳ,
272
ἔκτειναν δὲ καὶ αὐτὸν ἀγασσάμενοι Παλαμήδην.
273
καὶ νῦν οἷά μ’ἔρεξαν ἀτάσθαλοι, οὕνεκα φεύγειν
274
οὐκ ἔθελον σὺν τοῖσι, μένειν δ’ἐκέλευον ἑταίρους ·
275
οἱ δὲ νοοπλήγεσσιν ἀτασθαλίῃσι δαμέντες
276
εἵματα μέν μ’ἀπέδυσαν, ἀεικελίῃσι δ’ἱμάσθλαις
277
πᾶν δέμας οὐτήσαντες ἐπὶ ξείνῃ λίπον ἀκτῇ.
278
ἀλλά, μάκαρ, πεφύλαξο Διὸς σέβας ἱκεσίοιο ·
279
χάρμα γὰρ Ἀργείοισι γενήσομαι, εἴ κεν ἐάσῃς
280
χερσὶν ὕπο Τρώων ἱκέτην καὶ ξεῖνον ὀλέσθαι.
281
αὐτὰρ ἐγὼ πάντεσσιν ἐπάρκιος ἔσσομαι ὑμῖν
282
μηκέτι δειμαίνειν πόλεμον παλίνορσον Ἀχαιῶν.
283
ὣς φάτο · τὸν δ’ γέρων ἀγανῇ μειλίξατο φωνῇ ·
284
ξεῖνε, σὲ μὲν Τρώεσσι μεμιγμένον οὐκέτ’ἔοικε
285
τάρβος ἔχειν · ἔφυγες γὰρ ἀνάρσιον ὕβριν Ἀχαιῶν.
286
αἰεὶ δ’ἡμέτερος φίλος ἔσσεαι, οὐ δέ σε πάτρης
287
οὐ δὲ πολυκτεάνων θαλάμων γλυκὺς ἵμερος αἱρεῖ.
288
ἀλλ’ἄγε καὶ σύ μοι εἰπέ, τί τοι τόδε θαῦμα τέτυκται,
289
ἵππος, ἀμειλίκτοιο φόβου τέρας · εἰπὲ δὲ σεῖο
290
οὔνομα καὶ γενεήν, ὁπόθεν δέ σε νῆες ἔνεικαν.
291
τὸν δ’ἐπιθαρσήσας προσέφη πολυμήχανος ἥρως ·
292
ἐξερέω καὶ ταῦτα · σὺ γάρ μ’ἐθέλοντα κελεύεις.
293
ἄργός μοι πόλις ἐστί, Σίνων δέ μοι οὔνομα κεῖται ·
294
αἴσιμον αὖ καλέουσιν ἐμὸν πολιὸν γενετῆρα ·
295
ἵππον δ’Ἀργείοισι παλαίφατον εὗρεν Ἐπειός ·
296
εἰ μὲν γάρ μιν ἐᾶτε μένειν αὐτοῦ ἐνὶ χώρῃ,
297
Τροίην θέσφατόν ἐστιν ἑλεῖν πόλιν ἔγχος Ἀχαιῶν ·
298
εἰ δέ μιν ἁγνὸν ἄγαλμα λάβῃ νηοῖσιν Ἀθήνη,
299
φεύξονται προφυγόντες ἀνηνύστοις ἐπ’ἀέθλοις.
300
ἀλλ’ἄγε δὴ σειρῇσι περίπλοκον ἀμφιβαλόντες
301
ἕλκετ’ἐς ἀκρόπολιν μεγάλην χρυσήνιον ἵππον ·
302
ἄμμι δ’Ἀθηναίη ἐρυσίπτολις ἡγεμονεύοι
303
δαιδάλεον σπεύδουσα λαβεῖν ἀνάθημα καὶ αὐτή.
304
ὣς ἄρ’ἔφη · καὶ τὸν μὲν ἄναξ ἐκέλευσε λαβόντα
305
ἕσσασθαι χλαῖνάντε χιτῶνάτε, τοὶ δέ, βοείαις
306
δησάμενοι σειρῇσιν, ἐυπλέκτοισι κάλωσιν
307
εἷλκον ὑπὲρ πεδίοιο, θοῶν ἐπιβήτορα κύκλων,
308
ἵππον ἀριστήεσσι βεβυσμένον · οἱ δὲ πάροιθεν
309
αὐλοὶ καὶ φόρμιγγες ὁμὴν ἐλίγαινον ἀοιδήν.
310
σχέτλιον ἀφραδέων μερόπων γένος, οἷσιν ὁμίχλη
311
ἄσκοπος ἐσσομένων · κενεῷ δ’ὑπὸ χάρματι πολλοὶ
312
πολλάκις ἀγνώσσουσι περιπταίοντες ὀλέθρῳ.
313
οἵη καὶ Τρώεσσι τότε φθισίμβροτος ἄτη
314
ἐς πόλιν αὐτοκέλευθος ἐκώμασεν · οὐ δέ τις ἀνδρῶν
315
ᾔδεεν, οὕνεκα λάβρον ἐφέλκετο πένθος ἄλαστον.
316
ἄνθεα δὲ δροσόεντος ἀμησάμενοι ποταμοῖο
317
ἔστεφον αὐχενίους πλοκάμους σφετέροιο φονῆος.
318
γαῖα δὲ χαλκείοισιν ἐρεικομένη περὶ κύκλοις
319
δεινὸν ὑπεβρυχᾶτο, σιδήρειοι δὲ δι’αὐτῶν
320
τριβόμενοι τρηχεῖαν ἀνέστενον ἄξονες ἠχήν ·
321
τετρίγει δὲ κάλων ξυνοχή, καὶ πᾶσα ταθεῖσα
322
λιγνὺν αἰθαλόεσσαν ἕλιξ ἀνεκήκιε σειρή.
