Aeschylus

The Eumenides

Πυθιας
Πυ.
Πυ.
1
πρῶτον μὲν εὐχῇ τῇδε πρεσβεύω θεῶν
2
τὴν πρωτόμαντιν Γαῖαν · ἐκ δὲ τῆς Θέμιν,
3
δὴ τὸ μητρὸς δευτέρα τόδ’ἕζετο
4
μαντεῖον, ὡς λόγος τις · ἐν δὲ τῷ τρίτῳ
5
λάχει, θελούσης, οὐ δὲ πρὸς βίαν τινός,
6
Τιτανὶς ἄλλη παῖς Χθονὸς καθέζετο,
7
Φοίβη · δίδωσι δ’ γενέθλιον δόσιν
8
Φοίβῳ · τὸ Φοίβης δ’ὄνομ’ἔχει παρώνυμον.
9
λιπὼν δὲ λίμνην Δηλίαντε χοιράδα,
10
κέλσας ἐπ’ἀκτὰς ναυπόρους τὰς Παλλάδος,
11
ἐς τήνδε γαῖαν ἦλθε Παρνησοῦθ’ἕδρας.
12
πέμπουσι δ’αὐτὸν καὶ σεβίζουσιν μέγα
13
κελευθοποιοὶ παῖδες Ἡφαίστου, χθόνα
14
ἀνήμερον τιθέντες ἡμερωμένην.
15
μολόντα δ’αὐτὸν κάρτα τιμαλφεῖ λεώς,
16
Δελφόςτε χώρας τῆσδε πρυμνήτης ἄναξ.
17
τέχνης δέ νιν Ζεὺς ἔνθεον κτίσας φρένα
18
ἵζει τέταρτον τοῖσδε μάντιν ἐν θρόνοις ·
19
Διὸς προφήτης δ’ἐστὶ Λοξίας πατρός.
20
τούτους ἐν εὐχαῖς φροιμιάζομαι θεούς.
21
Παλλὰς προναία δ’ἐν λόγοις πρεσβεύεται ·
22
σέβω δὲ νύμφας, ἔνθα Κωρυκὶς πέτρα
23
κοίλη, φίλορνις, δαιμόνων ἀναστροφή ·
24
Βρόμιος ἔχει τὸν χῶρον, οὐ δ’ἀμνημονῶ,
25
ἐξ οὗτε Βάκχαις ἐστρατήγησεν θεός,
26
λαγὼ δίκην Πενθεῖ καταρράψας μόρον ·
27
Πλειστοῦτε πηγὰς καὶ Ποσειδῶνος κράτος
28
καλοῦσα καὶ τέλειον ὕψιστον Δία,
29
ἔπειτα μάντις ἐς θρόνους καθιζάνω.
30
καὶ νῦν τυχεῖν με τῶν πρὶν εἰσόδων μακρῷ
31
ἄριστα δοῖεν · κεἰ παρ’Ἑλλήνων τινές,
32
ἴτων πάλῳ λαχόντες, ὡς νομίζεται.
33
μαντεύομαι γὰρ ὡς ἂν ἡγῆται θεός.
34
δεινὰ λέξαι, δεινὰ δ’ὀφθαλμοῖς δρακεῖν,
35
πάλιν μ’ἔπεμψεν ἐκ δόμων τῶν Λοξίου,
36
ὡς μήτε σωκεῖν μήτε μ’ἀκταίνειν βάσιν,
37
τρέχω δὲ χερσίν, οὐ ποδωκείᾳ σκελῶν ·
38
δείσασα γὰρ γραῦς οὐδέν, ἀντίπαις μὲν οὖν.
39
ἐγὼ μὲν ἕρπω πρὸς πολυστεφῆ μυχόν ·
40
ὁρῶ δ’ἐπ’ὀμφαλῷ μὲν ἄνδρα θεομυσῆ
41
ἕδραν ἔχοντα προστρόπαιον, αἵματι
42
στάζοντα χεῖρας καὶ νεοσπαδὲς ξίφος
43
ἔχοντ’ἐλαίαςθ’ὑψιγέννητον κλάδον,
44
λήνει μεγίστῳ σωφρόνως ἐστεμμένον,
45
ἀργῆτι μαλλῷ · τῇδε γὰρ τρανῶς ἐρῶ.
46
πρόσθεν δὲ τἀνδρὸς τοῦδε θαυμαστὸς λόχος
47
εὕδει γυναικῶν ἐν θρόνοισιν ἥμενος.
48
οὔτοι γυναῖκας, ἀλλὰ Γοργόνας λέγω,
49
οὐ δ’αὖτε Γοργείοισιν εἰκάσω τύποις.
50
εἶδόν ποτ’ἤδη Φινέως γεγραμμένας
51
δεῖπνον φερούσας · ἄπτεροί γε μὴν ἰδεῖν
52
αὗται, μέλαιναι δ’ἐς τὸ πᾶν βδελύκτροποι ·
53
ῥέγκουσι δ’οὐ πλατοῖσι φυσιάμασιν ·
54
ἐκ δ’ὀμμάτων λείβουσι δυσφιλῆ λίβα ·
55
καὶ κόσμος οὔτε πρὸς θεῶν ἀγάλματα
56
φέρειν δίκαιος οὔτ’ἐς ἀνθρώπων στέγας.
57
τὸ φῦλον οὐκ ὄπωπα τῆσδ’ὁμιλίας
58
οὐ δ’ἥτις αἶα τοῦτ’ἐπεύχεται γένος
59
τρέφουσ’ἀνατεὶ μὴ μεταστένειν πόνον.
60
τἀντεῦθεν ἤδη τῶνδε δεσπότῃ δόμων
61
αὐτῷ μελέσθω Λοξίᾳ μεγασθενεῖ.
62
ἰατρόμαντις δ’ἐστὶ καὶ τερασκόπος
63
καὶ τοῖσιν ἄλλοις δωμάτων καθάρσιος.
Απολλων
Απ.
Απ.
64
οὔτοι προδώσω · διὰ τέλους δέ σοι φύλαξ
65
ἐγγὺς παρεστὼς καὶ πρόσω δ’ἀποστατῶν
66
ἐχθροῖσι τοῖς σοῖς οὐ γενήσομαι πέπων.
67
καὶ νῦν ἁλούσας τάσδε τὰς μάργους ὁρᾷς ·
68
ὕπνῳ πεσοῦσαι δ’αἱ κατάπτυστοι κόραι,
69
γραῖαι παλαιαὶ παῖδες, αἷς οὐ μείγνυται
70
θεῶν τις οὐ δ’ἄνθρωπος οὐ δὲ θήρ ποτε.
71
κακῶν δ’ἕκατι κἀγένοντ’, ἐπεὶ κακὸν
72
σκότον νέμονται Τάρταρόνθ’ὑπὸ χθονός,
73
μισήματ’ἀνδρῶν καὶ θεῶν Ὀλυμπίων.
74
ὅμως δὲ φεῦγε μη δὲ μαλθακὸς γένῃ.
75
ἐλῶσι γάρ σε καὶ δι’ἠπείρου μακρᾶς
76
βιβῶντ’ἀν’αἰεὶ τὴν πλανοστιβῆ χθόνα
77
ὑπέρτε πόντον καὶ περιρρύτας πόλεις.
78
καὶ μὴ πρόκαμνε τόνδε βουκολούμενος
79
πόνον · μολὼν δὲ Παλλάδος ποτὶ πτόλιν
80
ἵζου παλαιὸν ἄγκαθεν λαβὼν βρέτας.
81
κἀκεῖ δικαστὰς τῶνδε καὶ θελκτηρίους
82
μύθους ἔχοντες μηχανὰς εὑρήσομεν,
83
ὥστ’ἐς τὸ πᾶν σε τῶνδ’ἀπαλλάξαι πόνων ·
84
καὶ γὰρ κτανεῖν σ’ἔπεισα μητρῷον δέμας.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
85
ἄναξ Ἄπολλον, οἶσθα μὲν τὸ μὴ ’δικεῖν ·
86
ἐπεὶ δ’ἐπίστᾳ, καὶ τὸ μὴ ’μελεῖν μάθε.
87
σθένος δὲ ποιεῖν εὖ φερέγγυον τὸ σόν.
Απολλων
Απ.
Απ.
88
μέμνησο, μὴ φόβος σε νικάτω φρένας.
89
σὺ δ’, αὐτάδελφον αἷμα καὶ κοινοῦ πατρός,
90
Ἑρμῆ, φύλασσε · κάρτα δ’ὢν ἐπώνυμος
91
πομπαῖος ἴσθι, τόνδε ποιμαίνων ἐμὸν
92
ἱκέτην σέβει τοι Ζεὺς τόδ’ἐκνόμων σέβας
93
ὁρμώμενον βροτοῖσιν εὐπόμπῳ τύχῃ.
Κλυταιμηστρας Ειδωλον
Κλ.
Κλ.
94
εὕδοιτ’ἄν, ὠή, καὶ καθευδουσῶν τί δεῖ;
95
ἐγὼ δ’ὑφ’ὑμῶν ὧδ’ἀπητιμασμένη
96
ἄλλοισιν ἐν νεκροῖσιν, ὧν μὲν ἔκτανον
97
ὄνειδος ἐν φθιτοῖσιν οὐκ ἐκλείπεται,
98
αἰσχρῶς δ’ἀλῶμαι · προυννέπω δ’ὑμῖν ὅτι
99
ἔχω μεγίστην αἰτίαν κείνων ὕπο ·
100
παθοῦσα δ’οὕτω δεινὰ πρὸς τῶν φιλτάτων,
101
οὐδεὶς ὑπέρ μου δαιμόνων μηνίεται,
102
κατασφαγείσης πρὸς χερῶν μητροκτόνων.
103
ὁρᾶτε πληγὰς τάσδε καρδίας ὅθεν.
104
εὕδουσα γὰρ φρὴν ὄμμασιν λαμπρύνεται,
105
ἐν ἡμέρᾳ δὲ μοῖρ’ἀπρόσκοπος βροτῶν.
106
πολλὰ μὲν δὴ τῶν ἐμῶν ἐλείξατε,
107
χοάςτ’ἀοίνους, νηφάλια μειλίγματα,
108
καὶ νυκτίσεμνα δεῖπν’ἐπ’ἐσχάρᾳ πυρὸς
109
ἔθυον, ὥραν οὐδενὸς κοινὴν θεῶν.
110
καὶ πάντα ταῦτα λὰξ ὁρῶ πατούμενα.
111
δ’ἐξαλύξας οἴχεται νεβροῦ δίκην,
112
καὶ ταῦτα κούφως ἐκ μέσων ἀρκυστάτων
113
ὤρουσεν ὑμῖν ἐγκατιλλώψας μέγα.
114
ἀκούσαθ’ὡς ἔλεξα τῆς ἐμῆς περὶ
115
ψυχῆς, φρονήσατ’, κατὰ χθονὸς θεαί.
116
ὄναρ γὰρ ὑμᾶς νῦν Κλυταιμήστρα καλῶ.
Χορος
Χο.
Χο.
117
(μυγμός).
Κλυταιμηστρας Ειδωλον
Κλ.
Κλ.
118
μύζοιτ’ἄν, ἁνὴρ δ’οἴχεται φεύγων πρόσω ·
119
φίλοι γάρ εἰσιν οὐκ ἐμοῖς προσεικότες.
Χορος
Χο.
Χο.
120
(μυγμός).
Κλυταιμηστρας Ειδωλον
Κλ.
Κλ.
121
ἄγαν ὑπνώσσεις κοὐ κατοικτίζεις πάθος ·
122
φονεὺς δ’Ὀρέστης τῆσδε μητρὸς οἴχεται.
Χορος
Χο.
Χο.
123
(μυγμός).
Κλυταιμηστρας Ειδωλον
Κλ.
Κλ.
124
ᾤζεις, ὑπνώσσεις · οὐκ ἀναστήσῃ τάχος;
125
τί σοι πέπρωται πρᾶγμα πλὴν τεύχειν κακά;
Χορος
Χο.
Χο.
126
(μυγμός).
Κλυταιμηστρας Ειδωλον
Κλ.
Κλ.
127
ὕπνος πόνοςτε κύριοι συνωμόται
128
δεινῆς δρακαίνης ἐξεκήραναν μένος.
Χορος
Χο.
Χο.
129
(μυγμὸς διπλοῦς ὀξύς).
130
λαβὲ λαβὲ λαβὲ λαβέ, φράζου.
Κλυταιμηστρας Ειδωλον
Κλ.
Κλ.
131
ὄναρ διώκεις θῆρα, κλαγγαίνεις δ’ἅπερ
132
κύων μέριμναν οὔποτ’ἐκλείπων πόνου.
133
τί δρᾷς; ἀνίστω, μή σε νικάτω πόνος,
134
μη δ’ἀγνοήσῃς πῆμα μαλθαχθεῖσ’ὕπνῳ.
135
ἄλγησον ἧπαρ ἐνδίκοις ὀνείδεσιν ·
136
τοῖς σώφροσιν γὰρ ἀντίκεντρα γίγνεται.
137
σὺ δ’αἱματηρὸν πνεῦμ’ἐπουρίσασα τῷ,
138
ἀτμῷ κατισχναίνουσα, νηδύος πυρί,
139
ἕπου, μάραινε δευτέροις διώγμασιν.
Χορος
Χο.
Χο.
140
ἔγειρ’, ἔγειρε καὶ σὺ τήνδ’, ἐγὼ δὲ σέ.
141
εὕδεις; ἀνίστω, κἀπολακτίσασ’ὕπνον,
142
ἰδώμεθ’εἴ τι τοῦδε φροιμίου ματᾷ.
Χορος α
Χο.
Χο.
143
ἰοὺ ἰοὺ πύπαξ. ἐπάθομεν, φίλαι,
Χορος β
Χο.
Χο.
144
πολλὰ δὴ παθοῦσα καὶ μάτην ἐγώ,
Χορος α
Χο.
Χο.
145
ἐπάθομεν πάθος δυσαχές, πόποι,
146
ἄφερτον κακόν ·
Χορος β
Χο.
Χο.
147
ἐξ ἀρκύων πέπτωκεν οἴχεταίθ’ θήρ.
Χορος γ
Χο.
Χο.
148
ὕπνῳ κρατηθεῖσ’ἄγραν ὤλεσα.
Χορος
Χο.
Χο.
149
ἰὼ παῖ Διός, ἐπίκλοπος πέλῃ,
150
νέος δὲ γραίας δαίμονας καθιππάσω,
151
τὸν ἱκέταν σέβων, ἄθεον ἄνδρα καὶ
152
τοκεῦσιν πικρόν ·
153
τὸν μητραλοίαν δ’ἐξέκλεψας ὢν θεός.
154
τί τῶνδ’ἐρεῖ τις δικαίως ἔχειν;
155
ἐμοὶ δ’ὄνειδος ἐξ ὀνειράτων μολὸν
156
ἔτυψεν δίκαν διφρηλάτου
157
μεσολαβεῖ κέντρῳ
158
ὑπὸ φρένας, ὑπὸ λοβόν.
160
πάρεστι μαστίκτορος δαΐου δαμίου
161
βαρὺ τὸ περίβαρυ κρύος ἔχειν.
162
τοιαῦτα δρῶσιν οἱ νεώτεροι θεοί,
163
κρατοῦντες τὸ πᾶν δίκας πλέον
164
φονολιβῆ θρόνον
165
περὶ πόδα, περὶ κάρα.
166
πάρεστι γᾶς ὀμφαλὸν προσδρακεῖν αἱμάτων
167
βλοσυρὸν ἀρόμενον ἄγος ἔχειν.
169
ἐφεστίῳ δὲ μάντις ὢν μιάσματι
170
μυχὸν ἐχράνατ’αὐτόσσυτος, αὐτόκλητος,
171
παρὰ νόμον θεῶν βρότεα μὲν τίων,
172
παλαιγενεῖς δὲ μοίρας φθίσας.
174
κἀμοί γε λυπρός, καὶ τὸν οὐκ ἐκλύσεται,
175
ὑπότε γᾶν φυγὼν οὔ ποτ’ἐλευθεροῦται.
176
ποτιτρόπαιος ὢν δ’ἕτερον ἐν κάρᾳ
177
μιάστορ’ἐκ γένους πάσεται.
Απολλων
Απ.
Απ.
179
ἔξω, κελεύω, τῶνδε δωμάτων τάχος
180
χωρεῖτ’, ἀπαλλάσσεσθε μαντικῶν μυχῶν,
181
μὴ καὶ λαβοῦσα πτηνὸν ἀργηστὴν ὄφιν,
182
χρυσηλάτου θώμιγγος ἐξορμώμενον,
183
ἀνῇς ὑπ’ἄλγους μέλαν’ἀπ’ἀνθρώπων ἀφρόν,
184
ἐμοῦσα θρόμβους οὓς ἀφείλκυσας φόνου.
185
οὔτοι δόμοισι τοῖσδε χρίμπτεσθαι πρέπει ·
186
ἀλλ’οὗ καρανιστῆρες ὀφθαλμωρύχοι
187
δίκαι σφαγαίτε σπέρματόςτ’ἀποφθορᾷ
188
παίδων κακοῦται χλοῦνις, ἠδ’ἀκρωνία,
189
λευσμόςτε, καὶ μύζουσιν οἰκτισμὸν πολὺν
190
ὑπὸ ῥάχιν παγέντες. ἆρ’ἀκούετε
191
οἵας ἑορτῆς ἔστ’ἀπόπτυστοι θεοῖς
192
στέργηθρ’ἔχουσαι; πᾶς δ’ὑφηγεῖται τρόπος
193
μορφῆς. λέοντος ἄντρον αἱματορρόφου
194
οἰκεῖν τοιαύτας εἰκός, οὐ χρηστηρίοις
195
ἐν τοῖσδε πλησίοισι τρίβεσθαι μύσος.
196
χωρεῖτ’ἄνευ βοτῆρος αἰπολούμεναι.
197
ποίμνης τοιαύτης δ’οὔτις εὐφιλὴς θεῶν.
Χορος
Χο.
Χο.
198
ἄναξ Ἄπολλον, ἀντάκουσον ἐν μέρει.
199
αὐτὸς σὺ τούτων οὐ μεταίτιος πέλῃ,
200
ἀλλ’εἷς τὸ πᾶν ἔπραξας ὢν παναίτιος.
Απολλων
Απ.
Απ.
201
πῶς δή; τοσοῦτο μῆκος ἔκτεινον λόγου.
Χορος
Χο.
Χο.
202
ἔχρησας ὥστε τὸν ξένον μητροκτονεῖν.
Απολλων
Απ.
Απ.
203
ἔχρησα ποινὰς τοῦ πατρὸς πρᾶξαι. τί μήν;
Χορος
Χο.
Χο.
204
κἄπειθ’ὑπέστης αἵματος δέκτωρ νέου.
Απολλων
Απ.
Απ.
205
καὶ προστραπέσθαι τούσδ’ἐπέστελλον δόμους.
Χορος
Χο.
Χο.
206
καὶ τὰς προπομποὺς δῆτα τάσδε λοιδορεῖς;
Απολλων
Απ.
Απ.
207
οὐ γὰρ δόμοισι τοῖσδε πρόσφορον μολεῖν.
Χορος
Χο.
Χο.
208
ἀλλ’ἔστιν ἡμῖν τοῦτο προστεταγμένον.
Απολλων
Απ.
Απ.
209
τίς ἥδε τιμή; κόμπασον γέρας καλόν.
Χορος
Χο.
Χο.
210
τοὺς μητραλοίας ἐκ δόμων ἐλαύνομεν.
Απολλων
Απ.
Απ.
211
τί γὰρ γυναικὸς ἥτις ἄνδρα νοσφίσῃ;
Χορος
Χο.
Χο.
212
οὐκ ἂν γένοιθ’ὅμαιμος αὐθέντης φόνος.
Απολλων
Απ.
Απ.
213
κάρτ’ἄτιμα καὶ παρ’οὐδὲν εἰργάσω
214
Ἥρας τελείας καὶ Διὸς πιστώματα.
215
Κύπρις δ’ἄτιμος τῷδ’ἀπέρριπται λόγῳ,
216
ὅθεν βροτοῖσι γίγνεται τὰ φίλτατα.
217
εὐνὴ γὰρ ἀνδρὶ καὶ γυναικὶ μόρσιμος
218
ὅρκου ’στὶ μείζων τῇ δίκῃ φρουρουμένη.
219
εἰ τοῖσιν οὖν κτείνουσιν ἀλλήλους χαλᾷς
220
τὸ μὴ τίνεσθαι μη δ’ἐποπτεύειν κότῳ,
221
οὔ φημ’Ὀρέστην σ’ἐνδίκως ἀνδρηλατεῖν.
222
τὰ μὲν γὰρ οἶδα κάρτα σ’ἐνθυμουμένην,
223
τὰ δ’ἐμφανῶς πράσσουσαν ἡσυχαιτέραν.
224
δίκας δὲ Παλλὰς τῶνδ’ἐποπτεύσει θεά.
Χορος
Χο.
Χο.
225
τὸν ἄνδρ’ἐκεῖνον οὔ τι μὴ λίπω ποτέ.
Απολλων
Απ.
Απ.
226
σὺ δ’οὖν δίωκε καὶ πόνον πλείω τίθου.
Χορος
Χο.
Χο.
227
τιμὰς σὺ μὴ σύντεμνε τὰς ἐμὰς λόγῳ.
Απολλων
Απ.
Απ.
228
οὐ δ’ἂν δεχοίμην ὥστ’ἔχειν τιμὰς σέθεν.
Χορος
Χο.
Χο.
229
μέγας γὰρ ἔμπας πὰρ Διὸς θρόνοις λέγῃ.
230
ἐγὼ δ’, ἄγει γὰρ αἷμα μητρῷον, δίκας
231
μέτειμι τόνδε φῶτα κἀκκυνηγετῶ.
Απολλων
Απ.
Απ.
232
ἐγὼ δ’ἀρήξω τὸν ἱκέτηντε ῥύσομαι ·
233
δεινὴ γὰρ ἐν βροτοῖσι κἀν θεοῖς πέλει
234
τοῦ προστροπαίου μῆνις, εἰ προδῶ σφ’ἑκών.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
235
ἄνασσ’Ἀθάνα, Λοξίου κελεύμασιν
236
ἥκω, δέχου δὲ πρευμενῶς ἀλάστορα,
237
οὐ προστρόπαιον οὐ δ’ἀφοίβαντον χέρα,
238
ἀλλ’ἀμβλὺς ἤδη προστετριμμένοςτε πρὸς
239
ἄλλοισιν οἴκοις καὶ πορεύμασιν βροτῶν.