323
πολλὴ δ’ἑλκόντων ἐνοπὴ καὶ κόμπος ὀρώρει ·
324
ἔβρεμε νυμφαίῃσιν ἅμα δρυσὶ δάσκιος Ἴδη,
325
ἴαχε καὶ Ξάνθου ποταμοῦ κυκλούμενον ὕδωρ,
326
καὶ στόμα κεκλήγει Σιμοείσιον · οὐρανίη δὲ
327
ἐκ Διὸς ἑλκόμενον πόλεμον μαντεύετο σάλπιγξ.
328
οἱ δ’ἦγον προπάροιθεν · ὁδὸς δ’ἐβαρύνετο μακρὴ
329
σχιζομένη ποταμοῖσι καὶ οὐ πεδίοισιν ὁμοίη.
330
εἵπετο δ’αἰόλος ἵππος ἀρηιφίλους ἐπὶ βωμοὺς
331
κυδιόων ὑπέροπλα, βίην δ’ἐπέρεισεν Ἀθήνη
332
χεῖρας ἐπιβρίσασα νεογλυφέων ἐπὶ μηρῶν.
333
ὧδε θέων ἀκίχητος ἐπέδραμε θᾶσσον ὀιστοῦ
334
Τρῶας ἐυσκάρθμοισιν ὁδοιπορίῃσι διώκων,
335
εἰσόκε δὴ πυλέων ἐπεβήσατο Δαρδανιάων.
336
αἱ δέ οἱ ἐρχομένῳ θυρέων πτύχες ἐστείνοντο ·
337
ἀλλ’Ἥρη μὲν ἔλυσεν ἐπὶ δρόμον αὖθις ὁδοῖο
338
πρόσθεν ἀναστέλλουσα, Ποσειδάων δ’ἀπὸ πύργων
339
σταθμὸν ἀνοιγομένων πυλέων ἀνέκοπτε τριαίνῃ.
340
Τρωιάδες δὲ γυναῖκες ἀνὰ πτόλιν ἄλλοθεν ἄλλαι,
341
νύμφαιτε πρόγαμοίτε καὶ ἴδμονες Εἰλειθυίης,
342
μολπῇτ’ὀρχηθμῷτε περὶ βρέτας εἱλίσσοντο ·
343
ἄλλαι δὲ χνοόωσαν ἀμελγόμεναι χάριν ὄμβρου
344
ὁλκῷ δουρατέῳ ῥοδέους στορέσαντο τάπητας.
345
αἱ δὲ θαλασσαίης ἐπιμάζια νήματα μίτρης
346
λυσάμεναι κλωστοῖσι κατέπλεκον ἄνθεσιν ἵππον.
347
καί τις ἀπειρεσίοιο πίθου κρήδεμνον ἀνεῖσα
348
χρυσείῳ προχέουσα κρόκῳ κεκερασμένον οἶνον
349
γαῖαν ἀνεκνίσσωσε χυτὴν εὐώδεϊ πηλῷ.
350
ἀνδρομέῃ δὲ βοῇ συνεβάλλετο θῆλυς ἰωή,
351
καὶ παίδων ἀλαλητὸς ἐμίσγετο γήραος ἠχῇ.
352
οἷαι δ’ἀφνειοῖο μετήλυδες Ὠκεανοῖο,
353
χείματος ἀμφίπολοι, γεράνων στίχες ἠεροφώνων,
354
κύκλον ἐπογμεύουσιν ἀλήμονος ὀρχηθμοῖο
355
γειοπόνοις ἀρότῃσιν ἀπεχθέα κεκληγυῖαι ·
356
ὣς οἵγε κλαγγῇτε δι’ἄστεος ἠδὲ κυδοιμῷ
357
ἦγον ἐς ἀκρόπολιν βεβαρημένον ἔνδοθεν ἵππον.
358
κούρη δὲ Πριάμοιο θεήλατος οὐκέτι μίμνειν
359
ἤθελεν ἐν θαλάμοισι · διαρρήξασα δ’ὀχῆας
360
ἔδραμεν ἠύτε πόρτις ἀήσυρος, ἥντε τυπεῖσαν
361
κέντρον ἀνεπτοίησε βοορραίσταο μύωπος ·
362
δ’οὐκ εἰς ἀγέλην ποτιδέρκεται οὐ δὲ βοτῆρι
363
πείθεται οὐ δὲ νομοῖο λιλαίεται, ἀλλὰ βελέμνῳ
364
ὀξέι θηγομένη βοέων ἐξήλυθε θεσμῶν ·
365
τοίη μαντιπόλοιο βολῆς ὑπὸ νύγματι κούρη
366
πλαζομένη κραδίην ἱερὴν ἀνεσείετο δάφνην.
367
πάντη δ’ἐβρυχᾶτο κατὰ πτόλιν · οὐ δὲ τοκήων
368
οὐ δὲ φίλων ἀλέγιζε · λίπεν δέ παρθένος αἰδώς.
369
οὐχ οὕτω Θρήισσαν ἐνὶ δρυμοῖσι γυναῖκα
370
νήδυμος αὐλὸς ἔτυψεν ὀρειμανέος Διονύσου,
371
ἥτε θεῷ πληγεῖσα παρήορον ὄμμα τιταίνει
372
γυμνὸν ἐπισσείουσα κάρη κυανάμπυκι κισσῷ,
373
ὡς ἥγε πτερόεντος ἀναΐξασα νόοιο
374
Κασσάνδρη θεόφοιτος ἐμαίνετο · πυκνὰ δὲ χαίτην
375
κοπτομένη καὶ στέρνον ἀνίαχε μαινάδι φωνῇ ·
376
μέλεοι, τίνα τοῦτον ἀνάρσιον ἵππον ἄγοντες
377
δαιμόνιοι μαίνεσθε καὶ ὑστατίην ἐπὶ νύκτα
378
σπεύδετε καὶ πολέμοιο πέρας καὶ νήγρετον ὕπνον;
379
δυσμενέων ὅδε κῶμος ἀρήιος · αἱ δέ που ἤδη
380
τίκτουσιν μογερῆς Ἑκάβης ὠδῖνες ὀνείρων,
381
λήγει δ’ἀμβολιεργὸν ἔτος πολέμοιο λυθέντος.
382
τοῖος ἀριστήων λόχος ἔρχεται, οὓς ἐπὶ χάρμην
383
τεύχεσιν ἀστράπτοντας ἀμαυροτάτην ὑπὸ νύκτα
384
τέξεται ὄβριμος ἵππος · ἐπὶ χθόνα δ’ἄρτι θορόντες
385
ἐς μόθον ὁρμήσουσι τελειότατοι πολεμισταί.
386
οὐ γὰρ ἐπ’ὠδίνεσσι μογοστόκον ἵππον ἀνεῖσαι
387
ἀνδράσι τικτομένοισιν ἐπισχήσουσι γυναῖκες,
388
αὐτὴ δ’Εἰλείθυια γενήσεται, μιν ἔτευξε ·
389
γαστέρα δὲ πλήθουσαν ἀνακλίνασα βοήσει
390
μαῖα πολυκλαύτοιο τόκου πτολίπορθος Ἀθήνη.
391
καὶ δὴ πορφύρεον μὲν ἑλίσσεται ἔνδοθι πύργων
392
αἵματος ἐκχυμένου πέλαγος καὶ κῦμα φόνοιο,
393
δεσμάτε συμπαθέων πλέκεται περὶ χερσὶ γυναικῶν
394
νυμφία, φωλεύει δ’ὑπὸ δούρασι κευθόμενον πῦρ.
395
ὤμοι ἐμῶν ἀχέων, ὤμοι σέο, πάτριον ἄστυ,
396
αὐτίκα λεπταλέη κόνις ἔσσεαι, οἴχεται ἔργον
397
ἀθανάτων, προθέλυμνα θεμείλια Λαομέδοντος.
398
καὶ σέ, πάτερ, καὶ μῆτερ, ὀδύρομαι, οἷά μοι ἤδη
399
ἀμφότεροι πείσεσθε · σὺ μέν, πάτερ, οἰκτρὰ δεδουπὼς
400
κείσεαι Ἑρκείοιο Διὸς μεγάλου παρὰ βωμῷ ·
401
μῆτερ ἀριστοτόκεια, σὲ δὲ βροτέης ἀπὸ μορφῆς
402
λυσσαλέην ἐπὶ παισὶ θεοὶ κύνα ποιήσουσι.
403
δῖα Πολυξείνη, σὲ δὲ πατρίδος ἐγγύθι γαίης
404
κεκλιμένην ὀλίγον δακρύσομαι · ὡς ὄφελέν τις
405
Ἀργείων ἐπὶ σοῖσι γόοις ὀλέσαι με καὶ αὐτήν.
406
τίς γάρ μοι χρειὼ βιότου πλέον, εἴ με φυλάσσει
407
οἰκτροτάτῳ θανάτῳ, ξείνη δέ με γαῖα καλύψει;
408
τοιάδε μοι δέσποινα καὶ αὐτῷ δῶρον ἄνακτι
409
ἀντὶ τόσων καμάτων Ἀγαμέμνονι πότμον ὑφαίνει.
410
ἀλλ’ἤδη φράζεσθε τὰ δὲ γνώσεσθε παθόντες
411
καὶ νεφέλην ἀπόθεσθε, φίλοι, βλαψίφρονος ἄτης.
412
ῥηγνύσθω πελέκεσσι δέμας πολυχανδέος ἵππου
413
πυρὶ καιέσθω · δολόεντα δὲ σώματα κεῦθον
414
ὀλλύσθω, μεγάλη δὲ ποθὴ Δαναοῖσι γενέσθω.
415
καὶ τότε μοι δαίνυσθε καὶ ἐς χορὸν ὀτρύνεσθε
416
στησάμενοι κρητῆρας ἐλευθερίης ἐρατεινῆς.
417
μὲν ἔφη · τῇ δ’οὔτις ἐπείθετο · τὴν γὰρ Ἀπόλλων
418
ἀμφότερον μάντιντ’ἀγαθὴν καὶ ἄπιστον ἔθηκεν.
419
τὴν δὲ πατὴρ ἐνένιπεν ὁμοκλήσας ἐπέεσσι ·
420
τίς σε πάλιν, κακόμαντι, δυσώνυμος ἤγαγε δαίμων,
421
θαρσαλέη κυνόμυια; μάτην ὑλάουσ’ἀπερύκεις.
422
οὔπω σοι κέκμηκε νόος λυσσώδεϊ νούσῳ,
423
οὐ δὲ παλιμφήμων ἐκορέσσαο λαβροσυνάων;
424
ἀλλὰ καὶ ἡμετέρῃσιν ἐπαχνυμένη θαλίῃσιν
425
ἤλυθες, ὁππότε πᾶσιν ἐλεύθερον ἦμαρ ἀνῆψεν
426
ἡμῖν Ζεὺς Κρονίδης, ἐκέδασσε δὲ νῆας Ἀχαιῶν.