240
ὅμοια χέρσον καὶ θάλασσαν ἐκπερῶν,
241
σῴζων ἐφετμὰς Λοξίου χρηστηρίους,
242
πρόσειμι δῶμα καὶ βρέτας τὸ σόν, θεά.
243
αὐτοῦ φυλάσσων ἀναμένω τέλος δίκης.
Χορος
Χο.
Χο.
244
εἶεν · τόδ’ἐστὶ τἀνδρὸς ἐκφανὲς τέκμαρ.
245
ἕπου δὲ μηνυτῆρος ἀφθέγκτου φραδαῖς.
246
τετραυματισμένον γὰρ ὡς κύων νεβρὸν
247
πρὸς αἷμα καὶ σταλαγμὸν ἐκματεύομεν.
248
πολλοῖς δὲ μόχθοις ἀνδροκμῆσι φυσιᾷ
249
σπλάγχνον · χθονὸς γὰρ πᾶς πεποίμανται τόπος,
250
ὑπέρτε πόντον ἀπτέροις ποτήμασιν
251
ἦλθον διώκουσ’, οὐδὲν ὑστέρα νεώς.
252
καὶ νῦν ὅδ’ἐνθάδ’ἐστί που καταπτακών.
253
ὀσμὴ βροτείων αἱμάτων με προσγελᾷ.
254
ὅρα ὅρα μάλ’αὖ,
255
λεύσσετε πάντα, μὴ
256
λάθῃ φύγδα βὰς
257
ματροφόνος ἀτίτας.
258
δ’αὖτέ γ’ ἀλκὰν ἔχων
259
περὶ βρέτει πλεχθεὶς θεᾶς ἀμβρότου
260
ὑπόδικος θέλει γενέσθαι χρεῶν.
261
τὸ δ’οὐ πάρεστιν · αἷμα μητρῷον χαμαὶ
262
δυσαγκόμιστον, παπαῖ,
263
τὸ διερὸν πέδοι χύμενον οἴχεται.
264
ἀλλ’ἀντιδοῦναι δεῖ σ’ἀπὸ ζῶντος ῥοφεῖν
265
ἐρυθρὸν ἐκ μελέων πέλανον · ἀπὸ δὲ σοῦ
266
φεροίμαν βοσκὰν πώματος δυσπότου ·
267
καὶ ζῶντά σ’ἰσχνάνασ’ἀπάξομαι κάτω,
268
ἀντίποιν’ὡς τίνῃς ματροφόνου δύας.
269
ὄψει δὲ κεἴ τις ἄλλος ἤλιτεν βροτῶν
270
θεὸν ξένον
271
τιν’ ἀσεβῶν τοκέας φίλους,
272
ἔχονθ’ἕκαστον τῆς δίκης ἐπάξια.
273
μέγας γὰρ Ἅιδης ἐστὶν εὔθυνος βροτῶν
274
ἔνερθε χθονός,
275
δελτογράφῳ δὲ πάντ’ἐπωπᾷ φρενί.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
276
ἐγὼ διδαχθεὶς ἐν κακοῖς ἐπίσταμαι
277
πολλοὺς καθαρμούς, καὶ λέγειν ὅπου δίκη
278
σιγᾶνθ’ὁμοίως · ἐν δὲ τῷδε πράγματι
279
φωνεῖν ἐτάχθην πρὸς σοφοῦ διδασκάλου.
280
βρίζει γὰρ αἷμα καὶ μαραίνεται χερός,
281
μητροκτόνον μίασμα δ’ἔκπλυτον πέλει ·
282
ποταίνιον γὰρ ὂν πρὸς ἑστίᾳ θεοῦ
283
Φοίβου καθαρμοῖς ἠλάθη χοιροκτόνοις.
284
πολὺς δέ μοι γένοιτ’ἂν ἐξ ἀρχῆς λόγος,
285
ὅσοις προσῆλθον ἀβλαβεῖ ξυνουσίᾳ.
286
287
καὶ νῦν ἀφ’ἁγνοῦ στόματος εὐφήμως καλῶ
288
χώρας ἄνασσαν τῆσδ’Ἀθηναίαν ἐμοὶ
289
μολεῖν ἀρωγόν · κτήσεται δ’ἄνευ δορὸς
290
αὐτόντε καὶ γῆν καὶ τὸν Ἀργεῖον λεὼν
291
πιστὸν δικαίως ἐς τὸ πᾶντε σύμμαχον.
292
ἀλλ’εἴτε χώρας ἐν τόποις Λιβυστικοῖς,
293
Τρίτωνος ἀμφὶ χεῦμα γενεθλίου πόρου,
294
τίθησιν ὀρθὸν κατηρεφῆ πόδα,
295
φίλοις ἀρήγουσ’, εἴτε Φλεγραίαν πλάκα
296
θρασὺς ταγοῦχος ὡς ἀνὴρ ἐπισκοπεῖ,
297
ἔλθοι κλύει δὲ καὶ πρόσωθεν ὢν θεός
298
ὅπως γένοιτο τῶνδ’ἐμοὶ λυτήριος.
Χορος
Χο.
Χο.
299
οὔτοι σ’Ἀπόλλων οὐ δ’Ἀθηναίας σθένος
300
ῥύσαιτ’ἂν ὥστε μὴ οὐ παρημελημένον
301
ἔρρειν, τὸ χαίρειν μὴ μαθόνθ’ὅπου φρενῶν,
302
ἀναίματον βόσκημα δαιμόνων, σκιάν.
303
οὐ δ’ἀντιφωνεῖς, ἀλλ’ἀποπτύεις λόγους,
304
ἐμοὶ τραφείςτε καὶ καθιερωμένος;
305
καὶ ζῶν με δαίσεις οὐ δὲ πρὸς βωμῷ σφαγείς ·
306
ὕμνον δ’ἀκούσῃ τόνδε δέσμιον σέθεν.
307
ἄγε δὴ καὶ χορὸν ἅψωμεν, ἐπεὶ
308
μοῦσαν στυγερὰν
309
ἀποφαίνεσθαι δεδόκηκεν,
310
λέξαιτε λάχη τὰ κατ’ἀνθρώπους
311
ὡς ἐπινωμᾷ στάσις ἁμά.
312
εὐθυδίκαιοι δ’οἰόμεθ’εἶναι ·
313
τὸν μὲν καθαρὰς χεῖρας προνέμοντ’
314
οὔτις ἐφέρπει μῆνις ἀφ’ἡμῶν,
315
ἀσινὴς δ’αἰῶνα διοιχνεῖ ·
316
ὅστις δ’ἀλιτὼν ὥσπερ ὅδ’ἁνὴρ
317
χεῖρας φονίας ἐπικρύπτει,
318
μάρτυρες ὀρθαὶ τοῖσι θανοῦσιν
319
παραγιγνόμεναι πράκτορες αἵματος
320
αὐτῷ τελέως ἐφάνημεν.
321
μᾶτερ μ’ἔτικτες, μᾶτερ
322
Νύξ, ἀλαοῖσι καὶ δεδορκόσιν
323
ποινάν, κλῦθ’. Λατοῦς γὰρ
324
ἶνίς μ’ἄτιμον τίθησιν
325
τόνδ’ἀφαιρούμενος
326
πτῶκα, ματρῷον
327
ἅγνισμα κύριον φόνου.
328
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
329
τόδε μέλος, παρακοπά,
330
παραφορὰ φρενοδαλής,
331
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
332
δέσμιος φρενῶν,
333
ἀφόρμικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
334
τοῦτο γὰρ λάχος διανταία
335
Μοῖρ’ἐπέκλωσεν ἐμπέδως ἔχειν,
336
θνατῶν τοῖσιν αὐτουργίαι
337
ξυμπέσωσιν μάταιοι,
338
τοῖς ὁμαρτεῖν, ὄφρ’ἂν
339
γᾶν ὑπέλθῃ · θανὼν δ’
340
οὐκ ἄγαν ἐλεύθερος.
341
ἐπὶ δὲ τῷ τεθυμένῳ
342
τόδε μέλος, παρακοπά,
343
παραφορὰ φρενοδαλής,
344
ὕμνος ἐξ Ἐρινύων,
345
δέσμιος φρενῶν,
346
ἀφόρμικτος, αὐονὰ βροτοῖς.
349
γιγνομέναισι λάχη τάδ’ἐφ’ἁμὶν ἐκράνθη ·
350
ἀθανάτων δ’ἀπέχειν χέρας, οὐ δέ τις ἐστί
351
συνδαίτωρ μετάκοινος ·
352
παλλεύκων δὲ πέπλων ἀπόμοιρος ἄκληρος ἐτύχθην
353
–⏑–⏑–⏑–.
354
δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
355
ἀνατροπάς, ὅταν Ἄρης
356
τιθασὸς ὢν φίλον ἕλῃ.
357
ἐπὶ τὸν ὧδ’ἱέμεναι
358
κρατερὸν ὄνθ’ὅμως
359
ἀμαυροῦμεν ὑφ’αἵματος νέου.
360
σπεύδομεν αἵδ’ἀφελεῖν τινὰ τάσδε μερίμνας,
361
θεῶν δ’ἀτέλειαν ἐμαῖς μελέταις ἐπικραίνειν,
362
μη δ’εἰς ἄγκρισιν ἐλθεῖν ·
365
Ζεὺς δ’αἱμοσταγὲς ἀξιόμισον ἔθνος τόδε λέσχας
367
ἇς ἀπηξιώσατο.
354a
δωμάτων γὰρ εἱλόμαν
355a
ἀνατροπάς, ὅταν Ἄρης
356a
τιθασὸς ὢν φίλον ἕλῃ.
357a
ἐπὶ τὸν ὧδ’ἱέμεναι
358a
κρατερὸν ὄνθ’ὅμως
359a
ἀμαυροῦμεν ὑφ’αἵματος νέου.
368
δόξαιτ’ἀνδρῶν καὶ μάλ’ὑπ’αἰθέρι σεμναὶ
369
τακόμεναι κατὰ γᾶν μινύθουσιν ἄτιμοι
370
ἁμετέραις ἐφόδοις μελανείμοσιν,
371
ὀρχησμοῖςτ’ἐπιφθόνοις ποδός.
372
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
373
ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ
374
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν,
375
σφαλερὰ καὶ τανυδρόμοις
376
κῶλα, δύσφορον ἄταν.
377
πίπτων δ’οὐκ οἶδεν τόδ’ὑπ’ἄφρονι λύμᾳ ·
378
τοῖον ἐπὶ κνέφας ἀνδρὶ μύσος πεπόταται,
379
καὶ δνοφεράν τιν’ἀχλὺν κατὰ δώματος
380
αὐδᾶται πολύστονος φάτις.
372a
μάλα γὰρ οὖν ἁλομένα
373a
ἀνέκαθεν βαρυπεσῆ
374a
καταφέρω ποδὸς ἀκμάν,
375a
σφαλερὰ καὶ τανυδρόμοις
376a
κῶλα, δύσφορον ἄταν.