427
οὐ δ’ἔτι δούρατα μακρὰ τινάσσεται, οὐ δ’ἔτι τόξα
428
ἕλκεται, οὐ ξιφέων σελαγή, σιγῶσι δ’ὀιστοί,
429
ἀλλὰ χοροὶ καὶ μοῦσα μελίπνοος, οὐ δ’ἔτι νείκη,
430
οὐ μήτηρ ἐπὶ παιδὶ κινύρεται, οὐ δ’ἐπὶ δῆριν
431
ἄνδρα γυνὴ πέμψασα νέκυν δακρύσατο χήρη ·
432
ἵππον ἀνελκόμενον δέχεται πολιοῦχος Ἀθήνη.
433
παρθένε τολμήεσσα, σὺ δὲ πρὸ δόμοιο θοροῦσα
434
ψεύδεα θεσπίζουσα καὶ ἄγρια μαργαίνουσα
435
μοχθίζεις ἀτέλεστα καὶ ἱερὸν ἄστυ μιαίνεις.
436
ἔρρ’οὕτως · ἡμῖν δὲ χοροὶ θαλίαιτε μέλονται.
437
οὐ γὰρ ἔτι Τροίης ὑπὸ τείχεσι δεῖμα λέλειπται,
438
οὐ δ’ἔτι μαντιπόλοιο τεῆς κεχρήμεθα φωνῆς.
439
ὣς εἰπὼν ἐκέλευσεν ἄγειν ἑτερόφρονα κούρην
440
κεύθων ἐν θαλάμοισι · μόγις δ’ἀέκουσα τοκῆι
441
πείθετο, παρθενίῳ δὲ περὶ κλιντῆρι πεσοῦσα
442
κλαῖεν ἐπισταμένη τὸν ἑὸν μόρον · ἔβλεπε δ’ἤδη
443
πατρίδος αἰθομένης ἐπὶ τείχεσι μαρνάμενον πῦρ.
444
οἱ δὲ πολισσούχοιο θεῆς ὑπὸ νηὸν Ἀθήνης
445
ἵππον ἀναστήσαντες ἐυξέστων ἐπὶ βάθρων
446
ἔφλεγον ἱερὰ καλὰ πολυκνίσσων ἐπὶ βωμῶν ·
447
ἀθάνατοι δ’ἀνένευον ἀνηνύστους ἑκατόμβας.
448
εἰλαπίνη δ’ἐπίδημος ἔην καὶ ἀμήχανος ὕβρις,
449
ὕβρις ἐλαφρίζουσα μέθην λυσήνορος οἴνου.
450
ἀφραδίῃτε βέβυστο, μεθημοσύνῃτε κεχήνει
451
πᾶσα πόλις, πυλέων δ’ὀλίγοις φυλάκεσσι μεμήλει ·
452
ἤδη γὰρ καὶ φέγγος ἐδύετο, δαιμονίη δὲ
453
Ἴλιον αἰπεινὴν ὀλεσίπτολις ἀμφέβαλεν νύξ.
454
Ἀργείῃ δ’Ἑλένῃ πολιὸν δέμας ἀσκήσασα
455
ἦλθε δολοφρονέουσα πολυφράδμων Ἀφροδίτη,
456
ἐκ δὲ καλεσσαμένη προσέφη πειθήμονι φωνῇ ·
457
νύμφα φίλη, καλέει σε πόσις Μενέλαος ἀγήνωρ
458
ἵππῳ δουρατέῳ κεκαλυμμένος, ἀμφὶ δ’Ἀχαιῶν
459
ἡγεμόνες λοχόωσι τεῶν μνηστῆρες ἀέθλων.
460
ἀλλ’ἴθι, μη δ’ἔτι τοι μελέτω Πριάμοιο γέροντος
461
μήτ’ἄλλων Τρώων μήτ’αὐτοῦ Δηιφόβοιο ·
462
ἤδη γάρ σε δίδωμι πολυτλήτῳ Μενελάῳ.
463
ὣς φαμένη θεὸς αὖθις ἀνέδραμεν · δὲ δόλοισι
464
θελγομένη κραδίην θάλαμον λίπε κηώεντα,
465
καί οἱ Δηίφοβος πόσις εἵπετο · τὴν δὲ κιοῦσαν
466
Τρῳάδες ἑλκεχίτωνες ἐθηήσαντο γυναῖκες.
467
δ’ὁπόθ’ὑψιμέλαθρον ἐς ἱερὸν ἦλθεν Ἀθήνης,
468
ἔστη παπταίνουσα φυὴν εὐήνορος ἵππου.
469
τρὶς δὲ περιστείχουσα καὶ Ἀργείους ἐρέθουσα
470
πάσας ἠυκόμους ἀλόχους ὀνόμαζεν Ἀχαιῶν
471
φωνῇ λεπταλέῃ · τοὶ δ’ἔνδοθι θυμὸν ἄμυσσον
472
ἀλγεινοὶ κατέχοντες ἐεργμένα δάκρυα σιγῇ.
473
ἔστενε μὲν Μενέλαος, ἐπεὶ κλύε Τυνδαρεώνης,
474
κλαῖε δὲ Τυδείδης μεμνημένος Αἰγιαλείης,
475
οὔνομα δ’ἐπτοίησεν Ὀδυσσέα Πηνελοπείης,
476
Ἄντικλος δ’ὅτε κέντρον ἐδέξατο Λαοδαμείης,
477
μοῦνος ἀμοιβαίην ἀνεβάλλετο γῆρυν ἀνοίξας ·
478
ἀλλ’Ὀδυσεὺς κατέπαλτο καὶ ἀμφοτέρῃς παλάμῃσιν
479
ἀμφιπεσὼν ἐπίεζεν ἐπειγόμενον στόμα λῦσαι.