381
μένει γάρ. εὐμήχανοί
382
τε καὶ τέλειοι, κακῶν
383
τε μνήμονες σεμναὶ
384
καὶ δυσπαρήγοροι βροτοῖς,
385
ἄτιμ’ἀτίετα διόμεναι
386
λάχη θεῶν διχοστατοῦντ’ἀνηλίῳ
387
λάμπᾳ, δυσοδοπαίπαλα
388
δερκομένοισι καὶ δυσομμάτοις ὁμῶς.
389
τίς οὖν τάδ’οὐχ ἅζεταί
390
τε καὶ δέδοικεν βροτῶν,
391
ἐμοῦ κλύων θεσμὸν
392
τὸν μοιρόκραντον ἐκ θεῶν
393
δοθέντα τέλεον; ἔτι δέ μοι
394
μένει γέρας παλαιόν, οὐ δ’ἀτιμίας
395
κύρω, καίπερ ὑπὸ χθόνα
396
τάξιν ἔχουσα καὶ δυσήλιον κνέφας.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
397
πρόσωθεν ἐξήκουσα κληδόνος βοὴν
398
ἀπὸ Σκαμάνδρου γῆν καταφθατουμένη,
399
ἣν δῆτ’Ἀχαιῶν ἄκτορέςτε καὶ πρόμοι,
400
τῶν αἰχμαλώτων χρημάτων λάχος μέγα,
401
ἔνειμαν αὐτόπρεμνον εἰς τὸ πᾶν ἐμοί,
402
ἐξαίρετον δώρημα Θησέως τόκοις ·
403
ἔνθεν διώκουσ’ἦλθον ἄτρυτον πόδα,
404
πτερῶν ἄτερ ῥοιβδοῦσα κόλπον αἰγίδος.
405
406
καινὴν δ’ὁρῶσα τήνδ’ὁμιλίαν χθονὸς
407
ταρβῶ μὲν οὐδέν, θαῦμα δ’ὄμμασιν πάρα.
408
τίνες ποτ’ἐστέ; πᾶσι δ’ἐς κοινὸν λέγω ·
409
βρέταςτε τοὐμὸν τῷδ’ἐφημένῳ ξένῳ,
410
ὑμᾶςθ’ὁμοίας οὐδενὶ σπαρτῶν γένει,
411
οὔτ’ἐν θεαῖσι πρὸς θεῶν ὁρωμένας
412
οὔτ’οὖν βροτείοις ἐμφερεῖς μορφώμασιν.
413
λέγειν δ’ἄμομφον ὄντα τοὺς πέλας κακῶς
414
πρόσω δικαίων ἠδ’ἀποστατεῖ θέμις.
Χορος
Χο.
Χο.
415
πεύσῃ τὰ πάντα συντόμως, Διὸς κόρη.
416
ἡμεῖς γάρ ἐσμεν Νυκτὸς αἰανῆ τέκνα.
417
Ἀραὶ δ’ἐν οἴκοις γῆς ὑπαὶ κεκλήμεθα.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
418
γένος μὲν οἶδα κληδόναςτ’ἐπωνύμους.
Χορος
Χο.
Χο.
419
τιμάς γε μὲν δὴ τὰς ἐμὰς πεύσῃ τάχα.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
420
μάθοιμ’ἄν, εἰ λέγοι τις ἐμφανῆ λόγον.
Χορος
Χο.
Χο.
421
βροτοκτονοῦντας ἐκ δόμων ἐλαύνομεν.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
422
καὶ τῷ κτανόντι ποῦ τὸ τέρμα τῆς φυγῆς;
Χορος
Χο.
Χο.
423
ὅπου τὸ χαίρειν μηδαμοῦ νομίζεται.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
424
καὶ τοιαύτας τῷδ’ἐπιρροιζεῖς φυγάς;
Χορος
Χο.
Χο.
425
φονεὺς γὰρ εἶναι μητρὸς ἠξιώσατο.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
426
ἄλλαις ἀνάγκαις, τινος τρέων κότον;
Χορος
Χο.
Χο.
427
ποῦ γὰρ τοσοῦτο κέντρον ὡς μητροκτονεῖν;
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
428
δυοῖν παρόντοιν ἥμισυς λόγου πάρα.
Χορος
Χο.
Χο.
429
ἀλλ’ὅρκον οὐ δέξαιτ’ἄν, οὐ δοῦναι θέλοι.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
430
κλύειν δίκαιος μᾶλλον πρᾶξαι θέλεις.
Χορος
Χο.
Χο.
431
πῶς δή; δίδαξον · τῶν σοφῶν γὰρ οὐ πένῃ.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
432
ὅρκοις τὰ μὴ δίκαια μὴ νικᾶν λέγω.
Χορος
Χο.
Χο.
433
ἀλλ’ἐξέλεγχε, κρῖνε δ’εὐθεῖαν δίκην.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
434
κἀπ’ἐμοὶ τρέποιτ’ἂν αἰτίας τέλος;
Χορος
Χο.
Χο.
435
πῶς δ’οὔ; σέβουσαί γ’ἀξίαν κἀπ’ἀξίων.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
436
τί πρὸς τάδ’εἰπεῖν, ξέν’, ἐν μέρει θέλεις;
437
λέξας δὲ χώραν καὶ γένος καὶ ξυμφορὰς
438
τὰς σάς, ἔπειτα τόνδ’ἀμυναθοῦ ψόγον ·
439
εἴπερ πεποιθὼς τῇ δίκῃ βρέτας τόδε
440
ἧσαι φυλάσσων ἑστίας ἁμῆς πέλας
441
σεμνὸς προσίκτωρ ἐν τρόποις Ἰξίονος.
442
τούτοις ἀμείβου πᾶσιν εὐμαθές τί μοι.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
443
ἄνασσ’Ἀθάνα, πρῶτον ἐκ τῶν ὑστάτων
444
τῶν σῶν ἐπῶν μέλημ’ἀφαιρήσω μέγα.
445
οὐκ εἰμὶ προστρόπαιος, οὐ δ’ἔχων μύσος
446
πρὸς χειρὶ τἠμῇ τὸ σὸν ἐφεζόμην βρέτας.
447
τεκμήριον δὲ τῶνδέ σοι λέξω μέγα.
448
ἄφθογγον εἶναι τὸν παλαμναῖον νόμος,
449
ἔστ’ἂν πρὸς ἀνδρὸς αἵματος καθαρσίου
450
σφαγαὶ καθαιμάξωσι νεοθήλου βοτοῦ.
451
πάλαι πρὸς ἄλλοις ταῦτ’ἀφιερώμεθα
452
οἴκοισι, καὶ βοτοῖσι καὶ ῥυτοῖς πόροις.
453
ταύτην μὲν οὕτω φροντίδ’ἐκποδὼν λέγω.
454
γένος δὲ τοὐμὸν ὡς ἔχει πεύσῃ τάχα.
455
Ἀργεῖός εἰμι, πατέρα δ’ἱστορεῖς καλῶς,
456
Ἀγαμέμνον’, ἀνδρῶν ναυβατῶν ἁρμόστορα,
457
ξὺν σὺ Τροίαν ἄπολιν Ἰλίου πόλιν
458
ἔθηκας. ἔφθιθ’οὗτος οὐ καλῶς, μολὼν
459
εἰς οἶκον · ἀλλά νιν κελαινόφρων ἐμὴ
460
μήτηρ κατέκτα, ποικίλοις ἀγρεύμασιν
461
κρύψασ’, λουτρῶν ἐξεμαρτύρει φόνον.
462
κἀγὼ κατελθών, τὸν πρὸ τοῦ φεύγων χρόνον,
463
ἔκτεινα τὴν τεκοῦσαν, οὐκ ἀρνήσομαι,
464
ἀντικτόνοις ποιναῖσι φιλτάτου πατρός.
465
καὶ τῶνδε κοινῇ Λοξίας ἐπαίτιος,
466
ἄλγη προφωνῶν ἀντίκεντρα καρδίᾳ,
467
εἰ μή τι τῶνδ’ἔρξαιμι τοὺς ἐπαιτίους.
468
σὺ δ’εἰ δικαίως εἴτε μὴ κρῖνον δίκην ·
469
πράξας γὰρ ἐν σοὶ πανταχῇ τάδ’αἰνέσω.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
470
τὸ πρᾶγμα μεῖζον, εἴ τις οἴεται τόδε
471
βροτὸς δικάζειν · οὐ δὲ μὴν ἐμοὶ θέμις
472
φόνου διαιρεῖν ὀξυμηνίτου δίκας ·
473
ἄλλωςτε καὶ σὺ μὲν κατηρτυκὼς ἐμοῖς
474
ἱκέτης προσῆλθες καθαρὸς ἀβλαβὴς δόμοις ·
475
οὕτως δ’ἄμομφον ὄντα σ’αἰδοῦμαι πόλει.
476
αὗται δ’ἔχουσι μοῖραν οὐκ εὐπέμπελον,
477
καὶ μὴ τυχοῦσαι πράγματος νικηφόρου,
478
χώρᾳ μεταῦθις ἰὸς ἐκ φρονημάτων
479
πέδοι πεσὼν ἄφερτος αἰανὴς νόσος.
480
τοιαῦτα μὲν τάδ’ἐστίν · ἀμφότερα, μένειν
481
πέμπειντε δυσπήμαντ’ἀμηχάνως ἐμοί.
482
ἐπεὶ δὲ πρᾶγμα δεῦρ’ἐπέσκηψεν τόδε,
483
φόνων δικαστὰς ὁρκίους αἱρουμένη
484
θεσμὸν τὸν εἰς ἅπαντ’ἐγὼ θήσω χρόνον.
485
ὑμεῖς δὲ μαρτύριάτε καὶ τεκμήρια
486
καλεῖσθ’, ἀρωγὰ τῆς δίκης ὁρκώματα ·
487
κρίνασα δ’ἀστῶν τῶν ἐμῶν τὰ βέλτατα
488
ἥξω, διαιρεῖν τοῦτο πρᾶγμ’ἐτητύμως,
489
ὅρκον πορόντας μηδὲν ἔκδικον φράσειν.
Χορος
Χο.
Χο.
490
νῦν καταστροφαὶ νέων
491
θεσμίων, εἰ
492
κρατήσει δίκατε καὶ βλάβα
493
τοῦδε ματροκτόνου.
494
πάντας ἤδη τόδ’ἔργον
495
εὐχερείᾳ συναρμόσει βροτούς ·
496
πολλὰ δ’ἔτυμα παιδότρωτα
497
πάθεα προσμένει
498
τοκεῦσιν μεταῦθις ἐν χρόνῳ.
499
οὐ δὲ γὰρ βροτοσκόπων
500
μαινάδων τῶνδ’
501
ἐφέρψει κότος τις ἐργμάτων
502
πάντ’ἐφήσω μόρον.
503
πεύσεται δ’ἄλλος ἄλλοθεν,
504
προφωνῶν τὰ τῶν πέλας κακά,
505
λῆξιν ὑπόδοσίντε μόχθων ·
506
ἄκεάτ’οὐ βέβαια
507
τλάμων μάταν παρηγορεῖ.
508
μη δέ τις κικλῃσκέτω
509
ξυμφορᾷ τετυμμένος,
510
τοῦτ’ἔπος θροούμενος,
511
δίκα,
512
θρόνοιτ’Ἐρινύων.
513
ταῦτά τις τάχ’ἂν πατὴρ
514
τεκοῦσα νεοπαθὴς
515
οἶκτον οἰκτίσαιτ’,
516
ἐπειδὴ πίτνει δόμος δίκας.
517
ἔσθ’ὅπου τὸ δεινὸν εὖ,
518
καὶ φρενῶν ἐπίσκοπον
519
δεῖ μένειν καθήμενον.
520
ξυμφέρει
521
σωφρονεῖν ὑπὸ στένει.
522
τίς δὲ μηδὲν ἐν δέει
523
καρδίαν ἂν ἀνατρέφων
524
πόλις βροτόςθ’
525
ὁμοίως ἔτ’ἂν σέβοι δίκαν;
526
μήτ’ἀνάρχετον βίον
527
μήτε δεσποτούμενον
528
αἰνέσῃς.
529
παντὶ μέσῳ τὸ κράτος
530
θεὸς ὤπασεν, ἄλλ’
531
ἄλλᾳ δ’ἐφορεύει.
532
ξύμμετρον δ’ἔπος λέγω,
533
δυσσεβίας μὲν ὕβρις
534
τέκος ὡς ἐτύμως ·
535
ἐκ δ’
536
ὑγιείας φρενῶν πάμφιλος
537
καὶ πολύευκτος ὄλβος.
538
ἐς τὸ πᾶν δέ σοι λέγω,
539
βωμὸν αἴδεσαι Δίκας ·
540
μη δέ νιν
541
κέρδος ἰδὼν ἀθέῳ
542
ποδὶ λὰξ ἀτίσῃς ·
543
ποινὰ γὰρ ἐπέσται.
544
κύριον μένει τέλος.
545
πρὸς τάδε τις τοκέων
546
σέβας εὖ προτίων
547
καὶ
548
ξενοτίμους δόμων ἐπιστροφὰς
549
αἰδόμενός τις ἔστω.
550
ἑκὼν δ’ἀνάγκας ἄτερ δίκαιος ὢν
551
οὐκ ἄνολβος ἔσται ·
552
πανώλεθρος δ’οὔποτ’ἂν γένοιτο.
553
τὸν ἀντίτολμον δέ φαμι παρβάταν
554
ἄγοντα πολλὰ παντόφυρτ’ἄνευ δίκας
555
βιαίως ξὺν χρόνῳ καθήσειν
556
λαῖφος, ὅταν λάβῃ πόνος
557
θραυομένας κεραίας.
558
καλεῖ δ’ἀκούοντας οὐδὲν ἐν μέσᾳ
559
δυσπαλεῖτε δίνᾳ ·
560
γελᾷ δὲ δαίμων ἐπ’ἀνδρὶ θερμῷ,
561
τὸν οὔποτ’αὐχοῦντ’ἰδὼν ἀμαχάνοις
562
δύαις λαπαδνὸν οὐ δ’ὑπερθέοντ’ἄκραν ·
563
δι’αἰῶνος δὲ τὸν πρὶν ὄλβον
564
ἕρματι προσβαλὼν δίκας
565
ὤλετ’ἄκλαυτος, αἶστος.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
566
κήρυσσε, κῆρυξ, καὶ στρατὸν κατειργαθοῦ,
567
τ’οὖν διάτορος Τυρσηνικὴ
568
σάλπιγξ, βροτείου πνεύματος πληρουμένη,
569
ὑπέρτονον γήρυμα φαινέτω στρατῷ.
570
πληρουμένου γὰρ τοῦδε βουλευτηρίου
571
σιγᾶν ἀρήγει καὶ μαθεῖν θεσμοὺς ἐμοὺς
572
πόλιντε πᾶσαν εἰς τὸν αἰανῆ χρόνον
573
καὶ τούσδ’ὅπως ἂν εὖ καταγνωσθῇ δίκη.
Χορος
Χο.
Χο.
574
ἄναξ Ἄπολλον, ὧν ἔχεις αὐτὸς κράτει.
575
τί τοῦδε σοὶ μέτεστι πράγματος λέγε.
Απολλων
Απ.
Απ.
576
καὶ μαρτυρήσων ἦλθον ἔστι γὰρ νόμῳ
577
ἱκέτης ὅδ’ἁνὴρ καὶ δόμων ἐφέστιος
578
ἐμῶν, φόνου δὲ τοῦδ’ἐγὼ καθάρσιος
579
καὶ ξυνδικήσων αὐτός · αἰτίαν δ’ἔχω
580
τῆς τοῦδε μητρὸς τοῦ φόνου. σὺ δ’εἴσαγε
581
ὅπωςτ’ἐπίστᾳ τήνδε κύρωσον δίκην.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
582
ὑμῶν μῦθος, εἰσάγω δὲ τὴν δίκην ·
583
γὰρ διώκων πρότερος ἐξ ἀρχῆς λέγων
584
γένοιτ’ἂν ὀρθῶς πράγματος διδάσκαλος.
Χορος
Χο.
Χο.
585
πολλαὶ μέν ἐσμεν, λέξομεν δὲ συντόμως.
586
ἔπος δ’ἀμείβου πρὸς ἔπος ἐν μέρει τιθείς.
587
τὴν μητέρ’εἰπὲ πρῶτον εἰ κατέκτονας.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
588
ἔκτεινα · τούτου δ’οὔτις ἄρνησις πέλει.
Χορος
Χο.
Χο.
589
ἓν μὲν τόδ’ἤδη τῶν τριῶν παλαισμάτων.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
590
οὐ κειμένῳ πω τόνδε κομπάζεις λόγον.
Χορος
Χο.
Χο.
591
εἰπεῖν γε μέντοι δεῖ σ’ὅπως κατέκτανες.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
592
λέγω · ξιφουλκῷ χειρὶ πρὸς δέρην τεμών.
Χορος
Χο.
Χο.
593
πρὸς τοῦ δ’ἐπείσθης καὶ τίνος βουλεύμασιν;
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
594
τοῖς τοῦδε θεσφάτοισι · μαρτυρεῖ δέ μοι.
Χορος
Χο.
Χο.
595
μάντις ἐξηγεῖτό σοι μητροκτονεῖν;
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
596
καὶ δεῦρό γ’ἀεὶ τὴν τύχην οὐ μέμφομαι.
Χορος
Χο.
Χο.
597
ἀλλ’εἴ σε μάρψει ψῆφος, ἄλλ’ἐρεῖς τάχα.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
598
πέποιθ’. ἀρωγὰς δ’ἐκ τάφου πέμψει πατήρ.
Χορος
Χο.
Χο.
599
νεκροῖσί νυν πέπισθι μητέρα κτανών.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
600
δυοῖν γὰρ εἶχε προσβολὰς μιασμάτοιν.
Χορος
Χο.
Χο.
601
πῶς δή; δίδαξον τοὺς δικάζοντας τάδε.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
602
ἀνδροκτονοῦσα πατέρ’ἐμὸν κατέκτανεν.
Χορος
Χο.
Χο.
603
τοιγὰρ σὺ μὲν ζῇς, δ’ἐλευθέρα φόνῳ.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
604
τί δ’οὐκ ἐκείνην ζῶσαν ἤλαυνες φυγῇ;
Χορος
Χο.
Χο.
605
οὐκ ἦν ὅμαιμος φωτὸς ὃν κατέκτανεν.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
606
ἐγὼ δὲ μητρὸς τῆς ἐμῆς ἐν αἵματι;
Χορος
Χο.
Χο.
607
πῶς γάρ σ’ἔθρεψ’ἂν ἐντός, μιαιφόνε,
608
ζώνης; ἀπεύχῃ μητρὸς αἷμα φίλτατον;
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
609
ἤδη σὺ μαρτύρησον · ἐξηγοῦ δέ μοι,
610
Ἄπολλον, εἴ σφε σὺν δίκῃ κατέκτανον.
611
δρᾶσαι γὰρ ὥσπερ ἐστὶν οὐκ ἀρνούμεθα.
612
ἀλλ’εἰ δίκαιον εἴτε μὴ τῇ σῇ φρενὶ
613
δοκεῖ τόδ’αἷμα, κρῖνον, ὡς τούτοις φράσω.
Απολλων
Απ.
Απ.
614
λέξω πρὸς ὑμᾶς τόνδ’Ἀθηναίας μέγαν
615
θεσμὸν δικαίως, μάντις ὢν δ’οὐ ψεύσομαι.
616
οὐπώποτ’εἶπον μαντικοῖσιν ἐν θρόνοις,
617
οὐκ ἀνδρός, οὐ γυναικός, οὐ πόλεως πέρι,
618
μὴ κελεύσαι Ζεὺς Ὀλυμπίων πατήρ.
619
τὸ μὲν δίκαιον τοῦθ’ὅσον σθένει μαθεῖν,
620
βουλῇ πιφαύσκω δ’ὔμμ’ἐπισπέσθαι πατρός ·
621
ὅρκος γὰρ οὔτι Ζηνὸς ἰσχύει πλέον.
Χορος
Χο.
Χο.
622
Ζεύς, ὡς λέγεις σύ, τόνδε χρησμὸν ὤπασε,
623
φράζειν Ὀρέστῃ τῷδε, τὸν πατρὸς φόνον
624
πράξαντα μητρὸς μηδαμοῦ τιμὰς νέμειν;
Απολλων
Απ.
Απ.
625
οὐ γάρ τι ταὐτὸν ἄνδρα γενναῖον θανεῖν
626
διοσδότοις σκήπτροισι τιμαλφούμενον,
627
καὶ ταῦτα πρὸς γυναικός, οὔ τι θουρίοις
628
τόξοις ἑκηβόλοισιν, ὥστ’Ἀμαζόνος,
629
ἀλλ’ὡς ἀκούσῃ, Παλλὰς οἵτ’ἐφήμενοι
630
ψήφῳ διαιρεῖν τοῦδε πράγματος πέρι.
631
ἀπὸ στρατείας γάρ νιν ἠμποληκότα
632
τὰ πλεῖστ’ἄμεινον εὔφροσιν δεδεγμένη,
633
δροίτῃ περῶντι λουτρὰ κἀπὶ τέρματι
634
φᾶρος περεσκήνωσεν , ἐν δ’ἀτέρμονι
635
κόπτει πεδήσασ’ἄνδρα δαιδάλῳ πέπλῳ.
636
ἀνδρὸς μὲν ὑμῖν οὗτος εἴρηται μόρος
637
τοῦ παντοσέμνου, τοῦ στρατηλάτου νεῶν.
638
ταύτην τοιαύτην εἶπον, ὡς δηχθῇ λεώς,
639
ὅσπερ τέτακται τήνδε κυρῶσαι δίκην.
Χορος
Χο.
Χο.
640
πατρὸς προτιμᾷ Ζεὺς μόρον τῷ σῷ λόγῳ ·
641
αὐτὸς δ’ἔδησε πατέρα πρεσβύτην Κρόνον.
642
πῶς ταῦτα τούτοις οὐκ ἐναντίως λέγεις;
643
ὑμᾶς δ’ἀκούειν ταῦτ’ἐγὼ μαρτύρομαι.
Απολλων
Απ.
Απ.