480
μάστακα δ’ἀρρήκτοισιν ἀλυκτοπέδῃσι μεμαρπὼς
481
εἶχεν ἐπικρατέως · δ’ἐπάλλετο χερσὶ πιεσθείς,
482
φεύγων ἀνδροφόνοιο πελώρια δεσμὰ σιωπῆς.
483
καὶ τὸν μὲν λίπεν ἆσθμα φερέσβιον · οἱ δέ μιν ἄλλοι
484
δάκρυσι λαθριδίοισι κατακλαύσαντες Ἀχαιοὶ
485
κοῖλον ἀποκρύψαντες ἐς ἰσχίον ἔνθεσαν ἵππου
486
καὶ χλαῖναν μελέεσσιν ἐπὶ ψυχροῖσι βαλόντες.
487
καί νύ κεν ἄλλον ἔθελγε γυνὴ δολόμητις Ἀχαιῶν,
488
εἰ μή οἱ βλοσυρῶπις ἀπ’αἰθέρος ἀντήσασα
489
Παλλὰς ἐπηπείλησε, φίλου δ’ἐξήγαγε νηοῦ
490
μούνῃ φαινομένη, στερεῇ δ’ἀπεπέμψατο φωνῇ ·
491
δειλαίη, τέο μέχρις ἀλιτροσύναι σε φέρουσι
492
καὶ πόθος ἀλλοτρίων λεχέων καὶ Κύπριδος ἄτη;
493
οὔποτε δ’οἰκτείρεις πρότερον πόσιν οὐ δὲ θύγατρα
494
Ἑρμιόνην ποθέεις; ἔτι δὲ Τρώεσσιν ἀρήγεις;
495
χάζεο καὶ θαλάμων ὑπερώιον εἰσαναβᾶσα
496
σὺν πυρὶ μειλιχίῳ ποτιδέχνυσο νῆας Ἀχαιῶν.
497
ὣς φαμένη κενεὴν ἀπάτην ἐκέδασσε γυναικός.
498
καὶ τὴν μὲν θαλαμόνδε πόδες φέρον · οἱ δὲ χοροῖο
499
παυσάμενοι καμάτῳ ἀδδηκότες ἤριπον ὕπνῳ.
500
καὶ δή που φόρμιγξ ἀνεπαύσατο, κεῖτο δὲ κάμνων
501
αὐλὸς ἐπὶ κρητῆρι, κύπελλα δὲ πολλὰ χυθέντα
502
αὐτομάτως ῥείεσκε καθελκομένων ἀπὸ χειρῶν.
503
ἡσυχίη δὲ πόλιν κατεβόσκετο, νυκτὸς ἑταίρη,
504
οὐ δ’ὑλακὴ σκυλάκων ἠκούετο, πᾶσα δὲ σιγὴ
505
εἱστήκει καλέουσα φόνον πνείουσαν ἀυτήν.
506
ἤδη δὲ Τρώεσσιν ὀλέθριον εἷλκε τάλαντον
507
Ζεὺς ταμίης πολέμοιο, μόγις δ’ἐλέλιξεν Ἀχαιούς ·
508
χάζετο δ’Ἰλιόθεν Λυκίης ἐπὶ πίονα νηὸν
509
ἀχνύμενος μεγάλοις ἐπὶ τείχεσι Φοῖβος Ἀπόλλων.
510
αὐτίκα δ’Ἀργείοισιν Ἀχιλλῆος παρὰ τύμβον
511
ἀγγελίην ἀνέφαινε Σίνων εὐφεγγέι δαλῷ
512
παννυχίη δ’ἑτάροισιν ὑπὲρ θαλάμοιο καὶ αὐτὴ
513
εὐειδὴς Ἑλένη χρυσέην ἐπεδείκνυτο πεύκην.
514
ὡς δ’ὁπότε πλήθουσα πυρὸς γλαυκοῖο σελήνη
515
οὐρανὸν αἰγλήεντα κατεχρύσωσε προσώπῳ ·
516
οὐχ ὅτε που γλωχῖνας ἀποξύνουσα κεραίης
517
πρωτοφαὴς ὑπὸ μηνὸς ἀνίσταται ἄσκιον ἀχλύν,
518
ἀλλ’ὅτε κυκλώσασα περίτροχον ὄμματος αὐγὴν
519
ἀντιτύπους ἀκτῖνας ἐφέλκεται ἠελίοιο ·
520
τοίη μαρμαίρουσα Θεραπναίη τότε νύμφη
521
οἴνοπα πῆχυν ἀνεῖλκε, φίλου πυρὸς ἡνιοχῆα.
522
οἱ δὲ σέλας πυρσοῖο μετήορον ἀθρήσαντες
523
νῆας ἀνεκρούσαντο παλιγγνάμπτοισι κελεύθοις
524
Ἀργεῖοι σπεύδοντες, ἅπας δ’ἠπείγετο ναύτης
525
δηναιοῦ πολέμοιο τέλος διζήμενος εὑρεῖν.
526
οἱ δ’αὐτοὶ πλωτῆρες ἔσαν κρατεροίτε μαχηταὶ
527
ἀλλήλοιςτ’ἐκέλευον ἐλαυνέμεν · αἱ δ’ἄρα νῆες
528
ὠκύτεραι κραιπνῶν ἀνέμων ταχυπειθέι ῥιπῇ
529
Ἴλιον εἰσανάγοντο Ποσειδάωνος ἀρωγῇ.
530
ἐνθάδε δὴ πεζοὶ πρότεροι κίον, οἱ δ’ἐπέλειφθεν
531
ἱππῆες κατόπισθεν, ὅπως μὴ Τρώιον ἵπποι
532
λαὸν ἀναστήσωσιν ἀειρομένῳ χρεμετισμῷ.