644
παντομισῆ κνώδαλα, στύγη θεῶν,
645
πέδας μὲν ἂν λύσειεν, ἔστι τοῦδ’ἄκος
646
καὶ κάρτα πολλὴ μηχανὴ λυτήριος ·
647
ἀνδρὸς δ’ἐπειδὰν αἷμ’ἀνασπάσῃ κόνις
648
ἅπαξ θανόντος, οὔτις ἔστ’ἀνάστασις.
649
τούτων ἐπῳδὰς οὐκ ἐποίησεν πατὴρ
650
οὑμός, τὰ δ’ἄλλα πάντ’ἄνωτε καὶ κάτω
651
στρέφων τίθησιν οὐδὲν ἀσθμαίνων μένει.
Χορος
Χο.
Χο.
652
πῶς γὰρ τὸ φεύγειν τοῦδ’ὑπερδικεῖς ὅρα ·
653
τὸ μητρὸς αἷμ’ὅμαιμον ἐκχέας πέδοι
654
ἔπειτ’ἐν Ἄργει δώματ’οἰκήσει πατρός;
655
ποίοισι βωμοῖς χρώμενος τοῖς δημίοις;
656
ποία δὲ χέρνιψ φρατέρων προσδέξεται;
Απολλων
Απ.
Απ.
657
καὶ τοῦτο λέξω, καὶ μάθ’ὡς ὀρθῶς ἐρῶ.
658
οὔκ ἔστι μήτηρ κεκλημένου τέκνου
659
τοκεύς, τροφὸς δὲ κύματος νεοσπόρου.
660
τίκτει δ’ θρῴσκων, δ’ἅπερ ξένῳ ξένη
661
ἔσωσεν ἔρνος, οἷσι μὴ βλάψῃ θεός.
662
τεκμήριον δὲ τοῦδέ σοι δείξω λόγου.
663
πατὴρ μὲν ἂν γένοιτ’ἄνευ μητρός · πέλας
664
μάρτυς πάρεστι παῖς Ὀλυμπίου Διός,
665
οὐ δ’ἐν σκότοισι νηδύος τεθραμμένη,
666
ἀλλ’οἷον ἔρνος οὔτις ἂν τέκοι θεός.
667
ἐγὼ δέ, Παλλάς, τἄλλαθ’ὡς ἐπίσταμαι,
668
τὸ σὸν πόλισμα καὶ στρατὸν τεύξω μέγαν,
669
καὶ τόνδ’ἔπεμψα σῶν δόμων ἐφέστιον,
670
ὅπως γένοιτο πιστὸς εἰς τὸ πᾶν χρόνου
671
καὶ τόνδ’ἐπικτήσαιο σύμμαχον, θεά,
672
καὶ τοὺς ἔπειτα, καὶ τάδ’αἰανῶς μένοι
673
στέργειν τὰ πιστὰ τῶνδε τοὺς ἐπισπόρους.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
674
ἤδη κελεύω τούσδ’ἀπὸ γνώμης φέρειν
675
ψῆφον δικαίαν, ὡς ἅλις λελεγμένων;
Χορος
Χο.
Χο.
676
ἡμῖν μὲν ἤδη πᾶν τετόξευται βέλος.
677
μένω δ’ἀκοῦσαι πῶς ἀγὼν κριθήσεται.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
678
τί γάρ; πρὸς ὑμῶν πῶς τιθεῖσ’, ἄμομφος ;
Απολλων
Απ.
Απ.
679
ἠκούσαθ’ὧν ἠκούσατ’, ἐν δὲ καρδίᾳ
680
ψῆφον φέροντες ὅρκον αἰδεῖσθε, ξένοι.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
681
κλύοιτ’ἂν ἤδη θεσμόν, Ἀττικὸς λεώς,
682
πρώτας δίκας κρίνοντες αἵματος χυτοῦ.
683
ἔσται δὲ καὶ τὸ λοιπὸν Αἰγέως στρατῷ
684
αἰεὶ δικαστῶν τοῦτο βουλευτήριον.
685
πάγον δ’Ἄρειον τόνδ’, Ἀμαζόνων ἕδραν
686
σκηνάςθ’, ὅτ’ἦλθον Θησέως κατὰ φθόνον
687
στρατηλατοῦσαι, καὶ πόλιν νεόπτολιν
688
τήνδ’ὑψίπυργον ἀντεπύργωσαν τότε,
689
Ἄρει δ’ἔθυον, ἔνθεν ἔστ’ἐπώνυμος
690
πέτρα, πάγοςτ’Ἄρειος · ἐν δὲ τῷ σέβας
691
ἀστῶν φόβοςτε ξυγγενὴς τὸ μὴ ἀδικεῖν
692
σχήσει τότ’ἦμαρ καὶ κατ’εὐφρόνην ὁμῶς,
693
αὐτῶν πολιτῶν μὴ ’πιχραινόντων νόμους
694
κακαῖς ἐπιρροαῖσι · βορβόρῳ δ’ὕδωρ
695
λαμπρὸν μιαίνων οὔποθ’εὑρήσεις ποτόν.
696
τὸ μήτ’ἄναρχον μήτε δεσποτούμενον
697
ἀστοῖς περιστέλλουσι βουλεύω σέβειν,
698
καὶ μὴ τὸ δεινὸν πᾶν πόλεως ἔξω βαλεῖν.
699
τίς γὰρ δεδοικὼς μηδὲν ἔνδικος βροτῶν;
700
τοιόνδε τοι ταρβοῦντες ἐνδίκως σέβας
701
ἔρυμάτε χώρας καὶ πόλεως σωτήριον
702
ἔχοιτ’ἄν, οἷον οὔτις ἀνθρώπων ἔχει,
703
οὔτ’ἐν Σκύθῃσιν οὔτε Πέλοπος ἐν τόποις.
704
κερδῶν ἄθικτον τοῦτο βουλευτήριον,
705
αἰδοῖον, ὀξύθυμον, εὑδόντων ὕπερ
706
ἐγρηγορὸς φρούρημα γῆς καθίσταμαι.
707
ταύτην μὲν ἐξέτειν’ἐμοῖς παραίνεσιν
708
ἀστοῖσιν εἰς τὸ λοιπόν · ὀρθοῦσθαι δὲ χρὴ
709
καὶ ψῆφον αἴρειν καὶ διαγνῶναι δίκην
710
αἰδουμένους τὸν ὅρκον. εἴρηται λόγος.
Χορος
Χο.
Χο.
711
καὶ μὴν βαρεῖαν τήνδ’ὁμιλίαν χθονὸς
712
ξύμβουλός εἰμι μηδαμῶς ἀτιμάσαι.
Απολλων
Απ.
Απ.
713
κἄγωγε χρησμοὺς τοὺς ἐμούςτε καὶ Διὸς
714
ταρβεῖν κελεύω μη δ’ἀκαρπώτους κτίσαι.
Χορος
Χο.
Χο.
715
ἀλλ’αἱματηρὰ πράγματ’οὐ λαχὼν σέβεις,
716
μαντεῖα δ’οὐκέθ’ἁγνὰ μαντεύσῃ νέμων.
Απολλων
Απ.
Απ.
717
καὶ πατήρ τι σφάλλεται βουλευμάτων
718
πρωτοκτόνοισι προστροπαῖς Ἰξίονος;
Χορος
Χο.
Χο.
719
λέγεις · ἐγὼ δὲ μὴ τυχοῦσα τῆς δίκης
720
βαρεῖα χώρᾳ τῇδ’ὁμιλήσω πάλιν.
Απολλων
Απ.
Απ.
721
ἀλλ’ἔντε τοῖς νέοισι καὶ παλαιτέροις
722
θεοῖς ἄτιμος εἶ σύ · νικήσω δ’ἐγώ.
Χορος
Χο.
Χο.
723
τοιαῦτ’ἔδρασας καὶ Φέρητος ἐν δόμοις ·
724
Μοίρας ἔπεισας ἀφθίτους θεῖναι βροτούς.
Απολλων
Απ.
Απ.
725
οὔκουν δίκαιον τὸν σέβοντ’εὐεργετεῖν,
726
ἄλλωςτε πάντως χὤτε δεόμενος τύχοι;
Χορος
Χο.
Χο.
727
σύ τοι παλαιὰς διανομὰς καταφθίσας
728
οἴνῳ παρηπάτησας ἀρχαίας θεάς.
Απολλων
Απ.
Απ.
729
σύ τοι τάχ’οὐκ ἔχουσα τῆς δίκης τέλος
730
ἐμῇ τὸν ἰὸν οὐδὲν ἐχθροῖσιν βαρύν.
Χορος
Χο.
Χο.
731
ἐπεὶ καθιππάζῃ με πρεσβῦτιν νέος,
732
δίκης γενέσθαι τῆσδ’ἐπήκοος μένω,
733
ὡς ἀμφίβουλος οὖσα θυμοῦσθαι πόλει.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
734
ἐμὸν τόδ’ἔργον, λοισθίαν κρῖναι δίκην.
735
ψῆφον δ’Ὀρέστῃ τήνδ’ἐγὼ προσθήσομαι.
736
μήτηρ γὰρ οὔτις ἐστὶν μ’ἐγείνατο,
737
τὸ δ’ἄρσεν αἰνῶ πάντα, πλὴν γάμου τυχεῖν,
738
ἅπαντι θυμῷ, κάρτα δ’εἰμὶ τοῦ πατρός.
739
οὕτω γυναικὸς οὐ προτιμήσω μόρον
740
ἄνδρα κτανούσης δωμάτων ἐπίσκοπον.
741
νικᾷ δ’Ὀρέστης, κἂν ἰσόψηφος κριθῇ.
742
ἐκβάλλεθ’ὡς τάχιστα τευχέων πάλους,
743
ὅσοις δικαστῶν τοῦτ’ἐπέσταλται τέλος.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
744
Φοῖβ’Ἄπολλον, πῶς ἀγὼν κριθήσεται;
Χορος
Χο.
Χο.
745
Νὺξ μέλαινα μῆτερ, ἆρ’ὁρᾷς τάδε;
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
746
νῦν ἀγχόνης μοι τέρματ’, φάος βλέπειν.
Χορος
Χο.
Χο.
747
ἡμῖν γὰρ ἔρρειν, πρόσω τιμὰς νέμειν.
Απολλων
Απ.
Απ.
748
πεμπάζετ’ὀρθῶς ἐκβολὰς ψήφων, ξένοι,
749
τὸ μὴ ’δικεῖν σέβοντες ἐν διαιρέσει.
750
γνώμης δ’ἀπούσης πῆμα γίγνεται μέγα,
751
βαλοῦσάτ’οἶκον ψῆφος ὤρθωσεν μία.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
752
ἀνὴρ ὅδ’ἐκπέφευγεν αἵματος δίκην ·
753
ἴσον γάρ ἐστι τἀρίθμημα τῶν πάλων.
Ορεστης
Ορ.
Ορ.
754
Παλλάς, σώσασα τοὺς ἐμοὺς δόμους.
755
γαίας πατρῴας ἐστερημένον σύ τοι
756
κατῴκισάς με · καί τις Ἑλλήνων ἐρεῖ,
757
Ἀργεῖος ἁνὴρ αὖθις ἔντε χρήμασιν
758
οἰκεῖ πατρῴοις, Παλλάδος καὶ Λοξίου
759
ἕκατι, καὶ τοῦ πάντα κραίνοντος τρίτου
760
σωτῆρος, ὃς πατρῷον αἰδεσθεὶς μόρον
761
σῴζει με, μητρὸς τάσδε συνδίκους ὁρῶν.
762
ἐγὼ δὲ χώρᾳ τῇδε καὶ τῷ σῷ στρατῷ
763
τὸ λοιπὸν εἰς ἅπαντα πλειστήρη χρόνον
764
ὁρκωμοτήσας νῦν ἄπειμι πρὸς δόμους,
765
μήτοι τιν’ἄνδρα δεῦρο πρυμνήτην χθονὸς
766
ἐλθόντ’ἐποίσειν εὖ κεκασμένον δόρυ.
767
αὐτοὶ γὰρ ἡμεῖς ὄντες ἐν τάφοις τότε
768
τοῖς τἀμὰ παρβαίνουσι νῦν ὁρκώματα
769
ἀμηχάνοισι πράξομεν δυσπραξίαις,
770
ὁδοὺς ἀθύμους καὶ παρόρνιθας πόρους
771
τιθέντες, ὡς αὐτοῖσι μεταμέλῃ πόνος ·
772
ὀρθουμένων δέ, καὶ πόλιν τὴν Παλλάδος
773
τιμῶσιν αἰεὶ τήνδε συμμάχῳ δορί,
774
αὐτοῖσιν ἡμεῖς ἐσμεν εὐμενέστεροι.
775
καὶ χαῖρε, καὶ σὺ καὶ πολισσοῦχος λεώς ·
776
πάλαισμ’ἄφυκτον τοῖς ἐναντίοις ἔχοις,
777
σωτήριόντε καὶ δορὸς νικηφόρον.
Χορος
Χο.
Χο.
778
ἰὼ θεοὶ νεώτεροι, παλαιοὺς νόμους
779
καθιππάσασθε κἀκ χερῶν εἵλεσθέ μου.
780
ἐγὼ δ’ἄτιμος τάλαινα βαρύκοτος
781
ἐν γᾷ τᾷδε, φεῦ,
782
ἰὸν ἰὸν ἀντιπενθῆ
783
μεθεῖσα καρδίας, σταλαγμὸν χθονὶ
784
ἄφορον · ἐκ δὲ τοῦ
785
λειχὴν ἄφυλλος, ἄτεκνος,
786
ἰὼ δίκα, πέδον ἐπισύμενος
787
βροτοφθόρους κηλῖδας ἐν χώρᾳ βαλεῖ.
788
στενάζω · τί ῥέξω;
789
γελῶμαι πολίταις.
790
δύσοισθ’ἅπαθον.
791
ἰὼ μεγάλα τοὶ κόραι δυστυχεῖς
792
Νυκτὸς ἀτιμοπενθεῖς.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
793
ἐμοὶ πίθεσθε μὴ βαρυστόνως φέρειν.
795
οὐ γὰρ νενίκησθ’, ἀλλ’ἰσόψηφος δίκη
796
ἐξῆλθ’ἀληθῶς, οὐκ ἀτιμίᾳ σέθεν ·
797
ἀλλ’ἐκ Διὸς γὰρ λαμπρὰ μαρτύρια παρῆν,
798
αὐτόςθ’ χρήσας αὐτὸς ἦν μαρτυρῶν,
799
ὡς ταῦτ’Ὀρέστην δρῶντα μὴ βλάβας ἔχειν.
800
ὑμεῖς δὲ μὴ θυμοῦσθε μη δὲ τῇδε γῇ
801
βαρὺν κότον σκήψητε, μη δ’ἀκαρπίαν
802
τεύξητ’, ἀφεῖσαι δαιμόνων σταλάγματα,
803
βρωτῆρας αἰχμὰς σπερμάτων ἀνημέρους.
804
ἐγὼ γὰρ ὑμῖν πανδίκως ὑπίσχομαι
805
ἕδραςτε καὶ κευθμῶνας ἐνδίκου χθονὸς
806
λιπαροθρόνοισιν ἡμένας ἐπ’ἐσχάραις
807
ἕξειν ὑπ’ἀστῶν τῶνδε τιμαλφουμένας.
Χορος
Χο.
Χο.
808
ἰὼ θεοὶ νεώτεροι, παλαιοὺς νόμους
809
καθιππάσασθε κἀκ χερῶν εἵλεσθέ μου.
810
ἐγὼ δ’ἄτιμος τάλαινα βαρύκοτος
811
ἐν γᾷ τᾷδε, φεῦ,
812
ἰὸν ἰὸν ἀντιπενθῆ
813
μεθεῖσα καρδίας, σταλαγμὸν χθονὶ
814
ἄφορον · ἐκ δὲ τοῦ
815
λειχὴν ἄφυλλος, ἄτεκνος,
816
ἰὼ δίκα, πέδον ἐπισύμενος
817
βροτοφθόρους κηλῖδας ἐν χώρᾳ βαλεῖ.
818
στενάζω · τί ῥέξω;
819
γελῶμαι πολίταις ·
820
δύσοισθ’ἅπαθον.
821
ἰὼ μεγάλα τοι κόραι δυστυχεῖς
822
Νυκτὸς ἀτιμοπενθεῖς.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
823
οὐκ ἔστ’ἄτιμοι, μη δ’ὑπερθύμως ἄγαν
825
θεαὶ βροτῶν κτίσητε δύσκηλον χθόνα.
826
κἀγὼ πέποιθα Ζηνί, καὶ τί δεῖ λέγειν;
827
καὶ κλῇδας οἶδα δώματος μόνη θεῶν,
828
ἐν κεραυνός ἐστιν ἐσφραγισμένος ·
829
ἀλλ’οὐδὲν αὐτοῦ δεῖ · σὺ δ’εὐπιθὴς ἐμοὶ
830
γλώσσης ματαίας μὴ ’κβάλῃς ἔπη χθονί,
831
καρπὸν φέροντα πάντα μὴ πράσσειν καλῶς.
832
κοίμα κελαινοῦ κύματος πικρὸν μένος
833
ὡς σεμνότιμος καὶ ξυνοικήτωρ ἐμοί ·
834
πολλῆς δὲ χώρας τῆσδ’ἔτ’ἀκροθίνια
835
θύη πρὸ παίδων καὶ γαμηλίου τέλους
836
ἔχουσ’ἐς αἰεὶ τόνδ’ἐπαινέσεις λόγον.
Χορος
Χο.
Χο.
837
ἐμὲ παθεῖν τάδε, φεῦ,
838
ἐμὲ παλαιόφρονα κατάτε γᾶς οἰκεῖν,
839
φεῦ, ἀτίετον μύσος.
840
πνέω τοι μένος ἅπαντάτε κότον.
841
οἶ οἶ δᾶ, φεῦ.
842
τίς μ’ὑποδύεται, τίς ὀδύνα πλευράς;
843
θυμὸν ἄιε, μᾶτερ
845
Νύξ · ἀπὸ γάρ με
846
τιμᾶν δαναιᾶν θεῶν
847
δυσπάλαμοι παρ’οὐδὲν ἦραν δόλοι.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
848
ὀργὰς ξυνοίσω σοι · γεραιτέρα γὰρ εἶ.
849
καὶ τῷ μὲν εἶ σὺ κάρτ’ἐμοῦ σοφωτέρα ·
850
φρονεῖν δὲ κἀμοὶ Ζεὺς ἔδωκεν οὐ κακῶς.
851
ὑμεῖς δ’ἐς ἀλλόφυλον ἐλθοῦσαι χθόνα
852
γῆς τῆσδ’ἐρασθήσεσθε · προυννέπω τάδε.
853
οὑπιρρέων γὰρ τιμιώτερος χρόνος
854
ἔσται πολίταις τοῖσδε. καὶ σὺ τιμίαν
855
ἕδραν ἔχουσα πρὸς δόμοις Ἐρεχθέως
856
τεύξῃ παρ’ἀνδρῶν καὶ γυναικείων στόλων,
857
ὅσων παρ’ἄλλων οὔποτ’ἂν σχέθοις βροτῶν.
858
σὺ δ’ἐν τόποισι τοῖς ἐμοῖσι μὴ βάλῃς
859
μήθ’αἱματηρὰς θηγάνας, σπλάγχνων βλάβας
860
νέων, ἀοίνοις ἐμμανεῖς θυμώμασιν,
861
μήτ’, ἐξελοῦσ’ὡς καρδίαν ἀλεκτόρων,
862
ἐν τοῖς ἐμοῖς ἀστοῖσιν ἱδρύσῃς Ἄρη
863
ἐμφύλιόντε καὶ πρὸς ἀλλήλους θρασύν.
864
θυραῖος ἔστω πόλεμος, οὐ μόλις παρών,
865
ἐν τις ἔσται δεινὸς εὐκλείας ἔρως ·
866
ἐνοικίου δ’ὄρνιθος οὐ λέγω μάχην.
867
τοιαῦθ’ἑλέσθαι σοι πάρεστιν ἐξ ἐμοῦ,
868
εὖ δρῶσαν, εὖ πάσχουσαν, εὖ τιμωμένην
869
χώρας μετασχεῖν τῆσδε θεοφιλεστάτης.
Χορος
Χο.
Χο.
870
ἐμὲ παθεῖν τάδε, φεῦ,
871
ἐμὲ παλαιόφρονα κατάτε γᾶς οἰκεῖν,
872
φεῦ, ἀτίετον μύσος.
873
πνέω τοι μένος ἅπαντάτε κότον.
874
οἶ οἶ δᾶ, φεῦ.
875
τίς μ’ὑποδύεται, τίς ὀδύνα πλευράς;
876
θυμὸν ἄιε, μᾶτερ
877
Νύξ · ἀπὸ γάρ με
878
τιμᾶν δαναιᾶν θεῶν
880
δυσπάλαμοι παρ’οὐδὲν ἦραν δόλοι.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
881
οὔτοι καμοῦμαί σοι λέγουσα τἀγαθά,
882
ὡς μήποτ’εἴπῃς πρὸς νεωτέρας ἐμοῦ
883
θεὸς παλαιὰ καὶ πολισσούχων βροτῶν
884
ἄτιμος ἔρρειν τοῦδ’ἀπόξενος πέδου.
885
ἀλλ’εἰ μὲν ἁγνόν ἐστί σοι Πειθοῦς σέβας,
886
γλώσσης ἐμῆς μείλιγμα καὶ θελκτήριον,
887
σὺ δ’οὖν μένοις ἄν · εἰ δὲ μὴ θέλεις μένειν,
888
οὔ τἂν δικαίως τῇδ’ἐπιρρέποις πόλει
889
μῆνίν τιν’ κότον τιν’ βλάβην στρατῷ.
890
ἔξεστι γάρ σοι τῆσδε γαμόρῳ χθονὸς
891
εἶναι δικαίως ἐς τὸ πᾶν τιμωμένῃ.
Χορος
Χο.
Χο.
892
ἄνασσ’Ἀθάνα, τίνα με φὴς ἔχειν ἕδραν;
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
893
πάσης ἀπήμον’οἰζύος · δέχου δὲ σύ.
Χορος
Χο.
Χο.