533
οἱ δ’ἕτεροι γλαφυρῆς ἀπὸ γαστέρος ἔρρεον ἵππου,
534
τευχησταὶ βασιλῆες, ἀπὸ δρυὸς οἷα μέλισσαι,
535
αἵτ’ἐπεὶ οὖν ἔκαμον πολυχανδέος ἔνδοθι σίμβλου
536
κηρὸν ὑφαίνουσαι μελιηδέα ποικιλοτέχναι,
537
ἐς νομὸν εὐγυάλοιο κατ’ἄγγεος ἀμφιχυθεῖσαι
538
νύγμασι πημαίνουσι παραστείχοντας ὁδίτας ·
539
ὣς Δαναοὶ κρυφίοιο λόχου κληῖδας ἀνέντες
540
θρῷσκον ἐπὶ Τρώεσσι καὶ εἰσέτι κοῖτον ἔχοντας
541
χαλκείου θανάτοιο κακοῖς ἐκάλυψαν ὀνείροις.
542
νήχετο δ’αἵματι γαῖα, βοὴ δ’ἄλληκτος ὀρώρει
543
Τρώων φευγόντων, ἐστείνετο δ’Ἴλιος ἱρὴ
544
πιπτόντων νεκύων, οἱ δ’ἀνδροφόνῳ κολοσυρτῷ
545
ἔζεον ἔνθα καὶ ἔνθα μεμηνότες οἷα λέοντες
546
σώμασιν ἀρτιφάτοισι γεφυρώσαντες ἀγυιάς.
547
Τρωιάδες δὲ γυναῖκες ὑπὲρ τεγέων ἀίουσαι
548
αἱ μὲν ἐλευθερίης ἐρατῆς ἔτι διψώουσαι
549
αὐχένας ἐς θάνατον δειλοῖς ὑπέβαλλον ἀκοίταις,
550
αἱ δὲ φίλοις ἐπὶ παισί, χελιδόνες οἷάτε κοῦφαι,
551
μητέρες ὠδύροντο · νέη δέ τις ἀσπαίροντα
552
ἠίθεον κλαύσασα θανεῖν ἔσπευδε καὶ αὐτὴ
553
οὐ δὲ δορυκτήτοισιν ὁμοῦ δεσμοῖσιν ἕπεσθαι
554
ἤθελεν, ἀλλ’ἐχόλωσε καὶ οὐκ ἐθέλοντα φονῆα
555
καὶ ξυνὸν λέχος ἔσχεν ὀφειλόμενον παρακοίτῃ.
556
πολλαὶ δ’ἠλιτόμηνα καὶ ἄπνοα τέκνα φέρουσαι
557
γαστέρος ὠμοτόκοιο χύδην ὠδῖνα μεθεῖσαι
558
ῥιγεδανῶς σὺν παισὶν ἀπεψύχοντο καὶ αὐταί.
559
παννυχίη δ’ἐχόρευσεν ἀνὰ πτόλιν, οἷα θύελλα,
560
κύμασι παφλάζουσα πολυφλοίσβου πολέμοιο
561
αἵματος ἀκρήτοιο μέθης ἐπίκωμος Ἐνυώ.
562
σὺν δ’Ἔρις οὐρανόμηκες ἀναστήσασα κάρηνον
563
Ἀργείους ὀρόθυνεν, ἐπεὶ καὶ φοίνιος Ἄρης
564
ὀψὲ μὲν ἀλλὰ καὶ ὣς πολέμων ἑτεραλκέα νίκην
565
ἦλθε φέρων Δαναοῖσι καὶ ἀλλοπρόσαλλον ἀρωγήν.
566
ἴαχε δὲ γλαυκῶπις ἐπ’ἀκροπόληος Ἀθήνη
567
αἰγίδα κινήσασα, Διὸς σάκος, ἔτρεμε δ’αἰθὴρ
568
Ἥρης σπερχομένης, ἐπὶ δ’ἔβραχε γαῖα βαρεῖα
569
παλλομένη τριόδοντι Ποσειδάωνος ἀκωκῇ,
570
ἔφριξεν δ’Ἀίδης, χθονίων δ’ἐξέδρακε θώκων
571
ταρβήσας, μή πού τι Διὸς μέγα χωσαμένοιο
572
πᾶν γένος ἀνθρώπων κατάγοι ψυχοστόλος Ἑρμῆς.
573
πάντα δ’ὁμοῦ κεκύκητο, φόνος δέ τις ἄκριτος ἦεν ·
574
τοὺς μὲν γὰρ φεύγοντας ἐπὶ Σκαιῇσι πύλῃσι
575
κτεῖνον ἐφεστηῶτες, δ’ἐξ εὐνῆς ἀνορούσας
576
τεύχεα μαστεύων δνοφερῇ περικάππεσεν αἰχμῇ.
577
καί τις ὑπὸ σκιόεντι δόμῳ κεκρυμμένος ἀνήρ,
578
ξεῖνος ἐών, ἐκάλεσσεν ὀιόμενος φίλον εἶναι ·
579
νήπιος, οὐ μὲν ἔμελλεν ἐνηέι φωτὶ μιγῆναι,
580
ξείνια δ’ἐχθρὰ κόμισσεν · ὑπὲρ τέγεος δέ τις ἄλλος
581
μήπω παπταίνων τι θοῷ διέπιπτεν ὀιστῷ.
582
καί τινες ἀλγεινῷ κραδίην βεβαρηότες οἴνῳ,
583
ἐκπλαγέες ποτὶ δοῦπον, ἐπειγόμενοι καταβῆναι,
584
κλίμακος ἐξελάθοντο καθ’ὑψηλῶντε μελάθρων
585
ἔκπεσον ἀγνώσσοντες, ἐπαυχενίους δὲ λυθέντες
586
ἀστραγάλους ἐάγησαν, ὁμοῦ δ’ἐξήρυγον οἶνον.