894
καὶ δὴ δέδεγμαι · τίς δέ μοι τιμὴ μένει;
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
895
ὡς μή τιν’οἶκον εὐθενεῖν ἄνευ σέθεν.
Χορος
Χο.
Χο.
896
σὺ τοῦτο πράξεις, ὥστε με σθένειν τόσον;
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
897
τῷ γὰρ σέβοντι συμφορὰς ὀρθώσομεν.
Χορος
Χο.
Χο.
898
καί μοι πρόπαντος ἐγγύην θήσῃ χρόνου;
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
899
ἔξεστι γάρ μοι μὴ λέγειν μὴ τελῶ.
Χορος
Χο.
Χο.
900
θέλξειν μ’ἔοικας καὶ μεθίσταμαι κότου.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
901
τοιγὰρ κατὰ χθόν’οὖσ’ἐπικτήσῃ φίλους.
Χορος
Χο.
Χο.
902
τί οὖν μ’ἄνωγας τῇδ’ἐφυμνῆσαι χθονί;
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
903
ὁποῖα νίκης μὴ κακῆς ἐπίσκοπα,
904
καὶ ταῦτα γῆθεν ἔκτε ποντίας δρόσου
905
ἐξ οὐρανοῦτε · κἀνέμων ἀήματα
906
εὐηλίως πνέοντ’ἐπιστείχειν χθόνα ·
907
καρπόντε γαίας καὶ βοτῶν ἐπίρρυτον
908
ἀστοῖσιν εὐθενοῦντα μὴ κάμνειν χρόνῳ,
909
καὶ τῶν βροτείων σπερμάτων σωτηρίαν.
910
τῶν εὐσεβούντων δ’ἐκφορωτέρα πέλοις.
911
στέργω γάρ, ἀνδρὸς φιτυποίμενος δίκην,
912
τὸ τῶν δικαίων τῶνδ’ἀπένθητον γένος.
913
τοιαῦτα σοὔστι. τῶν ἀρειφάτων δ’ἐγὼ
914
πρεπτῶν ἀγώνων οὐκ ἀνέξομαι τὸ μὴ οὐ
915
τήνδ’ἀστύνικον ἐν βροτοῖς τιμᾶν πόλιν.
Χορος
Χο.
Χο.
916
δέξομαι Παλλάδος ξυνοικίαν,
917
οὐ δ’ἀτιμάσω πόλιν,
918
τὰν καὶ Ζεὺς παγκρατὴς Ἄρηςτε
919
φρούριον θεῶν νέμει,
920
ῥυσίβωμον Ἑλλάνων ἄγαλμα δαιμόνων ·
921
ᾇτ’ἐγὼ κατεύχομαι
922
θεσπίσασα πρευμενῶς
923
ἐπισσύτους βίου τύχας ὀνησίμους
925
γαίας ἐξαμβρῦσαι
926
φαιδρὸν ἁλίου σέλας.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
927
τάδ’ἐγὼ προφρόνως τοῖσδε πολίταις
928
πράσσω, μεγάλας καὶ δυσαρέστους
929
δαίμονας αὐτοῦ κατανασσαμένη.
930
πάντα γὰρ αὗται τὰ κατ’ἀνθρώπους
931
ἔλαχον διέπειν.
932
δὲ μὴ κύρσας βαρεῶν τούτων
933
οὐκ οἶδεν ὅθεν πληγαὶ βιότου.
934
τὰ γὰρ ἐκ προτέρων ἀπλακήματά νιν
935
πρὸς τάσδ’ἀπάγει, σιγῶν δ’ὄλεθρος
936
καὶ μέγα φωνοῦντ’
937
ἐχθραῖς ὀργαῖς ἀμαθύνει.
Χορος
Χο.
Χο.
938
δενδροπήμων δὲ μὴ πνέοι βλάβα,
939
τὰν ἐμὰν χάριν λέγω ·
940
φλογμόςτ’ὀμματοστερὴς φυτῶν, τὸ
941
μὴ περᾶν ὅρον τόπων,
942
μη δ’ἄκαρπος αἰανὴς ἐφερπέτω νόσος,
943
μῆλάτ’εὐθενοῦντα γᾶ
945
ξὺν διπλοῖσιν ἐμβρύοις
946
τρέφοι χρόνῳ τεταγμένῳ · γόνος δ’
947
πλουτόχθων ἑρμαίαν
948
δαιμόνων δόσιν τίοι.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
949
τάδ’ἀκούετε, πόλεως φρούριον,
950
οἷ’ἐπικραίνει; μέγα γὰρ δύναται
951
πότνι’Ἐρινὺς παράτ’ἀθανάτοις
952
τοῖςθ’ὑπὸ γαῖαν, περίτ’ἀνθρώπων
953
φανερῶς τελέως διαπράσσουσιν,
954
τοῖς μὲν ἀοιδάς, τοῖς δ’αὖ δακρύων
955
βίον ἀμβλωπὸν παρέχουσαι.
Χορος
Χο.
Χο.
956
ἀνδροκμῆτας δ’
957
ἀώρους ἀπεννέπω τύχας,
958
νεανίδωντ’ἐπηράτων
959
ἀνδροτυχεῖς βιότους
960
δότε, κύρι’ἔχοντες,
961
θεαίτ’ Μοῖραι
962
ματροκασιγνῆται,
963
δαίμονες ὀρθονόμοι,
964
παντὶ δόμῳ μετάκοινοι,
965
παντὶ χρόνῳ δ’ἐπιβριθεῖς
966
ἐνδίκοις ὁμιλίαις,
967
πάντᾳ τιμιώταται θεῶν.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
968
τάδε τοι χώρᾳ τἠμῇ προφρόνως
969
ἐπικραινομένων
970
γάνυμαι · στέργω δ’ὄμματα Πειθοῦς,
971
ὅτι μοι γλῶσσαν καὶ στόμ’ἐπωπᾷ
972
πρὸς τάσδ’ἀγρίως ἀπανηναμένας ·
973
ἀλλ’ἐκράτησε Ζεὺς ἀγοραῖος ·
974
νικᾷ δ’ἀγαθῶν
975
ἔρις ἡμετέρα διὰ παντός.
Χορος
Χο.
Χο.
976
τὰν δ’ἄπληστον κακῶν
977
μήποτ’ἐν πόλει στάσιν
978
τᾷδ’ἐπεύχομαι βρέμειν.
979
μη δὲ πιοῦσα κόνις
980
μέλαν αἷμα πολιτᾶν
981
δι’ὀργὰν ποινᾶς
982
ἀντιφόνους ἄτας
983
ἁρπαλίσαι πόλεως.
984
χάρματα δ’ἀντιδιδοῖεν
985
κοινοφιλεῖ διανοίᾳ,
986
καὶ στυγεῖν μιᾷ φρενί ·
987
πολλῶν γὰρ τόδ’ἐν βροτοῖς ἄκος.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
988
ἆρα φρονοῦσιν γλώσσης ἀγαθῆς
989
ὁδὸν εὑρίσκειν;
990
ἐκ τῶν φοβερῶν τῶνδε προσώπων
991
μέγα κέρδος ὁρῶ τοῖσδε πολίταις ·
992
τάσδε γὰρ εὔφρονας εὔφρονες αἰεὶ
993
μέγα τιμῶντες καὶ γῆν καὶ πόλιν
994
ὀρθοδίκαιον
995
πρέψετε πάντως διάγοντες.
Χορος
Χο.
Χο.
996
χαίρετε χαίρετ’ἐν αἰσιμίαισι πλούτου.
997
χαίρετ’ἀστικὸς λεώς,
998
ἴκταρ ἥμενοι Διός,
999
παρθένου φίλας φίλοι
1000
σωφρονοῦντες ἐν χρόνῳ.
1001
Παλλάδος δ’ὑπὸ πτεροῖς
1002
ὄντας ἅζεται πατήρ.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
1003
χαίρετε χὐμεῖς · προτέραν δ’ἐμὲ χρὴ
1004
στείχειν θαλάμους ἀποδείξουσαν
1005
πρὸς φῶς ἱερὸν τῶνδε προπομπῶν.
1006
ἴτε καὶ σφαγίων τῶνδ’ὑπὸ σεμνῶν
1007
κατὰ γῆς σύμεναι τὸ μὲν ἀτηρὸν
1008
χώρας κατέχειν, τὸ δὲ κερδαλέον
1009
πέμπειν πόλεως ἐπὶ νίκῃ.
1010
ὑμεῖς δ’ἡγεῖσθε, πολισσοῦχοι
1011
παῖδες Κραναοῦ, ταῖσδε μετοίκοις.
1012
εἴη δ’ἀγαθῶν
1013
ἀγαθὴ διάνοια πολίταις.
Χορος
Χο.
Χο.
1014
χαίρετε, χαίρετε δ’αὖθις, ἐπανδιπλάζω,
1015
πάντες οἱ κατὰ πτόλιν,
1016
δαίμονέςτε καὶ βροτοί,
1017
Παλλάδος πόλιν
1018
νέμοντες · μετοικίαν δ’ἐμὴν
1019
εὖ σέβοντες οὔτι
1020
μέμψεσθε συμφορὰς βίου.
Αθηνα
Αθ.
Αθ.
1021
αἰνῶτε μύθους τῶνδε τῶν κατευγμάτων
1022
πέμψωτε φέγγει λαμπάδων σελασφόρων
1023
εἰς τοὺς ἔνερθε καὶ κατὰ χθονὸς τόπους
1024
ξὺν προσπόλοισιν, αἵτε φρουροῦσιν βρέτας
1025
τοὐμὸν δικαίως. ὄμμα γὰρ πάσης χθονὸς
1026
Θησῇδος ἐξίκοιτ’ἂν εὐκλεὴς λόχος
1027
παίδων, γυναικῶν, καὶ στόλος πρεσβυτίδων.
1028
φοινικοβάπτοις ἐνδυτοῖς ἐσθήμασι
1029
τιμᾶτε, καὶ τὸ φέγγος ὁρμάσθω πυρός,
1030
ὅπως ἂν εὔφρων ἥδ’ὁμιλία χθονὸς
1031
τὸ λοιπὸν εὐάνδροισι συμφοραῖς πρέπῃ.
Προπομποι
Πρ.
Πρ.
1032
βᾶτε δόμῳ, μεγάλαι φιλότιμοι
1033
Νυκτὸς παῖδες ἄπαιδες, ὑπ’εὔφρονι πομπᾷ.
1035
εὐφαμεῖτε δέ, χωρῖται,
1036
γᾶς ὑπὸ κεύθεσιν ὠγυγίοισιν,
1037
τιμαῖς καὶ θυσίαις περίσεπτα τυχοῦσαι,
1038
εὐφαμεῖτε δὲ πανδαμεί.
1040
ἵλαοι δὲ καὶ σύμφρονες γᾷ
1041
δεῦρ’ἴτε, σεμναί, ξὺν πυριδάπτῳ
1042
λαμπάδι τερπόμεναι καθ’ὁδόν.
1043
ὀλολύξατε νῦν ἐπὶ μολπαῖς.
1044
σπονδαὶ δ’ἐς τὸ πᾶν ἐκ μετοίκων
1045
Παλλάδος ἀστοῖς. Ζεὺς πανόπτας
1046
οὕτω Μοῖράτε συγκατέβα.
1047
ὀλολύξατε νῦν ἐπὶ μολπαῖς.