587
πολλοὶ δ’εἰς ἕνα χῶρον ἀολλέες ἐκτείνοντο
588
μαρνάμενοι, πολλοὶ δὲ διωκόμενοι κατὰ πύργων
589
ἤριπον εἰς Ἀίδαο πανύστατον ἅλμα θορόντες.
590
παῦροι δὲ στεινῆς διὰ κοιλάδος, οἷάτε φῶρες,
591
πατρίδος ὀλλυμένης ἔλαθον χειμῶνα φυγόντες.
592
οἱ δ’ἔνδον πολέμῳτε καὶ ἀχλύι κυμαίνοντες,
593
ἀνδράσιν οἰχομένοισι καὶ οὐ φεύγουσιν ὁμοῖοι,
594
πίπτον ἐπ’ἀλλήλοισι · πόλις δ’οὐ χάνδανε λύθρον
595
ἀνδρῶν χηρεύουσα, περιπλήθουσα δὲ νεκρῶν.
596
οὐ δέ τι φειδωλή τις ἐγίνετο · φοιταλέῃ δὲ
597
σπερχόμενοι μάστιγι φιλαγρύπνοιο κυδοιμοῦ
598
οὐ δὲ θεῶν ὄπιν εἶχον, ἀθεσμοτάτης δ’ὑπὸ ῥιπῆς
599
ἀθανάτων ἔχραινον ἀπενθέας αἵματι βωμούς.
600
οἰκτρότατοι δὲ γέροντες ἀτιμοτάτοισι φόνοισιν
601
οὐ δ’ὀρθοὶ κτείνοντο, χαμαὶ δ’ἱκετήσια γυῖα
602
τεινάμενοι πολιοῖσι κατεκλίνοντο καρήνοις.
603
πολλὰ δὲ νήπια τέκνα μινυνθαδίων ἀπὸ μαζῶν
604
μητέρος ἡρπάζοντο καὶ οὐ νοέοντα τοκήων
605
ἀμπλακίας ἀπέτινον, ἀνημέλκτου δὲ γάλακτος
606
παιδὶ μάτην ὀρέγουσα χοὰς ἐκόμισσε τιθήνη.
607
οἰωνοίτε κύνεςτε κατὰ πτόλιν ἄλλοθεν ἄλλοι,
608
ἠέριοι πεζοίτε συνέστιοι εἰλαπινασταί,
609
αἷμα μέλαν πίνοντες ἀμείλιχον εἶχον ἐδωδήν,
610
καὶ τῶν μὲν κλαγγὴ φόνον ἔπνεεν, οἱ δ’ὑλάοντες
611
ἄγρια κοπτομένοισιν ἐπ’ἀνδράσιν ὠρύοντο,
612
νηλέες, οὐ δ’ἀλέγιζον ἑοὺς ἐρύοντες ἄνακτας.
613
τὼ δὲ γυναιμανέος ποτὶ δώματα Δηιφόβοιο
614
στελλέσθην Ὀδυσσεύςτε καὶ εὐχαίτης Μενέλαος
615
καρχαλέοισι λύκοισιν ἐοικότες, οἵθ’ὑπὸ νύκτα
616
χειμερίην φονόωντες ἀσημάντοις ἐπὶ μήλοις
617
οἴχονται, κάματον δὲ κατατρύχουσι νομήων.
618
ἔνθα δύω περ ἐόντες ἀπειρεσίοισιν ἔμιχθεν
619
ἀνδράσι δυσμενέεσσι · νέη δ’ἠγείρετο χάρμη
620
τῶν μὲν ἐπορνυμένων, τῶν δ’ὑψόθεν ἐκ θαλάμοιο
621
βαλλόντων λιθάκεσσι καὶ ὠκυμόροισιν ὀιστοῖς.
622
ἀλλὰ καὶ ὣς ὑπέροπλα καρήατα πυργώσαντες
623
ἀρρήκτοις κορύθεσσι καὶ ἀσπίσι κυκλώσαντες
624
εἰσέθορον μέγα δῶμα · καὶ ἀντίβιον μὲν ὅμιλον,
625
θῆρας δειμαλέους, ἐλάων ἐδάιξεν Ὀδυσσεύς,
626
Ἀτρείδης δ’ἑτέρωθεν ὑποπτήξαντα διώξας
627
Δηίφοβον κατέμαρψε, μέσην κατὰ γαστέρα τύψας
628
ἧπαρ ὀλισθηρῇσι συνεξέχεεν χολάδεσσιν.
629
ὣς μὲν αὐτόθι κεῖτο λελασμένος ἱπποσυνάων,
630
τῷ δ’ἕπετο τρομέουσα δορυκτήτη παράκοιτις
631
ἄλλοτε μὲν χαίρουσα κακῶν ἐπὶ τέρματι μόχθων,
632
ἄλλοτε δ’αἰδομένη, τοτὲ δ’ὀψέ περ ὡς ἐν ὀνείρῳ
633
λαθρίδιον στενάχουσα φίλης μιμνῄσκετο πάτρης.
634
Αἰακίδης δὲ γέροντα Νεοπτόλεμος βασιλῆα
635
πήμασι κεκμηῶτα παρ’Ἑρκείῳ κτάνε βωμῷ
636
οἶκτον ἀπωσάμενος πατρώιον · οὐ δὲ λιτάων
637
ἔκλυεν, οὐ Πηλῆος ὁρώμενος ἥλικα χαίτην
638
ᾐδέσαθ’, ἧς ὕπο θυμὸν ἀπέκλασεν ἠδὲ γέροντος
639
καίπερ ἐὼν βαρύμηνις ἐφείσατο τὸ πρὶν Ἀχιλλεύς.
640
σχέτλιος, μὲν ἔμελλε καὶ αὐτῷ πότμος ὁμοῖος
641
ἑσπέσθαι παρὰ βωμὸν ἀληθέος Ἀπόλλωνος
642
ὕστερον, ὁππότε μιν ζαθέου δηλήμονα νηοῦ
643
Δελφὸς ἀνὴρ ἐλάσας ἱερῇ κατέπεφνε μαχαίρῃ.
644
δὲ κυβιστήσαντα διηερίων ἀπὸ πύργων
645
χειρὸς Ὀδυσσείης ὀλοὸν βέλος ἀθρήσασα
646
Ἀνδρομάχη μινύωρον ἐκώκυεν Ἀστυάνακτα.
647
Κασσάνδρην δ’ᾔσχυνεν Ὀιλῆος ταχὺς Αἴας
648
Παλλάδος ἀχράντοιο θεῆς ὑπὸ γοῦνα πεσοῦσαν ·
649
δὲ βίην ἀνένευσε θεή, τὸ πρόσθεν ἀρηγὼν
650
ἀνθ’ἑνὸς Ἀργείοισιν ἐχώσατο πᾶσιν Ἀθήνη.
651
Αἰνείαν δ’ἔκλεψε καὶ Ἀγχίσην Ἀφροδίτη
652
οἰκτείρουσα γέροντα καὶ υἱέα, τῆλε δὲ πάτρης
653
Αὐσονίην ἀπένασσε · θεῶν δ’ἐτελείετο βουλὴ
654
Ζηνὸς ἐπαινήσαντος, ἵνα κράτος ἄφθιτον εἴη
655
παισὶ καὶ υἱωνοῖσιν ἀρηιφίλης Ἀφροδίτης.
656
τέκνα δὲ καὶ γενεὴν Ἀντήνορος ἀντιθέοιο
657
Ἀτρείδης ἐφύλαξε, φιλοξείνοιο γέροντος,
658
μειλιχίης προτέρης τίνων χάριν ἠδὲ τραπέζης
659
κείνης, μιν ἔδεκτο γυνὴ πρηεῖα Θεανώ.
660
δειλὴ Λαοδίκη, σὲ δὲ πατρίδος ἐγγύθι γαίης
661
γαῖα περιπτύξασα κεχηνότι δέξατο κόλπῳ ·
662
οὐ δέ σε Θησείδης Ἀκάμας οὐ δ’ἄλλος Ἀχαιῶν
663
ἤγαγε ληιδίην, ἔθανες δ’ἅμα πατρίδι γαίῃ.
664
πᾶσαν δ’οὐκ ἂν ἔγωγε μόθου χύσιν ἀείσαιμι
665
κρινάμενος τὰ ἕκαστα καὶ ἄλγεα νυκτὸς ἐκείνης ·
666
Μουσάων ὅδε μόχθος, ἐγὼ δ’ἅπερ ἵππον ἐλάσσω
667
τέρματος ἀμφιέλισσαν ἐπιψαύουσαν ἀοιδήν.
668
ἄρτι γὰρ ἀντολίηθεν ἀπόσσυτος Ὠκεανοῖο
669
ἠρέμα λευκαίνουσα κατέγραφεν ἠέρα πολλήν,
670
νύκτα διαρρήξασα μιαιφόνον ἱππότις Ἠώς ·
671
οἱ δ’ἐπαγαλλόμενοι πολέμων ὑπεραυχέι νίκῃ
672
πάντοσε παπταίνεσκον ἀνὰ πτόλιν, εἴ τινες ἄλλοι
673
κλεπτόμενοι φεύγουσι φόνου πάνδημον ἀυτήν.
674
ἀλλ’οἱ μὲν δέδμηντο λίνῳ θανάτοιο πανάγρῳ,
675
ἰχθύες ὡς ἁλίῃσιν ἐπὶ ψαμάθοισι χυθέντες,
676
Ἀργεῖοι δ’ἀπὸ μὲν μεγάρων νεοτευχέα κόσμον
677
ἐξέφερον, νηῶν ἀναθήματα, πολλὰ δ’ἐρήμων
678
ἥρπαζον θαλάμων κειμήλια · σὺν δὲ γυναῖκας
679
ληιδίας σὺν παισὶν ἄγον ποτὶ νῆας ἀνάγκῃ.
680
τείχεσι δὲ πτολίπορθον ἐπὶ φλόγα θωρήξαντες
681
ἔργα Ποσειδάωνος ἰῇ συνέχευον ἀυτμῇ.
682
αὐτοῦ καὶ μέγα σῆμα φίλοις ἀστοῖσιν ἐτύχθη
683
Ἴλιος αἰθαλόεσσα · πυρὸς δ’ὀλεσίπτολιν ἄτην
684
Ξάνθος ἰδὼν ἔκλαυσε γόων ἁλιμυρέι πηγῇ,
685
Ἡφαίστῳ δ’ὑπόεικεν ἀτυζόμενος χόλον Ἥρης.
686
οἱ δὲ Πολυξείνης ἐπιτύμβιον αἷμα χέαντες,
687
μῆνιν ἱλασσάμενοι τεθνειότος Αἰακίδαο
688
Τρωιάδαςτε γυναῖκας ἐλάγχανον, ἄλλατε πάντα
689
χρυσὸν ἐμοιρήσαντο καὶ ἄργυρον · οἷσι βαθείας
690
νῆας ἐπαχθήσαντες ἐριγδούπου διὰ πόντου
691
ἐκ Τροίης ἀνάγοντο μόθον τελέσαντες Ἀχαιοί.